Bệnh viện Bạch Mai đã cảnh báo hàng triệu nhân viên văn phòng về nguy cơ sức khỏe tiềm ẩn.

Văn phòng là không gian làm việc của nhiều người, nơi họ dành ít nhất 8 tiếng mỗi ngày. Tuy nhiên, đây cũng là nơi lý tưởng để bụi nhà và nấm mốc phát triển, gây ra các vấn đề về viêm mũi dị ứng, hen suyễn và các bệnh lý hô hấp khác.

Theo TS.BS. Nguyễn Hữu Trường, Phó Giám đốc Trung tâm Dị ứng & Miễn dịch lâm sàng của Bệnh viện Bạch Mai, dù là một đĩa hải sản giống nhau, người ăn có thể cảm thấy thoải mái, trong khi người khác lại bị ngứa ngáy, nổi mẩn. Hoặc có thể cùng một loại hoa, người này ngửi thấy dễ chịu, nhưng người kia lại hắt hơi liên tục. Nguyên nhân là do sự dị ứng với các món ăn, phấn hoa này.

Dị ứng là sự phản ứng quá mức của hệ miễn dịch đối với các tác nhân vốn vô hại như bụi nhà, phấn hoa, lông động vật, nấm mốc hay một số thực phẩm. Những yếu tố này gọi là dị nguyên. Dị ứng không chỉ đơn thuần là ngứa hay nổi mẩn mà có thể biểu hiện theo nhiều cách khác nhau, phụ thuộc vào cách dị nguyên xâm nhập vào cơ thể.

Qua đường hô hấp, người bệnh có thể gặp các triệu chứng như viêm mũi dị ứng, hắt hơi, ngứa mũi, chảy nước mũi, hoặc có thể dẫn đến hen suyễn với các triệu chứng như khó thở, khò khè, ho kéo dài. Qua đường tiêu hóa, dị ứng thức ăn có thể gây đau bụng, buồn nôn, tiêu chảy, và nổi mề đay. Ngoài ra, dị ứng còn có thể gây viêm kết mạc, chàm da và thậm chí là sốc phản vệ, một tình trạng đe dọa tính mạng nếu không được điều trị kịp thời.

Triệu chứng dị ứng không phải lúc nào cũng xuất hiện ngay sau khi tiếp xúc với dị nguyên. Đôi khi, phản ứng có thể xảy ra ngay sau vài phút, nhưng cũng có thể phải vài ngày hoặc vài tuần sau mới bộc phát.

Khoảng 20% dân số toàn cầu có cơ địa dị ứng, tức là cơ thể của họ đã có sẵn kháng thể dị ứng. Ngoài yếu tố di truyền, lối sống và môi trường cũng góp phần làm gia tăng các bệnh dị ứng. Ô nhiễm không khí, tiếp xúc sớm với dị nguyên, sử dụng kháng sinh quá mức, nhiễm khuẩn từ giai đoạn đầu đời, thay đổi chế độ ăn uống hoặc nhiễm ký sinh trùng đều có thể làm tăng nguy cơ dị ứng.

Bác sĩ Trường lưu ý rằng việc hoàn toàn loại bỏ dị nguyên vi thể trong không gian làm việc là điều khó khả thi. Tuy nhiên, nếu có thể giảm thiểu số lượng chúng, các triệu chứng dị ứng và chất lượng cuộc sống của nhân viên sẽ được cải thiện rõ rệt.

Dưới đây là một số biện pháp thiết thực từ góc độ y tế, giúp làm sạch dị nguyên trong văn phòng.

Kiểm soát các nguồn bụi nhà

Bụi nhà là một trong những dị nguyên phổ biến nhất gây ảnh hưởng đến đường thở, và nó thường ẩn nấp ở những vị trí khó phát hiện trong không gian văn phòng.

Giảm thiểu đồ vật dễ bám bụi: Nên chọn sử dụng tủ tài liệu có cánh đóng kín thay vì các kệ mở.

Vệ sinh rèm và thảm: Thảm trải sàn và rèm vải là những nơi dễ tích tụ bụi nhà. Cần hút bụi bằng máy có bộ lọc chuẩn hoặc thay thế bằng rèm sáo, sàn gỗ hoặc sàn gạch để dễ dàng lau chùi bằng khăn ẩm.

Vệ sinh định kỳ đúng cách: Tránh quét khô vì sẽ làm bụi bay lơ lửng trong không khí. Thay vào đó, hãy lau sạch các bề mặt làm việc, máy tính, bàn phím bằng khăn ẩm.

Ngăn ngừa sự phát triển của nấm mốc:

Nấm mốc phát triển mạnh trong môi trường ẩm ướt và là một trong những tác nhân dị ứng nguy hiểm.

Kiểm soát độ ẩm: Hãy chắc chắn rằng văn phòng luôn thông thoáng. Bạn có thể dùng máy hút ẩm để duy trì độ ẩm dưới 50%, từ đó hạn chế sự phát triển của nấm mốc.

Chăm sóc cây xanh đúng cách: Cây cảnh giúp không gian làm việc thêm dễ chịu, nhưng đất ẩm trong chậu lại tạo môi trường lý tưởng cho nấm mốc. Hãy tránh để nước đọng ở khay dưới chậu cây.

Vệ sinh hệ thống điều hòa: Màng lọc điều hòa nếu không được làm sạch định kỳ sẽ tích tụ bụi và nấm mốc, rồi thổi chúng vào không khí trong văn phòng. Cần bảo trì và vệ sinh màng lọc mỗi 3-6 tháng một lần.

Lời khuyên từ chuyên gia:

Theo TS.BS. Nguyễn Hữu Trường, môi trường sống và thói quen sinh hoạt đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát và phòng ngừa tái phát các bệnh dị ứng.

Hạn chế tích trữ đồ cũ: Sách báo cũ, thùng carton để lâu ngày là nơi lý tưởng để gián và mạt bụi nhà trú ngụ.

Tận dụng ánh sáng tự nhiên: Ánh nắng mặt trời có khả năng diệt khuẩn và giúp làm khô các khu vực ẩm ướt trong văn phòng một cách tự nhiên.

TS.BS. Nguyễn Hữu Trường nhấn mạnh: “Giảm bớt dị nguyên tại nơi làm việc không chỉ giúp những người có cơ địa dị ứng giảm nguy cơ mắc bệnh, giảm sự phụ thuộc vào thuốc mà còn tạo ra một môi trường làm việc lành mạnh cho mọi người. Nếu các triệu chứng như hắt hơi, sổ mũi, khó thở xuất hiện thường xuyên khi đến văn phòng, người lao động nên đi khám chuyên khoa để xác định dị nguyên gây bệnh và có hướng điều trị thích hợp, trong đó có thể xem xét liệu pháp giảm mẫn cảm đặc hiệu.”