Buzz
Đây từng là biểu tượng và niềm tự hào về sức mạnh công nghệ - kỹ thuật của xứ sở Phù Tang
Khi nói về những huyền thoại trong làng công nghiệp điện tử Nhật Bản, không thể không nhắc đến Hitachi. Trải qua hơn một thế kỷ hình thành và phát triển, tập đoàn này đã trở thành biểu tượng cho sự phát triển vượt bậc của ngành công nghiệp - công nghệ Nhật Bản, với hệ sinh thái sản phẩm đa dạng từ thiết bị gia dụng, hệ thống đường sắt cao tốc, năng lượng hạt nhân cho đến các giải pháp tự động hóa công nghiệp phức tạp.
Theo tiết lộ mới nhất từ Nikkei Asia, Hitachi đang xem xét bán lại bộ phận sản xuất thiết bị điện gia dụng tại thị trường nội địa - bao gồm các dòng sản phẩm tủ lạnh, máy giặt, điều hòa và thiết bị điện tử tiêu dùng. Giá trị thương vụ ước tính lên tới 100 tỷ yên (khoảng 680 triệu USD).
Trước sức ép cạnh tranh ngày càng lớn từ các đối thủ Hàn Quốc, Trung Quốc..., quyết định này của Hitachi được xem như chiến lược rút lui khỏi thị trường tiêu dùng truyền thống để tập trung nguồn lực vào các lĩnh vực cơ sở hạ tầng, phần mềm công nghiệp và AI - những mảng kinh doanh được đánh giá có tiềm năng phát triển bền vững hơn.
Bộ phận sắp được chuyển nhượng thuộc công ty con Hitachi Global Life Solutions, đạt doanh thu 367,6 tỷ yên trong năm tài chính 2024-2025. Đáng chú ý, dù doanh số có sụt giảm nhẹ nhưng lợi nhuận EBITDA lại tăng trưởng 13%, cho thấy hiệu quả hoạt động vẫn được duy trì ổn định.
Giới chuyên gia nhận định, lĩnh vực điện gia dụng đang dần mất đi sức hút đối với các tập đoàn có định hướng chuyển đổi thành doanh nghiệp công nghệ cốt lõi. Điểm đáng chú ý là trong danh sách các nhà đầu tư tiềm năng mà Hitachi đang đàm phán, hai gã khổng lồ Hàn Quốc là Samsung Electronics và LG Electronics đang nổi lên như những ứng viên sáng giá. Cả hai đều đang nỗ lực mở rộng thị phần tại Nhật Bản - thị trường vốn nổi tiếng khó tính với tâm lý ưa chuộng hàng nội địa và hệ thống phân phối phức tạp. Thành công của thương vụ này sẽ không chỉ là sự chuyển giao tài sản thông thường mà còn làm thay đổi cục diện cạnh tranh trong ngành điện tử khu vực.
Việc tái cấu trúc không phải là điều mới mẻ với Hitachi. Trong 15 năm qua, tập đoàn này đã liên tục thoái vốn khỏi nhiều lĩnh vực kinh doanh như ổ cứng (HGST), thiết bị truyền hình, máy ảnh, hệ thống làm mát, thậm chí cả ngành y tế và năng lượng. Điểm nhấn trong chiến lược chuyển đổi là việc tập trung phát triển nền tảng Lumada - giải pháp AI và phần mềm chuyên biệt dành cho doanh nghiệp và hạ tầng công nghiệp.
Hiện nay, Lumada không chỉ là trái tim công nghệ vận hành các hệ thống đường sắt, nhà máy điện và đô thị thông minh, mà còn trở thành nguồn doanh thu chính giúp Hitachi ghi điểm trên thị trường chứng khoán. Chỉ trong vòng 2 năm từ 2022-2024, vốn hóa thị trường của tập đoàn này đã tăng gấp ba lần, đưa Hitachi vào top 5 công ty giá trị nhất Nhật Bản.
Quyết định bán mảng điện gia dụng của Hitachi phản ánh xu hướng chung của ngành công nghiệp điện tử Nhật Bản. Giai đoạn vàng son từ thập niên 1960 đến 1990 đã đưa Nhật Bản trở thành trung tâm công nghệ toàn cầu, với những cái tên như Sony, Toshiba, Panasonic, Sharp... thống trị thị trường thiết bị điện tử tiêu dùng khắp thế giới.
Nhưng bước sang thế kỷ 21, vị thế đó dần bị Hàn Quốc và Trung Quốc thay thế. Nguyên nhân không chỉ ở lợi thế giá thành mà còn ở khả năng thích ứng nhanh. Trong khi Samsung và LG tập trung vào phát triển chip bán dẫn, chiến dịch marketing toàn cầu và mở rộng chuỗi cung ứng, nhiều tập đoàn Nhật lại bị cản trở bởi hệ thống quản lý cứng nhắc và chậm đổi mới. Hệ quả là thị phần quốc tế của các thương hiệu Nhật dần bị thu hẹp.
Nhằm khôi phục vị thế, chính phủ Nhật Bản đã triển khai nhiều gói hỗ trợ, đặc biệt là cho ngành bán dẫn. Dự án Rapidus - nhà máy sản xuất chip 2nm tại Hokkaido và sự xuất hiện của TSMC với nhà máy Fab 23 ở Kumamoto là những minh chứng rõ nét cho nỗ lực này.
Tuy nhiên, các khoản đầu tư chủ yếu tập trung vào công nghệ nền tảng như thiết bị đo lường, vật liệu bán dẫn, cảm biến và robot tự động, thay vì sản phẩm điện tử tiêu dùng - vốn đang dần mất vị thế trong chiến lược phát triển công nghiệp. Các doanh nghiệp Nhật Bản đang chuyển hướng sang vai trò nhà cung cấp công nghệ lõi cho các thương hiệu nước ngoài - đúng như hướng đi mà Hitachi đang theo đuổi.
Từ chỗ hiện diện trong mọi gia đình Nhật Bản, Hitachi giờ đây chọn cách đứng sau những dự án hạ tầng quy mô lớn như đường sắt cao tốc, nhà máy điện hạt nhân, thành phố thông minh và hệ thống AI toàn cầu. Sự chuyển mình này có thể khiến thương hiệu ít xuất hiện trong đời sống thường nhật, nhưng lại là bước đi chiến lược để đảm bảo sự phát triển bền vững.
Hành trình chuyển mình của Hitachi phản ánh chân thực bức tranh toàn cảnh ngành điện tử Nhật Bản. Từng là những ông lớn đình đám, giờ đây các tập đoàn này đều đang gồng mình tìm hướng đi mới. Sharp rơi vào tay Foxconn, Toshiba buộc phải chia nhỏ doanh nghiệp, còn Panasonic từ bỏ thị trường smartphone để dồn sức cho lĩnh vực pin ô tô điện. Những huyền thoại công nghệ một thời giờ đang khoác lên mình vai trò mới - kiến tạo nền tảng cho kỷ nguyên số tương lai.
Nguồn: Nikkei Asia, Reuters
