Sau một năm 2024 đầy triển vọng, nền tảng Windows trên ARM đang chuẩn bị cho cú bứt phá mạnh mẽ vào năm 2025, hứa hẹn sẽ làm thay đổi thị trường laptop.
Sau hơn một thập kỷ nỗ lực, Microsoft và Qualcomm cuối cùng đã đạt được bước ngoặt quan trọng trong năm 2024 với dòng laptop Copilot Plus. Những thiết bị này cung cấp hiệu suất ổn định, thời gian sử dụng pin ấn tượng và đã khắc phục gần như hoàn toàn các vấn đề tương thích ứng dụng trước đây (ngoại trừ khi chơi game).
Microsoft dự định biến năm 2024 thành "năm của PC tích hợp AI," nhưng thực tế, đây chính là thời điểm Windows trên ARM bắt đầu nổi lên mạnh mẽ. Nếu thành công của năm 2024 là tín hiệu đầu tiên, thì năm 2025 hứa hẹn sẽ là bước đột phá lớn hơn nữa cho nền tảng này.
Đầu năm 2024, Microsoft đã công bố hàng loạt tin tức về Windows trên ARM tại CES, bao gồm cam kết phát triển PC tích hợp AI và cải tiến lớn nhất trên bàn phím Windows trong 30 năm qua. Từ đầu năm, các nhà sản xuất laptop bắt đầu tích hợp phím Copilot, giúp người dùng truy cập nhanh vào trợ lý AI. Tuy nhiên, dù Copilot liên tục được cải tiến, phím này vẫn đôi khi gây phiền phức khi vô tình nhấn, khiến cửa sổ Copilot bật lên ngoài ý muốn.
Sau những phản hồi không mấy tích cực về phím Copilot, Microsoft đã làm nóng lại cuộc chiến "Mac vs. PC" trong vài tháng tiếp theo. Nội bộ Microsoft ngày càng tin tưởng vào khả năng vượt qua MacBook Air của Apple sau nhiều năm bị bỏ lại phía sau. Vào tháng 5, CEO Satya Nadella giới thiệu dòng Copilot Plus tại một sự kiện đặc biệt, đánh dấu sự ra mắt của các mẫu laptop Windows on ARM từ nhiều hãng lớn.
Yếu tố quyết định: Snapdragon X Elite

Snapdragon X Elite, được ra mắt vào tháng 4, là yếu tố then chốt mang lại thành công cho Windows trên ARM trong năm 2024
Vi xử lý này cung cấp hiệu suất và hiệu quả năng lượng có thể so sánh với MacBook của Apple, đồng thời thách thức Intel và AMD trong việc cải tiến nền tảng x86. Sau nhiều cuộc tranh luận xoay quanh các bài benchmark từ Microsoft, các đánh giá từ các trang web uy tín đã khẳng định Windows trên ARM là nền tảng thực sự mạnh mẽ cho công việc.

Asus Vivobook S 15 - một trong những chiếc laptop đầu tiên được trang bị Snapdragon X Elite
Chúng tôi cũng đã có cơ hội trải nghiệm Asus Vivobook S 15 vào giữa năm ngoái, dù lúc đó nhiều phần mềm vẫn chưa hoàn thiện, nhưng chiếc máy đã chứng tỏ rằng Windows trên ARM là nền tảng đầy tiềm năng cho laptop công việc, với khả năng vận hành mượt mà. Máy có thể encode bộ phim Ford v. Ferrari chuẩn 4K sang preset Very Fast 1080p30, và quá trình thực hiện chỉ mất khoảng 35 phút.
Qualcomm thậm chí còn mời diễn viên từ chiến dịch "I’m a Mac" tham gia quảng bá các PC Windows trên ARM, điều này thể hiện sự tự tin của họ trong việc cạnh tranh với Apple trên thị trường laptop.
Microsoft và Qualcomm đã hợp tác chặt chẽ với các nhà phát triển để đảm bảo các ứng dụng quan trọng tương thích tốt với nền tảng ARM. Hiện tại, hầu hết các vấn đề về tương thích đã được giải quyết qua các phiên bản Arm64 hoặc trình giả lập cải tiến. Ngay cả Google, trước đây đã từ chối hỗ trợ Windows Phone, cũng đã phát hành phiên bản Arm64 cho Chrome và Google Drive, giúp đẩy mạnh nỗ lực của Microsoft. Tuy nhiên, gaming vẫn là một lĩnh vực ngoại lệ lớn, khi nền tảng x86 vẫn giữ ưu thế về hiệu năng và khả năng tương thích.
Cạnh tranh với Intel và AMD

