Buzz
Thiết bị này chỉ đang làm đúng nhiệm vụ: đảm bảo an toàn cho bạn và tất cả hành khách trong suốt chuyến bay giữa không trung.
Khi nhìn lại những bức ảnh xưa, ta có thể thấy cảnh hành khách thong dong ngồi trên ghế nhung êm ái, thưởng thức bữa ăn nóng bằng dao nĩa bạc, nhâm nhi rượu vang và thậm chí hút thuốc ngay trên máy bay.
Thế nhưng, mọi thứ đã thay đổi sau biến cố lịch sử ngày 11/9/2001 – vụ tấn công vào Trung tâm Thương mại Thế giới ở New York đã khiến ngành hàng không toàn cầu bước vào thời kỳ mới: thời kỳ của giám sát nghiêm ngặt, kiểm tra chặt chẽ và đề cao cảnh giác.
Từ sau sự kiện đau thương đó, loạt quy định nghiêm ngặt đã được ban hành không chỉ ở Mỹ mà còn tại các sân bay toàn cầu. Dần dần, hành khách buộc phải quen với những thủ tục phiền toái như đựng chất lỏng trong chai dưới 100 ml, tháo giày, gỡ thắt lưng, lấy laptop ra khỏi balo và xếp từng món đồ vào khay nhựa.
Giữa muôn vàn thủ tục khiến hành khách mệt mỏi, máy quét cơ thể vẫn là thiết bị gây nhiều tò mò nhất. Với biệt danh “máy lột đồ kỹ thuật số”, nó đã trở thành tâm điểm của các tranh cãi về quyền riêng tư và sự xâm phạm cơ thể.
Nhiều người từng tưởng rằng những chiếc máy này cho phép nhân viên TSA (Cục An ninh Vận tải Hoa Kỳ) thấy rõ hình dáng khỏa thân của hành khách, từ những đường nét cơ thể, nếp gấp cho đến cả... bộ phận sinh dục.
Chính vì sự lo ngại đó, không ít người cảm thấy khó chịu khi phải đứng dang tay, giang chân giữa đám đông sân bay, như thể đang bước vào một buổi chụp hình toàn thân chẳng mấy thoải mái. Nhưng liệu điều đó có đúng với thực tế?
Câu trả lời là: không phải vậy. Máy quét cơ thể hiện đại ở sân bay không nhằm mục đích 'soi mói' từng tấc da thịt của bạn. Chúng không hiển thị vết rạn, không phát hiện mỡ bụng, và càng không tái hiện hình ảnh nhạy cảm như nhiều người lầm tưởng.
Thay vì thế, công nghệ này hoạt động dựa trên nguyên lý hoàn toàn khác với những gì thường thấy trong phim. Cụ thể, máy sử dụng sóng vô tuyến tần số thấp – chứ không phải tia X – để dò tìm vật thể lạ.
Sóng vô tuyến này có khả năng xuyên qua quần áo nhưng sẽ phản xạ lại từ da người hoặc các vật thể như kim loại, nhựa hoặc chất hữu cơ. Nhờ vậy, nếu ai đó cất giấu vũ khí, ma túy hay thiết bị điện tử trên cơ thể, máy sẽ phát hiện và đánh dấu chính xác vị trí nghi vấn.
Điều đáng lưu ý là mức bức xạ từ máy quét cơ thể cực kỳ thấp, chỉ khoảng 0,1 microsievert mỗi lần quét – thấp hơn tới 1.000 lần so với một lần chụp X-quang thông thường.
Nói cách khác, nếu bạn từng chụp X-quang phổi hay răng, lượng phóng xạ bạn hấp thụ khi đó còn cao gấp nhiều lần so với khi bước qua máy quét TSA. Thậm chí, việc ngồi trên máy bay vài giờ đồng hồ còn khiến bạn tiếp xúc với nhiều bức xạ vũ trụ hơn.
Để dễ hình dung, máy quét cơ thể không tạo ra ảnh chụp chi tiết như máy ảnh, mà chỉ hiển thị một hình dáng trừu tượng giống người. Nếu phát hiện vật thể bất thường, khu vực đó sẽ được đánh dấu bằng một ô vuông màu vàng trên màn hình.
Khi đó, nhân viên an ninh sẽ kiểm tra thêm bằng tay hoặc dùng thiết bị quét cầm tay để xác minh. Và xin khẳng định: họ không nhìn thấy bạn trong trạng thái 'khỏa thân', cũng chẳng phát hiện lông mọc lệch hay mụn trên da đâu. Mọi thứ đều rất khái quát, không mang tính cá nhân.
Tuy nhiên, vẫn có không ít người tỏ ra lo lắng. Kể từ khi máy quét cơ thể được triển khai vào đầu những năm 2010, các cuộc tranh luận về quyền riêng tư đã bùng nổ. Nhiều tổ chức dân quyền cảnh báo nguy cơ hình ảnh bị lưu trữ, chia sẻ hoặc rò rỉ ra bên ngoài.
Thực tế cho thấy lo ngại đó không hoàn toàn vô lý, bởi đã từng xảy ra các trường hợp tại một số sân bay cũ, nơi hình ảnh được lưu giữ và bị một số nhân viên lạm dụng không đúng mục đích.
Tuy nhiên, ở các máy quét hiện đại ngày nay, hình ảnh được tự động xóa ngay sau mỗi lần quét và hoàn toàn không lưu trữ dữ liệu cá nhân. Phần lớn hệ thống hiện tại còn tích hợp phần mềm phân tích tự động, loại bỏ yếu tố con người khỏi quá trình đánh giá – một bước tiến quan trọng nhằm bảo vệ quyền riêng tư.
Bên cạnh đó, với lượng hành khách ngày càng tăng, việc xếp hàng dài chờ kiểm tra an ninh trở thành nỗi ám ảnh với không ít người. Chính vì vậy, các công nghệ mới liên tục được phát triển để rút ngắn quy trình kiểm tra.
Ví dụ như hệ thống Evolv Technology, có khả năng quét tới 600 người mỗi giờ – tương đương chỉ khoảng 6 giây cho mỗi lượt. Những cải tiến như vậy giúp giảm đáng kể thời gian chờ đợi, đồng thời vẫn đảm bảo mục tiêu quan trọng nhất: an toàn cho hành khách.
Vì thế, lần tới khi bạn bước vào buồng quét với cánh cửa trượt tự động, đừng lo lắng hay cảm thấy bị 'xâm phạm'. Chiếc máy ấy không phán xét bạn, không soi mói. Nó chỉ âm thầm làm nhiệm vụ của mình: bảo vệ bạn và mọi người xung quanh, giúp mỗi hành trình trên không được an toàn hơn. Và dù có chút phiền toái, đó vẫn là lá chắn lặng lẽ bảo vệ hàng triệu sinh mạng mỗi ngày.
