Lý do bão Kajiki tạo ra mối lo ngại lớn hơn đáng kể so với bão Yagi

TPO - Trong khi cơn bão Yagi tiến vào Biển Đông vào ngày 3/9/2024 đã mang lại cho chính quyền và cư dân miền Bắc gần bốn ngày để chuẩn bị ứng phó, thì Kajiki lại thể hiện một diễn biến hoàn toàn khác. Chỉ vỏn vẹn hai ngày sau khi tiến vào Biển Đông và tăng cường sức mạnh thành bão, nó đã nhanh chóng tràn vào đất liền khu vực Bắc Trung Bộ.

Sáng ngày 25/8, ngay cả khi tâm bão vẫn chưa chính thức đổ bộ, các tỉnh duyên hải miền Trung đã phải hứng chịu những trận mưa cực lớn và sức gió cực mạnh, đặc biệt nghiêm trọng tại các địa phương Hà Tĩnh, Quảng Bình (cũ) và Nghệ An.

Trạm quan trắc Hòn Ngư (Nghệ An) ghi nhận sức gió mạnh cấp 8, với những cơn giật đạt cấp 11. Tại trạm Hoành Sơn (Hà Tĩnh), gió mạnh cấp 7 và giật cấp 9 được ghi nhận. Trạm Kỳ Anh (Hà Tĩnh) đo được gió cấp 7, giật cấp 8, trong khi trạm Cẩm Nhượng (Hà Tĩnh) ghi nhận những cơn gió giật mạnh cấp 8. Ngoài khơi, trạm Bạch Long Vĩ (Hải Phòng) có gió cấp 7, giật cấp 9 và trạm Cô Tô (Quảng Ninh) ghi nhận gió mạnh cấp 6, giật cấp 9.

Khu vực từ Hà Tĩnh đến Quảng Trị đã xuất hiện mưa vừa đến mưa to, thậm chí có những điểm ghi nhận lượng mưa rất to vượt quá 300mm chỉ trong khoảng thời gian từ đêm hôm trước cho đến sáng nay.

Các nhà khí tượng học từ Trung tâm Dự báo Khí tượng Thuỷ văn Quốc gia đánh giá bão Kajiki là một hiện tượng "cực kỳ đặc biệt". Điểm đặc biệt và đồng thời cũng là mối nguy hiểm hàng đầu của bão Kajiki chính là tốc độ di chuyển cực nhanh của nó.

Vào đêm ngày 22/8, một vùng áp thấp nhiệt đới đã đi vào Biển Đông và nhanh chóng mạnh lên thành bão. Trong hơn hai ngày liên tiếp sau đó, cơn bão này đã di chuyển không ngừng nghỉ với vận tốc trung bình từ 20-25km/h. Chính nhịp độ di chuyển nhanh chóng mặt này đã khiến cho chỉ sau hơn hai ngày, vào đêm 24/8, hệ thống mây mưa rộng lớn của bão đã bắt đầu gây ra gió giật mạnh và mưa lớn cho khu vực Bắc Trung Bộ và vùng ven biển phía Bắc.

Tình hình này đã làm giảm đáng kể thời gian chuẩn bị, khiến công tác ứng phó với một cơn bão mạnh cỡ Kajiki trở nên vô cùng gấp rút và cực kỳ khẩn cấp.

Một diễn biến đáng lo ngại khác là khi tiến sát gần bờ, cơn bão bất ngờ giảm tốc độ xuống chỉ còn khoảng 15km/h. Việc di chuyển chậm lại, kết hợp với hệ thống mây cực kỳ rộng lớn và dày đặc ở phía đông, được dự báo sẽ kéo dài thời gian ảnh hưởng và tàn phá của bão trên đất liền.

Vào lúc 10 giờ sáng nay, cơn bão vẫn đang duy trì sức gió mạnh ở cấp 13-14 (134-166km/giờ), với những cơn giật có thể đạt tới cấp 17. Theo dự báo, vào thời điểm đổ bộ vào đất liền khu vực từ Thanh Hoá đến Hà Tĩnh trong chiều nay, sức gió của bão dự kiến sẽ ở mức cấp 12-13, đi kèm những cơn giật mạnh cấp 15.

Dưới tác động trực tiếp của bão, từ chiều cho đến đêm nay, khu vực phía Bắc tỉnh Thanh Hóa sẽ xuất hiện gió mạnh cấp 8-9, giật cấp 10-11. Trong khi đó, vùng từ Nam Thanh Hóa đến Bắc Hà Tĩnh sẽ hứng chịu gió mạnh cấp 10-11, và những vùng nằm gần tâm bão nhất có thể phải đối mặt với sức gió cấp 12-13, cùng những đợt giật cực mạnh lên đến cấp 15-16.

Khu vực phía Nam Hà Tĩnh, Quảng Trị, cùng các vùng ven biển thuộc các tỉnh từ Quảng Ninh đến Ninh Bình sẽ có gió mạnh cấp 6-8, đi kèm những cơn giật mạnh đạt cấp 9-10.

Lượng mưa được dự báo từ trưa ngày 25/8 cho đến hết ngày 26/8 tại các tỉnh từ Thanh Hóa đến Quảng Trị sẽ dao động trong khoảng 200-400mm, với một số điểm cục bộ có khả năng vượt quá 600mm. Tại khu vực trung du và đồng bằng Bắc Bộ, cùng các địa phương như Lào Cai và Sơn La, tổng lượng mưa dự kiến từ 100-150mm, có nơi có thể lên tới trên 250mm.

Tốc độ tăng cấp của bão không hề thua kém Yagi

Trong khi Yagi thiết lập kỷ lục khi tăng liên tiếp 8 cấp chỉ trong vòng 48 giờ, trở thành cơn bão có tốc độ mạnh lên nhanh nhất từng được ghi nhận trên Biển Đông, thì Kajiki cũng thể hiện một màn trình diễn tương tự đáng kinh ngạc.

Khi tiến vào Biển Đông vào đêm 22/8, hệ thống này mới chỉ là một áp thấp nhiệt đới với sức gió cuối cấp 6, đầu cấp 7. Thế nhưng, đến chiều tối ngày hôm qua, khi di chuyển ngang qua vùng biển phía nam đảo Hải Nam của Trung Quốc, nó đã bất ngờ mạnh lên đáng kể, đạt cấp 14 với những cơn giật mạnh lên đến cấp 17. Thậm chí, các trạm quan trắc khi nó đi qua phía Nam đảo Hải Nam đã ghi nhận sức gió mạnh cấp 14, với những cơn giật vượt quá cấp 17.

Như vậy, chỉ trong chưa đầy hai ngày, bão Kajiki đã có mức tăng cấp gần như tương đương, gần 8 cấp, và cùng với Yagi, chúng đều được xếp vào nhóm những cơn bão có cường độ gia tăng nhanh nhất trong lịch sử khí tượng Biển Đông. Các nhà khoa học giải thích hiện tượng này là do nhiệt độ mặt biển rất cao, điều kiện đứt gió yếu và độ ẩm không khí cực lớn, tạo ra môi trường hoàn hảo cho Kajiki "bùng nổ" về cường độ.

Phạm vi ảnh hưởng của Kajiki không chỉ giới hạn ở Việt Nam; nó được dự báo sẽ trở thành một thảm họa thiên nhiên có sức tàn phá khủng khiếp đối với Lào, Thái Lan, và trước đó là đảo Hải Nam của Trung Quốc. Giới chuyên môn nhận định, sau khi đổ bộ vào chiều và đêm nay, rất có thể Kajiki sẽ được ghi nhận như một cơn bão lịch sử tại khu vực miền Trung.