Game vẫn là một thách thức lớn đối với các máy tính Windows on ARM
Trong lúc MacBook Air chuẩn bị ra mắt phiên bản M4, Apple bất ngờ nâng cấp dòng MacBook giá rẻ với RAM 16GB vào tháng 10. Apple có thể biện minh rằng điều này giúp Apple Intelligence hoạt động hiệu quả hơn, nhưng sự thay đổi này đến chỉ vài tháng sau khi các PC Copilot Plus ra mắt với RAM tối thiểu 16GB và giá cạnh tranh trực tiếp với MacBook Air. Tuy vậy, Apple đã trang bị chip M4 mới cho MacBook Pro, cho thấy Qualcomm vẫn cần nỗ lực nhiều hơn để đuổi kịp vào năm 2025.
Cả Apple và Microsoft đều chú trọng phát triển các tính năng AI tích hợp trên laptop, nhưng kết quả đạt được chưa thực sự ấn tượng.
Tính năng Recall, ghi lại toàn bộ hoạt động trên laptop và cho phép người dùng xem lại, đã bị trì hoãn nhiều lần vì lo ngại về quyền riêng tư và bảo mật. Điều này đã ảnh hưởng không nhỏ đến chiến lược tiếp thị của Copilot Plus. Tuy nhiên, Microsoft vẫn kiên định với AI, tuyên bố rằng tương lai của Windows sẽ xoay quanh điện toán đám mây và trí tuệ nhân tạo.
Năm 2025: Cuộc đua đầy kịch tính
Năm 2025 hứa hẹn sẽ chứng kiến cuộc đua hấp dẫn giữa nền tảng x86 và Windows on ARM. Intel và AMD tiếp tục liên minh để đối phó với sự bứt phá của Qualcomm. Trong khi CES 2025 diễn ra, Qualcomm sẽ chính thức trình làng Snapdragon X cho các laptop Windows on ARM với mức giá rất cạnh tranh, chỉ từ 600 USD (khoảng 15,2 triệu đồng), giúp người dùng dễ dàng tiếp cận nền tảng này, đồng thời giải quyết được vấn đề "giá cao" vốn là điểm yếu của các laptop Windows on ARM.

Snapdragon X hứa hẹn sẽ giúp gia tăng thị phần cho các máy tính Windows on ARM
Ngoài ra, có thông tin cho rằng Nvidia sẽ hỗ trợ Windows on ARM vào năm 2026. Với thế mạnh trong lĩnh vực chip AI và gaming, Nvidia có thể tạo ra một sự thay đổi lớn cho thị trường laptop Windows, làm nền tảng Windows on ARM trở nên hấp dẫn hơn rất nhiều.
Dù xu hướng nào chiếm ưu thế trong năm 2025, cuộc chiến giữa Intel, AMD và Qualcomm chắc chắn sẽ mang lại những cải tiến đáng chú ý cho người dùng laptop Windows. Tuy nhiên, để thực sự đối đầu với MacBook của Apple – nổi bật với hiệu năng vượt trội, thời lượng pin ấn tượng và hệ sinh thái phần mềm tối ưu – Microsoft và Qualcomm cần nỗ lực cải tiến mạnh mẽ hơn nữa.
Dòng MacBook với chip M-series của Apple, đặc biệt là M4, đã tạo ra một tiêu chuẩn mới về hiệu suất và hiệu quả năng lượng mà không nhiều nền tảng có thể sánh kịp. MacBook Air vẫn duy trì vị thế là sự lựa chọn lý tưởng cho những ai cần sự cân bằng giữa giá thành và trải nghiệm.
Để thu hẹp khoảng cách, Windows on ARM không chỉ cần cải thiện hiệu suất phần cứng mà còn phải tập trung nâng cao trải nghiệm phần mềm, đặc biệt là khả năng tương thích ứng dụng. Năm 2025 sẽ là bước ngoặt quan trọng, nơi cả hai nền tảng này phải chứng minh sức mạnh của mình, mang lại cho người dùng nhiều sự lựa chọn laptop tối ưu hơn bao giờ hết.
