Buzz
Bạn có thể chưa biết rằng các vi hạt và hợp chất hữu cơ bay hơi sau khi nấu ăn có thể lan rộng khắp ngôi nhà trong vòng một giờ. Chúng không chỉ lưu lại trong bếp mà còn ảnh hưởng đến không khí mà mọi người trong gia đình đang hít thở.
Một nghiên cứu đăng trên tạp chí Không khí Trong nhà chỉ ra rằng chiên ngập dầu có thể phát thải lượng khí độc gây hại gấp 11 lần so với luộc. Số liệu này đối với xào là gấp 38 lần, và đặc biệt, khi rán bằng chảo không ngập dầu, khí độc thải ra cao gấp 132 lần.
Nghiên cứu được thực hiện bởi các nhà khoa học từ Đại học Birmingham (Anh) và Viện Hóa học Max Planck (Đức). Mục tiêu là khảo sát mức độ phát thải của các phương pháp nấu ăn có thể gây ảnh hưởng đến người nấu.
Các thí nghiệm được thiết kế tỉ mỉ, trong đó các nhà nghiên cứu chế biến món ức gà trong một phòng siêu sạch, với tiêu chuẩn như các thí nghiệm trong ngành hàng không vũ trụ.
Căn phòng được trang bị các cảm biến siêu nhạy để đo nồng độ vi hạt (PM) từ 0,18 đến 26 micron (một phần triệu mét), cũng như nồng độ hợp chất hữu cơ dễ bay hơi (VOC) có thể đo được ở mức phần tỷ trên mỗi mét khối. Nó cũng có khả năng đo các chất ô nhiễm hóa học có trong thực phẩm, sản phẩm tẩy rửa, sơn và nhiều hợp chất khác.
Các cảm biến liên tục đo mức độ ô nhiễm trong suốt thời gian món ức gà được chế biến theo nhiều phương pháp khác nhau: luộc, xào, chiên ngập dầu, chiên rán bằng chảo thường và chiên bằng nồi chiên không dầu.
Trước khi bắt đầu thí nghiệm, nhóm nghiên cứu đã dự đoán rằng phương pháp nấu ăn sử dụng dầu sẽ thải ra nhiều chất ô nhiễm hơn so với phương pháp nấu ăn bằng nước, do phản ứng Maillard – phản ứng này khiến dầu làm thực phẩm chuyển sang màu nâu và tạo ra các chất độc hại khi nấu ở nhiệt độ cao.
"Nhiệt độ trong quá trình nấu là yếu tố quan trọng, có sự tương quan trực tiếp với lượng vi hạt PM và hợp chất hữu cơ dễ bay hơi VOC thải ra, trong khi lượng dầu lại có sự tương quan ngược lại với mức vi hạt PM", các nhà khoa học nhận định.
Tuy nhiên, kết quả thực tế từ thí nghiệm lại làm họ rất ngạc nhiên:
Về vi hạt PM, các cảm biến ghi nhận mức độ ô nhiễm là 0,7 mcg/m3 khi luộc, 7,7 mcg/m3 khi chiên ngập dầu, 26,7 mcg/m3 khi xào và 92,9 mcg/m3 khi chiên bằng chảo. Phương pháp ít ô nhiễm nhất lại là chiên với nồi chiên không dầu, với mức phát thải chỉ 0,6 mcg/m3, thấp hơn cả phương pháp luộc.
Về VOC, mức ô nhiễm cao nhất được ghi nhận khi chiên bằng chảo, đạt 260 ppm, tiếp theo là chiên ngập dầu với 230 ppm, xào với 110 ppm và luộc chỉ có 30 ppm. Một lần nữa, chiên với nồi chiên không dầu lại tạo ra mức ô nhiễm thấp nhất, chỉ 20 ppm.
Vậy nên, rán gà trong chảo sẽ phát thải hợp chất VOC cao gấp 13 lần so với việc sử dụng nồi chiên không dầu. Điều đặc biệt là mức ô nhiễm này không chỉ tồn tại trong bếp mà còn tiếp tục phát tán trong không khí và lan rộng khắp ngôi nhà trong vòng một giờ sau khi nấu.
Các vi hạt và hợp chất hữu cơ dễ bay hơi được xem là nguyên nhân gây ra nhiều vấn đề sức khỏe nghiêm trọng, từ bệnh hô hấp, suy tim cho đến suy giảm trí nhớ. Vì vậy, các chuyên gia khuyến cáo nên chọn phương pháp nấu ăn phù hợp để giảm thiểu sự tiếp xúc với các chất ô nhiễm này trong không khí trong nhà.
"Có một số yếu tố ảnh hưởng đến lượng khí thải từ việc nấu ăn, bao gồm cả phương pháp chế biến, lượng dầu sử dụng và nhiệt độ bếp", Christian Pfrang, nhà nghiên cứu khí quyển từ Đại học Birmingham chia sẻ.
"Các hạt bụi sẽ lưu lại trong không khí một thời gian dài sau khi bạn hoàn thành việc nấu nướng. Do đó, việc tiếp tục thông gió hoặc bật quạt thông gió sau khi nấu là rất quan trọng để ngăn ngừa sự tích tụ các chất ô nhiễm trong không gian sống của bạn."
Ngoài ra, nghiên cứu một lần nữa khẳng định rằng việc sử dụng nồi chiên không dầu không chỉ tốt hơn cho sức khỏe vì tiêu thụ ít dầu, mà còn ít phát thải khí độc hại hơn so với các phương pháp chiên rán thông thường.
Vì vậy, nếu bạn đang tìm lý do để mua nồi chiên không dầu, nghiên cứu này chắc chắn sẽ khiến bạn cân nhắc thêm.
Sử dụng nồi chiên không dầu không chỉ bảo vệ người nấu mà còn giúp bảo vệ sức khỏe của cả gia đình, những người cùng hít thở không khí trong nhà, vì thật ra các hạt ô nhiễm không chỉ tồn tại trong khu vực bếp mà còn lan ra khắp ngôi nhà.
