Nếu tiếp tục chứng minh được sự ổn định trong vận hành, Zerith H1 có khả năng trở thành một trong những robot được thương mại hóa thành công nhất tại Trung Quốc trong thời gian tới.
Trong bối cảnh ngành robot hình người ngày càng cạnh tranh gay gắt, một startup trẻ tại Hợp Phì, Trung Quốc đã thu hút sự chú ý lớn khi triển khai hàng loạt robot dịch vụ Zerith H1 tại nhiều trung tâm mua sắm, tòa nhà văn phòng và siêu thị lớn.
Từ Sân bay Hợp Phì đến Tòa nhà khí đốt Hợp Phì hay khu phức hợp thương mại Shenzhen MixC, những robot này đang thực hiện các nhiệm vụ vốn chỉ do con người đảm nhận như dọn dẹp, hỗ trợ khách hàng và xử lý các công việc nhỏ trong siêu thị.
Sự ra mắt của Zerith H1 đánh dấu một bước tiến quan trọng trong quá trình thương mại hóa robot hình người có bánh xe, một hướng đi ngày càng được nhiều doanh nghiệp lựa chọn nhờ sự ổn định và chi phí triển khai hợp lý.
Zerith Robotics chính thức được thành lập vào tháng 1 năm nay bởi một nhóm kỹ sư trẻ xuất thân từ Phòng thí nghiệm Robot AI của Đại học Thanh Hoa. Mặc dù còn non trẻ, nhóm nghiên cứu đã nhanh chóng ghi dấu ấn với hai mẫu robot là Zerith Z1 dạng hai chân và Zerith H1 dạng bánh xe.
Nhờ khả năng thích ứng với nhiều môi trường, độ ổn định cao và khả năng thực hiện các chuỗi hành động phức tạp mượt mà, H1 nhanh chóng trở thành sản phẩm chủ lực của công ty.

Trong các video thử nghiệm do Zerith công bố, H1 thể hiện khả năng vận hành ấn tượng khi thực hiện các công việc dọn dẹp gia đình với chuỗi chuyển động mượt mà và tự nhiên. Khi được giao nhiệm vụ thu gom khăn bẩn, robot có thể xác định vị trí khăn trên bồn rửa hoặc tay nắm cửa, sau đó dùng cánh tay gắp chính xác và bỏ vào giỏ đồ.
Các động tác như mở cửa phòng tắm, chải bồn cầu, xả nước hay thay thế các vật dụng vệ sinh đã sử dụng đều được H1 thực hiện đúng thứ tự và uyển chuyển, gần như giống hệt hành động của con người.
Kết thúc quy trình, H1 tự châm nước vào bồn rửa ở mức vừa đủ, lau sạch mặt bàn bếp và điều khiển máy chà sàn để làm sạch toàn bộ sàn. Sự mạch lạc và nhất quán trong từng hành động khiến nó trở thành một trong những robot dịch vụ có chuyển động tự nhiên nhất tại Trung Quốc hiện nay.

Để đạt được điều này, Zerith H1 không chỉ dựa vào phần cứng mà còn được trang bị hệ thống trí tuệ nhân tạo theo kiến trúc đặc biệt mang tên Zerith V0. Khác với các mô hình robot phổ biến hiện nay vốn kết nối trực tiếp nhận thức và hành động, cần lượng dữ liệu lớn và vẫn gặp hạn chế trong hiểu bản chất thao tác, Zerith V0 phát triển theo nguyên lý hệ thống kép gồm nhận thức và hành vi.
Trong hệ thống này, mô hình không chỉ quan sát môi trường xung quanh mà còn tạo biểu diễn không gian tập trung vào đối tượng cần thao tác. Việc tách biệt hai tầng vận hành giúp robot hiểu rõ mục tiêu và chức năng của vật thể, từ đó thực hiện các hành động dựa trên nguyên lý thay vì chỉ sao chép chuyển động từ dữ liệu.

Zerith cho biết hệ thống của họ được huấn luyện từ hai nguồn dữ liệu chính gồm dữ liệu kiến thức và dữ liệu hành vi. Dữ liệu kiến thức xây dựng từ kho video chuyển động lớn giúp robot nhận diện trạng thái vật thể, còn dữ liệu hành vi thu thập từ các tình huống thực tế mà H1 hoạt động tại siêu thị, khách sạn hay nhà hàng.
Dựa trên nền tảng đó, đội ngũ phát triển thiết kế kiến trúc đa tầng: hệ thống nhận thức phân tích thuộc tính vật lý và chức năng của từng vật thể, trong khi hệ thống hành vi sử dụng thông tin không gian để lựa chọn và tối ưu hóa các nguyên mẫu chuyển động phù hợp.
Nhờ mô hình biểu diễn tập trung vào đối tượng, robot giảm thiểu tác động của bối cảnh xung quanh, nâng cao khả năng khái quát hóa và tập trung vào nhiệm vụ chính, giúp xử lý công việc hiệu quả hơn trong môi trường thực tế.

Tính đến nay, Zerith đã triển khai H1 tại hơn 20 địa điểm nổi tiếng ở Trung Quốc và dự kiến mở rộng sang các thành phố lớn như Hàng Châu và Thượng Hải. Theo công ty, các khách hàng trong lĩnh vực thương mại ưu tiên robot hình người dùng bánh xe nhờ độ an toàn cao, chi phí thấp và phù hợp với không gian có tiêu chuẩn cố định như sân bay, trung tâm thương mại hay siêu thị.
Một trong những mục tiêu chính của Zerith là đưa robot trở về đúng môi trường tự nhiên của chúng: ngôi nhà. Tuy nhiên, công ty nhận thấy môi trường gia đình rất phức tạp, chứa nhiều biến động khó lường và yêu cầu robot tương tác tự nhiên ở mức cao.

Do đó, thay vì phát triển robot gia đình ngay lập tức, Zerith chọn lộ trình tiếp cận theo từng bước. Họ bắt đầu từ các kịch bản dọc trong lĩnh vực dịch vụ như phòng ngủ khách sạn, phòng tắm tiêu chuẩn hay khu bếp nhà hàng.
Những khu vực này có quy trình vận hành rõ ràng, mức độ tương tác giữa robot và môi trường thấp hơn so với hộ gia đình nhưng vẫn tương đồng với các tác vụ trong nhà. Qua đó, robot có thể tích lũy kinh nghiệm thực tế, củng cố khả năng khái quát hóa và nâng cao năng lực vận hành.

Chiến lược này giúp Zerith nhanh chóng đưa sản phẩm vào vòng lặp thương mại và từng bước mở rộng năng lực của robot từ môi trường có cấu trúc chặt chẽ sang môi trường phức tạp hơn. Khi dữ liệu từ các kịch bản thực đủ lớn, H1 sẽ dần thích nghi với nhiều tình huống đa dạng, tiến gần hơn đến mục tiêu cuối cùng là gia nhập môi trường gia đình.
Trong bối cảnh robot dịch vụ trở thành lĩnh vực đầu tư mạnh tại Trung Quốc, sự xuất hiện của Zerith H1 thể hiện hướng đi thực tế: thay vì chạy đua phát triển robot dáng người hai chân đắt tiền, Zerith tập trung xây dựng robot giải quyết vấn đề cụ thể, triển khai nhanh và mang lại giá trị trực tiếp cho doanh nghiệp. Nếu tiếp tục chứng minh được sự ổn định trong vận hành, Zerith H1 có khả năng trở thành một trong những robot thương mại hóa thành công nhất tại Trung Quốc.
