Lý do 169 hạt sen đặc trưng của Việt Nam lại được đưa lên không gian từ tàu New Shepard của Blue Origin?
Vào lúc 20h30 ngày 14/4/2025 (giờ Hà Nội), tại Van Horn, Texas, Mỹ, 169 hạt sen giống của Việt Nam đã được đưa lên vũ trụ cùng với nữ phi hành gia gốc Việt Amanda Nguyễn, thực hiện một hành trình lịch sử ngoài không gian trên tàu New Shepard của công ty hàng không vũ trụ Blue Origin, do tỷ phú Jeff Bezos sáng lập.
Đây là chuyến bay NS-31, ghi dấu lần đầu tiên một đội phi hành gia toàn nữ tham gia vào một nhiệm vụ không gian.
Vì sao hạt sen Việt Nam lại được chọn mang lên vũ trụ?
169 hạt sen giống (Nelumbo nucifera) này được tuyển chọn từ Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển Hoa, Cây cảnh thuộc Viện Khoa học Nông nghiệp Việt Nam, với sự hỗ trợ từ Trung tâm Vũ trụ Việt Nam (Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam).

169 hạt sen giống của Việt Nam đã lần đầu tiên được đưa vào vũ trụ trong lịch sử. Ảnh minh họa: Kew Gardens
Mục tiêu là sau khi quay trở lại từ không gian, các hạt sen sẽ được nghiên cứu để phân tích tác động của môi trường không gian (bao gồm bức xạ vũ trụ, vi trọng lực) đối với quá trình sinh trưởng và phát triển.
Kết quả của nghiên cứu này dự kiến sẽ đóng góp quan trọng cho lĩnh vực khoa học thực vật và khám phá không gian. Hạt sen giống Nelumbo nucifera, biểu tượng văn hóa của Việt Nam, nổi tiếng vì khả năng thích nghi và sức sống mãnh liệt, mang trong mình ý nghĩa của sự thanh tịnh, thuần khiết và khát vọng vươn lên.
Amanda Nguyễn: Phi hành gia người Mỹ gốc Việt đầu tiên chinh phục không gian
Amanda Nguyễn là ai? Cô là nữ phi hành gia gốc Việt đầu tiên bay vào không gian, đồng thời là người chỉ huy sứ mệnh NS-31. Cùng cô tham gia chuyến bay là 5 nữ phi hành gia xuất sắc khác:
Aisha Bowe: Cựu kỹ sư hàng không vũ trụ, người Mỹ gốc Bahamas;
Gayle King: Nhà báo nổi tiếng;
Katy Perry: Ca sĩ, nhà từ thiện;
Kerianne Flynn: Nhà sản xuất phim;
Lauren Sánchez: Phi công trực thăng, nhà báo.

Phi hành đoàn NS-31 của Blue Origin tạo dáng chụp ảnh sau chuyến bay. Từ trái sang: Kerianne Flynn, Katy Perry, Lauren Sánchez, Aisha Bowe, Gayle King và Amanda Nguyễn. Nguồn hình ảnh: Blue Origin
Việc Amanda Nguyễn thực hiện chuyến bay vào không gian đã thực hiện được ước mơ suốt đời của cô, ước mơ mà cô đã phải gác lại để đấu tranh cho quyền lợi của những người sống sót sau vụ tấn công tình dục - sau khi chính cô đã trải qua vụ tấn công tương tự trong thời gian học vật lý thiên văn tại Harvard.
"Vào lúc này, tôi chỉ muốn nói với tất cả những người sống sót rằng: Bạn có thể chữa lành. Không có giấc mơ nào là quá xa vời, và nếu giấc mơ đó quá xa vời - như việc bay vào không gian - bạn vẫn có thể đạt được. Và điều đó hoàn toàn có thể thành hiện thực" - Amanda Nguyễn xúc động chia sẻ sau chuyến bay 11 phút.

Ngôi sao nhạc pop Katy Perry bước ra khỏi tàu vũ trụ Blue Origin sau khi chuyến bay vào ngày 14 tháng 4 năm 2025. Nguồn hình ảnh: Blue Origin
Vào lúc 20h54 (giờ Hà Nội) cùng ngày, tất cả 6 nữ phi hành gia đã hạ cánh an toàn sau chuyến bay, đánh dấu một cột mốc quan trọng khi lần đầu tiên một phi hành đoàn toàn nữ hoàn thành nhiệm vụ không gian thành công. Sáu nữ phi hành gia cùng 169 hạt sen giống Việt Nam đã trở về an toàn sau chuyến bay kéo dài khoảng 11 phút, đạt cận quỹ đạo.
Sự kiện này không chỉ vinh danh đóng góp của phụ nữ trong khoa học mà còn khắc ghi dấu ấn của Việt Nam trong hành trình khám phá không gian, thông qua những hạt sen mang đậm giá trị văn hóa và khoa học.
Vụ phóng lịch sử này đánh dấu chuyến bay vũ trụ đầu tiên của một phi hành đoàn hoàn toàn nữ kể từ khi Valentina Tereshkova, người phụ nữ đầu tiên bay vào vũ trụ vào năm 1963, thực hiện một chuyến bay đơn lẻ vào quỹ đạo Trái Đất hơn sáu thập kỷ trước.
Cây sen không chỉ tô điểm cho cảnh quan mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ môi trường và điều hòa khí hậu tại nơi nó phát triển. Cụ thể:
- Cải thiện chất lượng nước: Rễ sen giúp lọc sạch nước, hấp thụ các chất dinh dưỡng dư thừa và kim loại nặng, giảm ô nhiễm trong các ao hồ. Đồng thời, nó cũng ngăn cản sự phát triển quá mức của tảo thông qua sự cạnh tranh dinh dưỡng.
- Điều hòa vi khí hậu: Lá sen rộng lớn tạo bóng râm, giảm nhiệt độ nước và không khí xung quanh, góp phần điều hòa nhiệt độ môi trường, đặc biệt là trong những ngày hè oi ả.
- Hấp thụ CO2 và sản xuất oxy: Qua quá trình quang hợp, cây sen hấp thụ khí CO2, giúp giảm thiểu hiệu ứng nhà kính, đồng thời tạo ra oxy, cải thiện chất lượng không khí.
- Bảo vệ đa dạng sinh học: Cây sen cung cấp môi trường sống cho nhiều loài sinh vật như cá, ếch, côn trùng và vi sinh vật, duy trì sự cân bằng hệ sinh thái trong các khu vực ao hồ.
- Ngăn xói mòn đất: Rễ sen giúp cố định đất dưới đáy ao, hồ, giảm thiểu tình trạng xói mòn và duy trì cấu trúc đất ổn định.
- Giảm thiểu biến đổi khí hậu: Bằng cách hấp thụ CO2 và duy trì hệ sinh thái nước, cây sen gián tiếp góp phần làm giảm tác động của biến đổi khí hậu.
Nguồn: Space
