VTV.vn - Nhờ vào chính sách phát triển đúng đắn và sự hỗ trợ tài chính mạnh mẽ, Việt Nam đang được xem là điểm đến tiềm năng cho các "đại bàng" công nghệ AI và bán dẫn.
Địa điểm đầu tư hấp dẫn
Đến cuối năm 2024, Việt Nam sẽ có khoảng 174 dự án FDI trong lĩnh vực bán dẫn với tổng vốn đầu tư gần 11,6 tỷ USD. Điều này cho thấy, Việt Nam đang trở thành điểm đến hấp dẫn đối với các nhà đầu tư trong ngành bán dẫn. Việt Nam hiện tham gia vào các công đoạn như thiết kế, kiểm thử, đóng gói vi mạch, sản xuất thiết bị và nguyên liệu liên quan đến bán dẫn, tuy nhiên vẫn chưa có nhà máy sản xuất chip.
Việt Nam đã phát triển Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC) cùng các Khu công nghệ cao tại TP Hồ Chí Minh, Hòa Lạc (Hà Nội), Đà Nẵng, và nhiều khu công nghiệp tiêu chuẩn. Đây là những điểm đến quan trọng trong việc chuyển dịch chuỗi sản xuất bán dẫn và thu hút nguồn vốn FDI từ các tập đoàn công nghệ bán dẫn lớn trên thế giới như Amkor, Samsung, Hana Micron, Foxconn, LAM Research, Coherent, Intel.
Việt Nam đã có sự tham gia của nhiều doanh nghiệp công nghệ thông tin, nhà đầu tư lớn như Viettel, FPT, Phenikaa đang thực hiện các chiến lược phát triển, triển khai các dự án trong lĩnh vực bán dẫn. Bên cạnh đó, các startup bán dẫn tiềm năng như Infrasen, VnChip, Hyphen Deux cũng đang phát triển mạnh mẽ.

Hiện tại, Việt Nam sở hữu hơn 50 doanh nghiệp thiết kế vi mạch với khoảng 6.000 kỹ sư, đồng thời có 7 nhà máy chuyên về đóng gói và kiểm thử vi mạch với hơn 6.000 kỹ sư và hơn 10.000 kỹ thuật viên. Các công ty sản xuất thiết bị và nguyên liệu cho ngành bán dẫn như Samsung, Seojin, Coherent... cũng đã bắt đầu đi vào hoạt động tại Việt Nam.
Ngày càng nhiều tập đoàn công nghệ lớn như NVIDIA, Qualcomm, LAM Research, Qorvo, AlChip... chuyển dịch chuỗi cung ứng sang Việt Nam, phát triển các trung tâm nghiên cứu, mở rộng đầu tư, sản xuất và kinh doanh tại đây.
Vào ngày 5/12/2024, Chính phủ Việt Nam và Tập đoàn NVIDIA đã ký kết thỏa thuận hợp tác nhằm thành lập Trung tâm Nghiên cứu và phát triển cùng Trung tâm Dữ liệu AI tại Việt Nam.

Thỏa thuận này được coi là một "cú hích" quan trọng, giúp Việt Nam có bước tiến lớn trong lĩnh vực công nghệ trong thời gian tới, tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ, thu hút sự chú ý của các nhà đầu tư công nghệ cao toàn cầu, đặc biệt là trong lĩnh vực AI và bán dẫn. Đồng thời, thỏa thuận này còn giúp thu hút và giữ chân những nhân tài trong ngành bán dẫn và AI.
“Việt Nam không thể tự phát triển một mình mà cần sự tham gia của các doanh nghiệp công nghệ lớn trên thế giới. Điều này phản ánh phương châm "muốn đi xa phải đi cùng nhau”. Chỉ khi thu hút được các "đại bàng công nghệ", Việt Nam mới có thể tạo ra làn sóng đầu tư, sản xuất mạnh mẽ tại đây,” Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC) Vũ Quốc Huy nhấn mạnh.
Xây dựng hệ sinh thái AI và bán dẫn
Ông Võ Xuân Hoài, Phó Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia, cho biết để đón đầu làn sóng đầu tư, NIC đã tập trung phát triển hệ sinh thái cho các ngành trọng điểm, bao gồm bán dẫn và AI.
Tại NIC, các hoạt động kết nối với các tập đoàn công nghệ lớn trên thế giới như Meta, Google, IBM... đã được thúc đẩy để thu hút chuyển giao công nghệ và đưa chuỗi sản xuất vào Việt Nam. Trung tâm cũng phối hợp với các tập đoàn công nghệ để thành lập các trung tâm R&D về AI và bán dẫn, từ đó giúp Việt Nam tiếp cận được các công nghệ lõi. Đồng thời, NIC cũng xây dựng các chương trình hỗ trợ để giúp các doanh nghiệp Việt Nam tham gia vào chuỗi giá trị của ngành công nghiệp bán dẫn và AI.
Cụ thể, NIC hỗ trợ các doanh nghiệp trong nước kết nối với các tập đoàn lớn toàn cầu. Ông Hoài nhận định: “AI và bán dẫn là những lĩnh vực công nghệ phức tạp, khó có thể hoàn toàn làm chủ tại Việt Nam. Tuy nhiên, Việt Nam có thể tham gia vào một số công đoạn quan trọng. NIC đã giúp kết nối để các doanh nghiệp Việt Nam tham gia vào những khâu then chốt trong chuỗi giá trị.”
Cùng quan điểm, TS Christopher Nguyễn, CEO của Aitomatic, cho rằng Việt Nam có thể thay đổi góc nhìn và tìm ra những phương hướng dẫn đầu, ví dụ như AI ở biên. Trong khi AI trên nền tảng đám mây tập trung là phổ biến, con người lại sống trong môi trường vật lý như nhà cửa hay ô tô.
Tại những nơi này, các thiết bị biên có tích hợp AI sẽ mang lại giá trị vượt trội. Đây là cơ hội lớn trị giá hàng nghìn tỷ USD mà chưa có người dẫn đầu rõ ràng trên thế giới, mặc dù rất nhiều tập đoàn lớn tham gia vào cuộc đua. “Khi xác định được lĩnh vực này, chúng ta có thể đào tạo từ 10.000 - 20.000 người giỏi nhất, huấn luyện thành các nhà thiết kế IC và tập trung vào AI tại biên. Việt Nam có thể dẫn đầu mà không cần đầu tư hàng tỷ USD,” TS Christopher Nguyễn chia sẻ.
Hỗ trợ lên đến 10.000 tỷ đồng cho doanh nghiệp
Bên cạnh những chính sách phát triển đúng hướng, sự hỗ trợ tài chính là yếu tố quan trọng để thu hút đầu tư vào lĩnh vực AI và bán dẫn tại Việt Nam.

Theo Nghị quyết mới của Quốc hội thông qua vào tháng 2/2025, các doanh nghiệp Việt Nam đầu tư xây dựng nhà máy sản xuất chip bán dẫn chuyên dụng có thể nhận được hỗ trợ tài chính lên đến 30% tổng mức đầu tư từ ngân sách Trung ương, nếu nhà máy hoàn thành và đi vào sản xuất trước ngày 31/12/2030. Tổng mức hỗ trợ không vượt quá 10.000 tỷ đồng.
Các chuyên gia nhận định, đây là cơ hội lớn để Việt Nam làm chủ công nghệ lõi trong bối cảnh đang sở hữu nhiều lợi thế. “Việt Nam có một ngành công nghiệp phát triển mạnh mẽ, nguồn nhân lực dồi dào và chăm chỉ. Việt Nam cũng đã có nhiều năm kinh nghiệm trong ngành bán dẫn, như Intel đã có mặt tại đây từ hơn 10 năm trước. Nhiều kỹ sư đã quen với ngành này, đó là yếu tố quan trọng thu hút vốn đầu tư trong tương lai,” ông John Neuffer - Chủ tịch Hiệp hội Công nghiệp Bán dẫn Mỹ nhận xét.
Trước đó, Chính phủ đã ban hành Nghị định về việc thành lập, quản lý và sử dụng Quỹ Hỗ trợ đầu tư cho công nghệ cao. Quỹ này được thiết lập để hỗ trợ tài chính cho các doanh nghiệp đầu tư vào các lĩnh vực công nghệ cao, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo (AI) và bán dẫn. Theo quy định, doanh nghiệp có thể nhận được hỗ trợ lên đến 50% chi phí đào tạo nhân lực và 30% chi phí cho nghiên cứu và phát triển (R&D).
“Việt Nam là một thị trường đầu tư năng động, được Chính phủ hỗ trợ mạnh mẽ, sở hữu cơ sở hạ tầng phát triển và nguồn nhân lực chất lượng cao với chi phí hợp lý, tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp công nghệ cao đến đầu tư,” ông Lee Dong-Chul, Tổng Giám đốc Tập đoàn Hana Micron (Hàn Quốc) nhận xét.
