Chủ doanh nghiệp nên thực hiện lễ cúng Thần Tài tại cửa hàng hoặc địa điểm kinh doanh của mình; không nên bày mâm cúng ở ngoài cửa hay sân nhà riêng. Đồ lễ cần đơn giản để Thần Tài dễ dàng chú ý.

1. Ngày "vía" mang ý nghĩa tâm linh
Ngày vía được hiểu là ngày liên quan đến tâm linh, ngày diễn ra sự chuyển đổi của linh hồn. Có thể là ngày sinh, ngày mất, hoặc ngày thành đạo…
Ví dụ, “Lễ vía Đức Phật A Di Đà đản sanh 17-11 âm lịch” là ngày sinh, “ngày vía Bồ tát Quán Thế Âm thành đạo” là ngày thành đạo… Đối với Thần Tài, theo các ghi chép trong “Ngọc hạp ký” của Hứa Chân Quân vào đời Tấn, ngày sinh của Thần Tài là vào ngày 22 tháng 7 âm lịch. Nhiều nơi ở Trung Quốc hiện nay vẫn tổ chức đón Thần Tài vào ngày này.
Thần Tài được biết đến nhiều nhất trong dân gian là Triệu Công Minh. Có nhiều thuyết về ngày sinh của Triệu Công Minh, nhưng phổ biến nhất là hai ngày: 15 tháng 3 (theo Nam Sơn cư sỹ đời Tần) và 22 tháng 7 (theo ghi chép của Hứa Chân Quân). Các nhà thiên văn cổ cũng cho rằng đây là ngày “mặt trời sáng nhất”. Vì thế, nếu có ngày vía Thần Tài, thì sẽ là ngày 22 tháng 7 hàng năm.
Trong những năm gần đây, người dân có xu hướng đổ xô đi mua vàng vào ngày "vía Thần Tài" mùng 10 tháng Giêng, hy vọng sẽ có tài lộc may mắn trong năm mới. Tuy nhiên, thực tế, ngày này chỉ do một số người kinh doanh lan truyền để kích cầu mua sắm đầu năm, không có tài liệu lịch sử hay phong tục dân gian nào ghi nhận. Mọi người có thể đi mua sắm nhưng không cần thiết phải chen chúc hay mua với giá cao vào ngày này.
Vào dịp đầu năm, hầu hết các gia đình người Việt đều tổ chức lễ đón Thần Tài, vì phong tục dân gian cho rằng cần phải chào đón Thần Tài từ thiên đình về hạ giới. Cụ thể, mùng 2 là lễ đón Hỷ thần (thần may mắn, hạnh phúc), mùng 3 là đón Tài Thần (Thần tài lộc), mùng 4 đón các vị thần khác, và mùng 5 là ngày phá trừ, dọn dẹp đồ cúng. Riêng đối với các cửa hàng, Thần Tài được cúng hàng ngày.
2. Cách cúng vía Thần Tài vào ngày mùng 10 tháng Giêng
2.1 Nơi thực hiện lễ cúng
Lễ đón Thần Tài được coi là rất quan trọng vì theo phong tục dân gian, việc mời Thần Tài vào nhà sẽ mang lại tài lộc cho gia đình trong suốt năm. Dù là người làm kinh doanh hay không, lễ cúng này đều có sự giống nhau, chỉ khác nhau về địa điểm. Người làm kinh doanh nên thực hiện lễ tại nơi làm việc, không nên cúng tại đình, chùa. Còn những ai không kinh doanh có thể thực hiện lễ tại nhà hoặc đình, chùa đều được, vì "thổ địa" thờ ở nhà cũng đồng thời có nhiệm vụ như Thần Tài.
Những gia đình cúng Thần Tài tại nhà thường đặt mâm cúng ngoài cửa, sân hoặc ban công. Tuy nhiên, cúng ngoài trời dễ gặp phải tình trạng "vãng vong", khiến cho các linh hồn lang thang xâm nhập và quấy phá. Do đó, tốt nhất nên đặt mâm cúng trong nhà khi cúng tại nhà riêng.
2.2 Thờ Thần Tài bao nhiêu là hợp lý?
Nếu trong nhà đã có bàn thờ thần linh, gia tiên thì không nên thêm bàn thờ Thần Tài, như đã đề cập trong bài viết về Nghi lễ cúng ông Công ông Táo. Việc thờ quá nhiều thần thánh trong nhà có thể dẫn đến sự bất hòa trong gia đình, làm cho con cái khó dạy bảo, hoặc gây ra các vấn đề khác.
