Buzz
Mặc dù đã tồn tại hơn 40 năm, nhưng cho đến nay, các nhà khoa học mới khám phá ra thực sự 'hợp chất ma' này là gì.
Hơn bốn thập kỷ qua, sự tồn tại của một hợp chất bí ẩn trong nước uống tại Mỹ, được gọi là 'hợp chất ma', đã được biết đến. Tuy nhiên, danh tính thực sự của nó vẫn là một câu hỏi chưa có lời giải. Mới đây, các nhà nghiên cứu từ Mỹ và Thụy Sĩ đã lần ra manh mối và xác nhận đó là anion chloronitramide (CI-N-NO2), một sản phẩm phụ từ quá trình khử trùng nước.
Anion chloronitramide, phát hiện là sản phẩm phụ của chloramine vô cơ, một nhóm hóa chất thường dùng trong khử trùng nước như monochloramine (NH2Cl) và dichloramine (NHCl2), đã được biết đến từ lâu nhưng không được phát hiện nhờ vào tính ổn định và trọng lượng phân tử thấp của nó.
Giáo sư Ian Rae, chuyên gia hóa học môi trường tại Đại học Melbourne, cho rằng nghiên cứu này là "một thành tựu kỳ diệu của thám tử hóa học." Ông bày tỏ: "Ai có thể nghĩ rằng một hợp chất đơn giản như vậy lại chưa bao giờ được phát hiện trong suốt nhiều thế kỷ nghiên cứu?"
Việc xác định được anion chloronitramide được coi là một bước tiến lớn trong lĩnh vực hóa học môi trường. Tuy nhiên, phát hiện này cũng gây ra những lo ngại về tác động của nó đối với sức khỏe cộng đồng.
Mặc dù chưa có bằng chứng cho thấy anion chloronitramide gây hại, nhưng các nhà khoa học cảnh báo rằng sự hiện diện của nó trong nước uống khử trùng bằng clo và những điểm tương đồng với các hợp chất độc hại đã biết cần phải được nghiên cứu kỹ lưỡng hơn.
Julian Fairey, đồng tác giả nghiên cứu và là phó giáo sư kỹ thuật dân dụng tại Đại học Arkansas, chia sẻ: "Mặc dù một số người có thể phát triển ung thư sau nhiều năm tiếp xúc với nước uống, nhưng chúng tôi vẫn chưa xác định được hóa chất cụ thể gây ra vấn đề này. Xác định các chất hóa học và cơ chế phản ứng của chúng là mục tiêu chính của chúng tôi."
Fairey và nhóm nghiên cứu đã tổng hợp hợp chất này trong phòng thí nghiệm và gửi mẫu đến Thụy Sĩ để tiến hành phân tích chi tiết. Bằng cách sử dụng phương pháp đo phổ khối độ phân giải cao và cộng hưởng từ hạt nhân, các nhà khoa học đã xác nhận được danh tính của anion chloronitramide.
Nhóm nghiên cứu tiếp tục phân tích 40 mẫu nước từ 10 hệ thống cấp nước tại Hoa Kỳ và phát hiện nồng độ anion này dao động từ mức thấp cho đến 100 microgam mỗi lít. Điều đáng chú ý là mức này đã vượt quá giới hạn cho phép của các sản phẩm phụ khử trùng, vốn chỉ cho phép nồng độ từ 60 đến 80 microgam mỗi lít.
Mặc dù chưa thể khẳng định anion chloronitramide có gây độc hay không, nhưng phát hiện này mở ra nhiều cơ hội quan trọng trong việc hiểu rõ hơn về cách thức các hóa chất độc hại khác hình thành. Fairey hy vọng rằng nghiên cứu này sẽ giúp phát triển các phương pháp giảm thiểu tác động xấu đối với sức khỏe cộng đồng.
Bài nghiên cứu về phát hiện này đã được công bố trên tạp chí Science , mở ra một kỷ nguyên mới trong nghiên cứu về nước uống và an toàn hóa chất.
