Buzz
Trong suy nghĩ của không ít người, những thực phẩm giàu dưỡng chất, có khả năng hỗ trợ kéo dài tuổi thọ hay giữ gìn vóc dáng thường luôn đi kèm mức giá "trên trời".
Một loại hạt li ti nhưng lại chứa kho dinh dưỡng dồi dào đến mức giới khoa học phải công nhận là siêu thực phẩm: hạt chia. Có nguồn gốc từ Nam Mỹ, hạt chia từng là nguồn năng lượng giúp các chiến binh Aztec duy trì sức bền trong chiến trận. Nhìn bề ngoài, chúng khá đơn giản, nhỏ bé, màu đen hoặc trắng xen lẫn và dễ bị nhầm với hạt vừng hay hạt é quen thuộc ở Việt Nam.
Tuy nhiên, sự khác biệt sẽ lộ rõ khi hạt được ngâm trong nước. Nhờ lớp vỏ giàu chất xơ hòa tan, chỉ sau khoảng 10–15 phút, hạt chia có thể hút lượng nước gấp 10–12 lần trọng lượng ban đầu, tạo thành một lớp gel bao quanh. Chính lớp gel đặc biệt này không chỉ mang lại cảm giác thú vị khi sử dụng mà còn là yếu tố then chốt tạo nên nhiều lợi ích cho sức khỏe.
Sự khác biệt nằm ở khả năng hấp thụ nước vô cùng đặc trưng của loại hạt này.
Bảng thành phần dinh dưỡng dày đặc trong từng gram
Đừng để kích thước nhỏ bé đánh lừa, bởi chỉ với khoảng 2 thìa canh (tương đương 28 gram) hạt chia mỗi ngày, cơ thể bạn đã được bổ sung một lượng dưỡng chất vô cùng đáng kể:
Đây là một trong những nguồn Omega-3 thực vật dồi dào bậc nhất. Nếu so sánh trên cùng 100g, hàm lượng Omega-3 trong hạt chia thậm chí còn vượt cả cá hồi. Dĩ nhiên, Omega-3 trong chia là ALA (nguồn gốc thực vật, cần chuyển hóa trong cơ thể), nên không thể thay thế hoàn toàn EPA và DHA từ cá hồi. Tuy vậy, đây vẫn là lựa chọn tiện lợi, tiết kiệm cho người ăn chay hoặc không thích ăn cá nhưng vẫn muốn hỗ trợ tim mạch và não bộ.
Không chỉ vậy, hạt chia còn giàu canxi ở mức ấn tượng. Xét trên cùng khối lượng, lượng canxi trong chia cao gấp khoảng 5 lần sữa bò. Dĩ nhiên, việc uống một ly sữa 200ml dễ dàng hơn nhiều so với ăn cả bát hạt chia. Tuy nhiên, chỉ cần thêm 1–2 thìa chia vào đồ uống mỗi ngày cũng đã là cách bổ sung canxi hiệu quả, đặc biệt phù hợp cho người không dung nạp lactose hoặc e ngại tăng cân khi dùng sữa.
Không dừng lại ở đó, gần như toàn bộ carbohydrate trong hạt chia đều là chất xơ. Với khoảng 11g chất xơ trên mỗi 28g hạt, chúng đáp ứng gần 40% nhu cầu hằng ngày, đi kèm là lượng protein thực vật chất lượng cao chứa đầy đủ các axit amin thiết yếu.
Trợ thủ đắc lực cho hệ tiêu hóa và vóc dáng
Nhờ khả năng hút nước và nở thành dạng gel, khi vào dạ dày, hạt chia giúp chiếm chỗ, tạo cảm giác no lâu và hạn chế những cơn thèm ăn vặt vô thức. Với người đang giảm cân, kiểm soát tinh bột hoặc đường, hạt chia giống như một “trợ thủ” giúp vượt qua cơn đói mà không làm tăng nhiều calo hay đường huyết.
Bên cạnh đó, lượng chất xơ dồi dào hoạt động như một “chiếc chổi” tự nhiên trong đường ruột, hỗ trợ nuôi dưỡng lợi khuẩn, giúp hệ tiêu hóa vận hành trơn tru và hạn chế tình trạng táo bón.
Dễ tìm mua, chế biến chỉ mất khoảng 30 giây
Với bảng thành phần được xem là “đầy đủ từ trong ra ngoài” như vậy, nhiều người có thể nghĩ hạt chia phải có giá rất cao. Nhưng nếu so với các loại thực phẩm bổ sung hay đồ dinh dưỡng khác, mức giá của hạt chia lại khá dễ tiếp cận, phù hợp để sử dụng hằng ngày.
Khi tìm hiểu kỹ, có thể thấy hạt chia gồm hai loại: đen và trắng. Loại trắng hiếm hơn nên thường có giá nhỉnh hơn đôi chút. Tuy nhiên, về công dụng thì cả hai gần như tương đương. Hạt chia trắng được ưa chuộng hơn trong các món như sữa chua, bánh hay pudding vì không làm thay đổi màu sắc món ăn, tạo cảm giác tinh tế và sạch mắt hơn.
Giá hạt chia hiện dao động khoảng 30.000 - 90.000đ/100 gram tùy thương hiệu và tiêu chuẩn canh tác hữu cơ. Chẳng hạn, Hạt Chia DK Harvest xuất xứ Ấn Độ có giá khoảng 99.000đ cho hộp 300 gram. Hạt chia hữu cơ C'Lavie từ Peru có giá khoảng 110.000đ sau giảm giá cho 200 gram. Trong khi đó, Hạt chia Aztec cũng từ Peru, được quảng bá thu hoạch sạch tạp chất, có giá khoảng 194.000đ cho 200 gram.
Cách sử dụng thì đơn giản đến mức tối đa: không cần chế biến cầu kỳ, chỉ cần cho vài thìa hạt chia vào nước lọc, nước cam, sữa chua hoặc rắc lên salad, chờ vài phút là đã có ngay một bữa ăn “healthy” đúng chuẩn.
Tuy nhiên, với những người có bệnh nền, hệ tiêu hóa nhạy cảm hoặc đang dùng thuốc, cần cân nhắc khi sử dụng hạt chia. Dù là thực phẩm lành tính, vẫn nên bắt đầu với lượng nhỏ để cơ thể thích nghi, hoặc tham khảo ý kiến bác sĩ điều trị trước khi dùng.