Cũng có nhiều gia đình thờ Phật Di Lặc trên bàn thờ Thần Tài, hoặc thờ Thổ Địa riêng biệt trên bàn thờ Thần Tài... điều này là không cần thiết và không nên, vì trong tâm linh, đây là sự thiếu tôn kính.
Các nghiên cứu khoa học cũng chỉ ra rằng những trường hợp này tạo ra sự xáo trộn trong không gian thờ cúng, khiến khí trường không ổn định. Nếu đã vô tình thờ nhiều bàn thờ và bát hương, nên thực hiện lễ để giảm bớt số lượng.
2.3 Những vật phẩm cần có trong lễ cúng
Lễ vật dâng Thần Tài nên đơn giản và vừa phải, không nên quá xa xỉ hoặc lãng phí để thu hút sự chú ý của Thần Tài. Thường thì chỉ cần hoa tươi, quả tươi và nước sạch là đủ. Nhiều gia đình tổ chức lễ cúng này lớn hơn cả lễ cúng tất niên, điều này là không cần thiết. Dưới đây là một số lưu ý:
- Hương: Có người cho rằng hương phải thắp vào buổi sáng, người khác lại cho rằng phải thắp vào chiều tối, nhưng thực tế điều này không có quy định cố định và cũng không thật sự quan trọng. Bạn có thể chọn thời gian tốt trong ngày để làm lễ hoặc lựa chọn giờ và ngày tốt để giúp kích hoạt trường khí thuận lợi hơn.
- Nước: Chén nước cần được rửa sạch trước khi lấy nước mới. Một chén nước là đủ, không cần phải dùng ba hay năm chén. Lượng nước trong chén không nên quá đầy, cần để khoảng cách 1 cm từ miệng chén. Cẩn thận không để nước bị tràn hoặc đổ ra ngoài bàn thờ.
- Hoa: Bình hoa có thể sử dụng bằng thủy tinh, gốm sứ... đều được. Nên chọn hoa tươi, có nụ và có hương thơm, càng tốt. Tránh sử dụng hoa giả, vì không mang lại sự tôn kính như hoa thật.
- Quả: Quả dâng cúng cần chọn loại tươi, ngon và còn nguyên vẹn, thường dùng táo, lê, chuối, cam, quýt... Tương tự như hoa, không nên sử dụng quả nhựa hay quả nhân tạo không thể ăn được.
- Đèn, nến: Đèn dâng cúng phải là đèn thật, chẳng hạn như đèn dầu hoặc nến. Không nên sử dụng đèn nhấp nháy hay đèn điện vì chúng tạo ra trường khí xấu, có thể ảnh hưởng đến sự trang nghiêm trong việc thờ cúng.
3. Giờ tốt (Hoàng đạo) trong ngày để cúng vía Thần Tài
Tùy theo từng năm mà khung giờ Hoàng đạo để cúng vía Thần Tài sẽ khác nhau. Ví dụ như năm Ất Tỵ 2025, những giờ đẹp để thực hiện lễ cúng sẽ là:
- Giờ Mậu Thìn (7h-9h)
- Giờ Kỷ Tị (9h-11h)
- Giờ Nhâm Thân (15h-17h)
4. Nội dung văn khấn vía Thần Tài mùng 10 tháng Giêng
Kính lạy: Thần linh Thổ địa, Phúc đức Chính thần, Tài thần (nếu thực hiện lễ cúng tại nơi kinh doanh hoặc ngoài sân), Gia tiên họ ...., bà cô ông mãnh, chư vị tiên linh (nếu cúng trong nhà, ở ban thờ gia tiên thì thêm phần này)
Hôm nay là ngày ...... tháng ..... năm....
Chúng con là…… Ngụ tại………………
Chúng con thành tâm dâng hương hoa, chuẩn bị nghi lễ cung trần, dâng hiến Tôn Thần, đốt nén tâm hương, thành kính bái thỉnh.
Kính xin phù hộ độ trì, cho con cháu khỏe mạnh, gia đình bình an, phát tài phát lộc, sở cầu như ý.
Chúng con dâng lễ bạc tâm thành, trước án kính lễ, cúi xin được Thần Tài phù hộ độ trì.
Phục duy cẩn cáo!
(Nội dung về "Cách cúng vía Thần Tài mùng 10 tháng Giêng" được tham khảo từ tài liệu của Thầy Nguyễn Mạnh Linh - Trưởng Phòng Phong thủy Kiến trúc Viện Quy hoạch & Kiến trúc Đô thị - ĐHXD).
Tin bài cùng chuyên mục: