Buzz
Mặc dù nhiều thợ lặn gọi nó là “Mắt của Thủy thủ” với một cảm giác rùng rợn, thực ra đó là một loài tảo khổng lồ mang tên Valonia ventricosa, sinh vật đơn bào lớn nhất từng được phát hiện trên Trái Đất.
Loài tảo này có vẻ ngoài đặc biệt đến nỗi người ta đặt cho nó nhiều biệt danh kỳ lạ như: kẹo dẻo biển cấm, nhãn cầu người chết, nho biển hay ngọc trai biển. Tuy nhiên, tên gọi “Mắt của Thủy thủ” có lẽ là cái tên phổ biến nhất – vừa bí ẩn, vừa mang đậm màu sắc huyền thoại của đại dương bao la.
Các nhà sinh vật học biển cho biết, V. ventricosa thường xuất hiện ở các vùng biển nhiệt đới và cận nhiệt đới, đặc biệt là những khu vực có rạn san hô. Khi ánh sáng mặt trời chiếu xuống mặt nước, những “nhãn cầu biển” này phản chiếu ánh sáng lấp lánh với sắc xanh ngọc, xanh đậm, thậm chí ánh bạc, tạo nên một cảnh tượng vừa đẹp vừa huyền bí.
Cấu trúc tinh thể cellulose trong thành tế bào chính là yếu tố tạo nên khả năng phản chiếu ánh sáng độc đáo của loài tảo này.
Điều đặc biệt khiến “Mắt của Thủy thủ” trở nên nổi bật chính là kích thước khổng lồ của một sinh vật đơn bào. Mỗi khối V. ventricosa chỉ là một tế bào duy nhất nhưng lại có kích thước đủ lớn để tương đương với một con mắt người thật. Trong khi phần lớn tế bào của các sinh vật khác phải quan sát qua kính hiển vi, bạn hoàn toàn có thể nhìn thấy V. ventricosa bằng mắt thường, thậm chí cầm nó trong tay như một viên ngọc mềm mại.
Các nhà khoa học giải thích rằng kích thước bất thường của loài tảo này là nhờ cấu trúc đặc biệt bên trong tế bào. Dù là sinh vật đơn bào, V. ventricosa vẫn có nhiều nhân tế bào bên trong, được phân chia thành các thùy nhỏ tỏa ra từ trung tâm.
Điều này khiến loài tảo này trở thành sinh vật đồng bào (coenocytic organism) - tức là một khối tế bào chứa nhiều nhân mà không bị ngăn cách bởi vách tế bào.
Cấu trúc bên trong của "Mắt của Thủy thủ" được mô tả như một quả cầu plasma Tesla, với các tia chất lỏng mảnh tỏa ra từ trung tâm.
Mọi thứ được bao bọc trong một lớp màng mỏng trong suốt, bên trong chứa vô số lục lạp - những "nhà máy quang hợp" giúp loài tảo này hấp thụ ánh sáng Mặt Trời để tạo ra năng lượng.
Một điều thú vị nữa là V. ventricosa có khả năng tái sinh cực kỳ mạnh mẽ. Nếu vô tình làm vỡ một khối "Mắt của Thủy thủ", chất lỏng bên trong chứa các nhân tế bào có thể lan ra môi trường. Mỗi nhân tế bào này, trong điều kiện phù hợp, có thể phát triển thành một cá thể mới. Nói cách khác, phá vỡ một "nhãn cầu biển" lại có thể tạo ra thêm nhiều "nhãn cầu" khác.
Tuy nhiên, các chuyên gia khuyến cáo không nên thử nghiệm điều này. Không chỉ vì hành động này gây hại cho môi trường biển, mà còn vì bạn sẽ làm mất đi vẻ đẹp kỳ bí của một trong những sinh vật đặc biệt nhất dưới đáy đại dương.
"Mắt của Thủy thủ" không chỉ thu hút các nhà nghiên cứu mà còn khiến cộng đồng lặn biển trên toàn thế giới mê mẩn. Nhiều thợ lặn đã kể lại rằng họ từng thấy những "quả cầu" xanh óng ánh này bám vào rạn san hô, trôi lơ lửng theo dòng nước, hoặc nằm yên trong những hốc đá như viên ngọc phát sáng. Cảnh tượng ấy khiến không ít người liên tưởng đến những "mắt thần" đang quan sát mọi chuyển động dưới đáy biển sâu.
Sự xuất hiện của V. ventricosa cũng khiến người ta nhớ đến một vật thể bí ẩn mà Cơ quan Khám phá Đại dương NOAA phát hiện năm ngoái ở độ sâu hơn 3 km ngoài khơi Alaska – một "quả trứng vàng" sáng bóng với một lỗ thủng ở giữa, làm dấy lên tranh cãi trong giới khoa học liệu đó là sinh vật sống hay chỉ là phần vỏ của một loài sinh vật kỳ lạ nào đó.
Dù là hai hiện tượng hoàn toàn khác biệt, cả hai đều chứng minh rằng đại dương vẫn chứa đựng vô vàn bí ẩn mà loài người mới chỉ khám phá được phần nào.
Và có lẽ, chính những "Mắt của Thủy thủ" lặng lẽ trôi dạt giữa làn sóng biển xanh thẳm đang kể cho chúng ta một câu chuyện về sự kỳ diệu của sự sống, về cách thiên nhiên có thể tạo ra những điều vượt xa trí tưởng tượng của con người.
