Buzz
Đáng lo ngại hơn, 4 tác nhân gây hại này đều xuất hiện phổ biến trong chế độ ăn hàng ngày. Nhiều người còn tiêu thụ chúng thường xuyên hơn cả thịt mỡ.
Dù thịt mỡ luôn bị coi là 'kẻ thù số một' của hệ tim mạch do chứa nhiều chất béo bão hòa gây xơ vữa, nhưng GS. Watanabe - chuyên gia phẫu thuật tim mạch hàng đầu Nhật Bản - cảnh báo: 4 loại bột trắng quen thuộc có khả năng phá hủy mạch máu âm thầm nhưng mạnh mẽ hơn, khiến thành mạch xơ cứng nếu dùng quá nhiều.
1. Đường tinh luyện
Khác với mỡ động vật cần thời gian tích tụ, đường trắng được hấp thu tức thì, gây biến động lớn về đường huyết. Sự dao động này không chỉ thúc đẩy tích tụ mỡ nội tạng mà còn sinh ra các chất oxy hóa gây tổn thương lớp lót mạch máu.
Trong khi nhiều người cảnh giác với thịt mỡ, đường trắng lại ẩn náu khéo léo trong các loại thực phẩm chế biến sẵn như đồ ngọt, gia vị, đồ uống... khiến chúng ta dễ dàng vượt quá giới hạn an toàn. WHO khuyến cáo không nên tiêu thụ quá 50g đường mỗi ngày, tương đương 10% tổng năng lượng nạp vào.
2. Bột mì
Khác với thịt mỡ dễ nhận biết và kiểm soát, bột mì trắng ẩn mình trong vô số thực phẩm từ bánh mì đến mì gói, trở thành 'kẻ phá hoại thầm lặng'. Dù không chứa lipid, loại bột này làm tăng đường huyết nhanh chóng, dẫn đến kháng insulin và rối loạn lipid máu - tiền đề của chứng xơ vữa động mạch.
GS. Watanabe cảnh báo: 'Thực phẩm càng tinh chế thì giá trị dinh dưỡng càng giảm, trong khi mức độ gây hại lại tăng'. Trong khi có thể dễ dàng kiểm soát lượng thịt mỡ ăn vào, chúng ta lại vô tình tiêu thụ quá nhiều bột mì tinh chế hàng ngày mà không hay biết.
3. Muối
Trái ngược với thịt mỡ làm tăng cholesterol, muối gây hại tim mạch qua cơ chế tăng áp lực máu, khiến thành mạch chịu áp lực liên tục dẫn đến xơ cứng, phình mạch hoặc thậm chí vỡ mạch. Chỉ một gói mì ăn liền đã có thể chứa gần bằng lượng muối khuyến cáo tối đa 6g/ngày của WHO.
Nguy hiểm của muối nằm ở chỗ khó phát hiện tác hại tức thì. Hậu quả chỉ biểu hiện khi xuất hiện các triệu chứng như rối loạn nhịp tim, tăng huyết áp hoặc đột quỵ. Thay vì dùng nhiều nước mắm, có thể thay thế bằng các gia vị tự nhiên như chanh, tỏi để giảm natri mà vẫn đảm bảo hương vị món ăn.
4. Bột protein
Trong khi thịt mỡ nguy hiểm với người ít vận động thì việc lạm dụng bột protein lại gây hại cho người tập luyện. Nhiều người dùng tới 5 muỗng/ngày để phát triển cơ bắp nhưng vô tình gây quá tải cho thận. Khi thận suy yếu, khả năng đào thải natri và nước giảm, dẫn đến tăng huyết áp và các vấn đề tim mạch nghiêm trọng.
GS. Watanabe nhấn mạnh: 'Không chỉ mạch máu, thận cũng chịu ảnh hưởng nghiêm trọng khi sử dụng bột protein quá mức. Đáng lo là thận thường không biểu hiện triệu chứng rõ ràng, đến lúc phát hiện thì tim đã bị ảnh hưởng theo. Người bình thường nên ưu tiên bổ sung protein từ nguồn tự nhiên như cá, thịt trắng, trứng thay vì phụ thuộc vào bột protein, trừ khi có chỉ định đặc biệt từ bác sĩ.'
Nguồn và ảnh: Aboluowang, Family Doctor
