Buzz
Cá voi, loài động vật khổng lồ nhất trên hành tinh, không chỉ ấn tượng vì kích thước khổng lồ mà còn vì khả năng sống lâu đáng kinh ngạc. Một nghiên cứu gần đây cho thấy cá voi có thể sống hơn 130 năm, gấp đôi những dự đoán trước đó. Phát hiện này giúp chúng ta hiểu rõ hơn về sinh học và những thách thức trong công tác bảo tồn loài động vật này.
Cá voi trơn, một trong những loài cá voi baleen ăn lọc, từng đứng trước nguy cơ tuyệt chủng trong thời kỳ săn bắt cá voi công nghiệp. Điều này khiến các nhà khoa học thiếu nhiều thông tin quan trọng về loài này, bao gồm cả tuổi thọ của chúng.
Để giải đáp câu hỏi này, các nhà nghiên cứu tại Đại học Alaska Fairbanks đã phân tích dữ liệu từ các chương trình nhận diện cá voi trơn kéo dài 40 năm. Họ tập trung vào hai loài: cá voi trơn phương Nam (sống ở các đại dương xung quanh Nam Cực, Úc, Nam Mỹ và Nam Phi) và cá voi trơn Bắc Đại Tây Dương (phân bố ở vùng biển phía đông Hoa Kỳ và phía tây bắc châu Âu).
Thông qua việc xây dựng các biểu đồ thể hiện số lượng cá thể sống đến từng độ tuổi, nhóm nghiên cứu đã tính toán được tuổi thọ trung bình và tuổi thọ tối đa của loài cá voi này.
Cá voi trơn phương Nam là một loài động vật thuộc họ cá voi trơn. Loài cá voi này kiếm mồi trong mùa hè ở các vùng biển xa xôi Nam Thái Bình Dương, gần khu vực Nam Cực.
Nghiên cứu cho thấy, cá voi trơn phương Nam có tuổi thọ trung bình khoảng 73 năm, tuy nhiên, đặc biệt hơn 10% cá voi trong số đó có thể sống đến 132 năm hoặc hơn.
Trái ngược với cá voi trơn phương Nam, cá voi trơn Bắc Đại Tây Dương có tuổi thọ trung bình chỉ 22 năm, và chỉ 10% số cá thể có thể sống hơn 47 năm. Sự chênh lệch lớn này không phải do yếu tố sinh học, mà chủ yếu là do tác động của con người.
Theo Greg Breed, tác giả chính của nghiên cứu, "Cá voi trơn Bắc Đại Tây Dương thường bị mắc kẹt trong ngư cụ, va vào tàu thuyền, hoặc phải đối mặt với tình trạng thiếu thức ăn do những thay đổi môi trường mà chúng ta chưa hiểu rõ".
Cá voi trơn Bắc Đại Tây Dương là một loài cá voi thuộc họ cá voi trơn, sống chủ yếu ở Bắc Đại Tây Dương. Thức ăn của chúng bao gồm chủ yếu là copepoda và các động vật không xương sống như nhuyễn thể, pteropoda và ấu trùng hàu.
Các nhà khoa học cũng chỉ ra rằng tuổi thọ tối đa của cả hai loài cá voi trơn có thể đã bị đánh giá thấp do tác động của việc săn bắt cá voi. Việc săn bắt công nghiệp chỉ kết thúc khoảng 60 năm trước, điều này có nghĩa là nhiều cá voi lớn tuổi không thể sống sót qua giai đoạn đe dọa đó.
Peter Breed giải thích: "Chúng tôi không biết cách xác định tuổi của cá voi baleen cho đến năm 1955, khi ngành săn bắt cá voi công nghiệp dừng lại. Vào thời điểm đó, không còn nhiều cá thể già để nghiên cứu. Vì thế, chúng tôi đã cho rằng chúng không thể sống lâu như vậy".
Hiểu được quá trình lão hóa của cá voi không chỉ quan trọng đối với mỗi cá thể, mà còn có ý nghĩa lớn đối với toàn bộ cộng đồng của chúng. Những cá thể lớn tuổi đóng vai trò như 'cố vấn', truyền lại các kỹ năng sống sót cho các thế hệ sau. Mất đi những cá thể già có thể làm suy yếu khả năng phục hồi của loài, đặc biệt đối với những loài có chu kỳ sinh sản chậm như cá voi.
Nghiên cứu này không chỉ mở rộng hiểu biết về tuổi thọ của cá voi mà còn nhấn mạnh tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường sống của chúng. Mặc dù cá voi trơn phương Nam đã phần nào hồi phục sau thời kỳ săn bắt, cá voi trơn Bắc Đại Tây Dương vẫn đối mặt với nguy cơ tuyệt chủng do tác động của con người.
Bảo vệ các loài cá voi không chỉ là nhiệm vụ bảo tồn động vật, mà còn là một phần quan trọng trong việc duy trì sự cân bằng sinh thái đại dương, nơi cá voi đóng vai trò thiết yếu trong chu trình dinh dưỡng và carbon.
Nghiên cứu này, được công bố trên Science Advances, nhấn mạnh trách nhiệm của chúng ta đối với những sinh vật đã cùng tồn tại với đại dương suốt hàng thế kỷ. Việc bảo vệ chúng chính là bảo vệ tương lai của chính loài người.
