Buzz
Dù từng là chúa tể Trái Đất suốt hàng triệu năm, liệu bầu không khí thời khủng long có đảm bảo an toàn cho phổi con người hiện đại?
Xưa nay, hóa thạch răng khủng long thường được dùng để nghiên cứu chế độ dinh dưỡng và quan hệ tiến hóa. Thế nhưng, giới khoa học vừa khám phá ra một bí mật ẩn sâu bên trong - những manh mối về thành phần không khí cổ đại.
Nhóm chuyên gia địa chất và hóa học từ Đại học Göttingen đã nghiên cứu bột men răng của nhiều loài khủng long tại Bắc Mỹ, châu Phi và châu Âu, phát hiện dấu vết đồng vị oxy trong không khí cách đây 150 triệu năm.
Công trình đột phá từ Đại học Göttingen (Đức) hé lộ sự thật gây sốc: hàm lượng CO2 trong không khí thời khủng long vượt xa mọi ước tính, và nếu sống trong môi trường đó, nhân loại sẽ gặp vô vàn khó khăn về hô hấp.
Men răng: 'Kho lưu trữ' hoàn hảo ghi chép lịch sử khí quyển Trái Đất
Nghe tưởng chừng vô lý nhưng men răng thực sự là 'cỗ máy thời gian' lý tưởng để nghiên cứu chất lượng không khí cổ đại. Nhờ cấu trúc ổn định hiếm có, nó có thể lưu giữ những phân tử không khí mà sinh vật cổ đại đã hít thở, thông qua quá trình khoáng hóa tự nhiên. Điều này mở ra cánh cửa giúp giới khoa học tái hiện chính xác thành phần khí quyển từ thuở hồng hoang của Trái Đất.
Kết quả nghiên cứu khiến giới khoa học bàng hoàng: cuối kỷ Phấn trắng, nồng độ CO2 đạt 750 ppm, thậm chí lên tới 1.200 ppm vào cuối kỷ Jura - gấp bốn lần thời tiền công nghiệp và vượt xa mức 430 ppm hiện nay.
Không chỉ mở ra hướng nghiên cứu mới về khí hậu cổ đại, phát hiện này còn là hồi chuông cảnh tỉnh về tương lai Trái Đất.
Phân tích men răng của hai loài khủng long - một cá thể Tyrannosaurus Rex và loài sauropod cổ dài Kaatedocus siberi - đã phát hiện thành phần đồng vị oxy bất thường.
Dấu hiệu này chứng tỏ CO2 trong khí quyển từng tăng vọt, có lẽ do hoạt động núi lửa dữ dội. Đáng chú ý, tổng quang hợp thực vật thời Mesozoi cao gấp đôi hiện tại, cho thấy hệ sinh thái đã thích nghi hoàn hảo với điều kiện CO2 đậm đặc.
Bài học từ lịch sử và tầm nhìn cho tương lai
Tiến sĩ Dingsu Feng, tác giả chính công bố trên PNAS, nhấn mạnh: "Phương pháp này cho phép tái hiện thành phần khí quyển nguyên thủy và năng suất thực vật cổ đại thông qua men răng hóa thạch, giúp chúng ta hiểu rõ hơn về biến động khí hậu trải dài hàng triệu năm".
ScienceAlert tiết lộ nhóm nghiên cứu sẽ áp dụng kỹ thuật này để phân tích hóa thạch khủng long từ sự kiện Đại Tuyệt chủng 252 triệu năm trước, hy vọng làm sáng tỏ nguyên nhân khiến gần như mọi sinh vật trên Trái Đất bị xóa sổ và quá trình phục hồi sau thảm họa.
Công trình nghiên cứu này không đơn thuần là thành công khoa học, mà còn như tiếng vọng cảnh tỉnh từ lịch sử. Kết quả chứng minh khí quyển giàu CO2 có thể biến thành môi trường sống cực kỳ khắc nghiệt, đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của việc nắm bắt quy luật biến đổi khí hậu để bảo vệ Trái Đất. Những chiếc răng hóa thạch của loài khủng long đã tuyệt chủng đang trao cho chúng ta bài học vô giá cho tương lai nhân loại.
