Vị đắng xộc vào miệng đến mức khiến người ta phải nhăn mặt, mùi nồng nặc khiến ai cũng phải né tránh, khổ qua và rau diếp cá đã là hai trong số những loại rau được xem là 'khó ăn' nhất trong ẩm thực Việt.
Ẩm thực Việt Nam có những món ăn mà chỉ cần nhìn thấy hoặc ngửi mùi là đủ khiến nhiều người từ chối. Không phải vì món này hiếm, cũng không phải vì nó khó chế biến, mà bởi hương vị lạ lùng và cảm giác khó chịu mà chúng mang lại quá khó để làm quen.
Mướp đắng (khổ qua)
Khổ qua, hay còn gọi là mướp đắng, từ lâu đã trở thành món ăn quen thuộc trong các bữa cơm gia đình Việt. Về mặt thực vật học, đây là một loại quả, nhưng trong đời sống và dinh dưỡng, mướp đắng được xếp vào nhóm rau ăn quả, giống như cà chua hay dưa leo, vì cách sử dụng của nó trong các món ăn hàng ngày. Mặc dù lần đầu thử có thể không hợp khẩu vị vì vị đắng, nhưng nhiều người sau đó lại rất mê món này, đặc biệt là những người hay bị nóng trong.

Theo kinh nghiệm dân gian và các nghiên cứu khoa học hiện đại, mướp đắng chứa nhiều hợp chất chống oxy hóa tự nhiên, có thể hỗ trợ gan khi cơ thể đối diện với tình trạng stress oxy hóa. Vào dịp cuối năm, khi các bữa tiệc liên tiếp, với đồ ăn dầu mỡ, đạm và rượu bia tràn ngập, mướp đắng trở thành món ăn giúp làm mát cơ thể, giảm cảm giác nóng trong và nặng bụng. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng mướp đắng không phải là thuốc giải rượu, không làm giảm nhanh chóng mức cồn trong máu, nhưng có thể giúp cơ thể cảm thấy dễ chịu hơn khi gan phải làm việc cật lực.
Không cần phải đi ra quán xá, chỉ cần bỏ ra vài chục mua nguyên liệu là bạn đã có thể tự làm những món ăn ngon và dễ làm ngay tại nhà như canh mướp đắng nhồi thịt, mướp đắng chà bông hay mướp đắng xào trứng.
Rau diếp cá
Nếu khổ qua khiến nhiều người phải e ngại vì vị đắng, thì rau diếp cá lại làm khó người ta ngay từ mùi. Mùi hôi tanh đặc trưng của rau diếp cá là một rào cản lớn đối với những ai chưa quen. Tuy nhiên, với những người đã ăn quen từ nhỏ, rau diếp cá lại trở thành món rau không thể thiếu trong các bữa ăn có nhiều thịt cá. Rau diếp cá từ lâu đã được biết đến như một loại rau có tính thanh nhiệt mạnh, thường được ăn sống kèm với các món đạm hoặc dùng khi cơ thể cảm thấy nóng trong.
Về mặt khoa học, rau diếp cá chứa nhiều hợp chất sinh học và tinh dầu tự nhiên có đặc tính chống oxy hóa và kháng viêm nhẹ. Những đặc tính này giúp hỗ trợ chức năng gan và hệ tiêu hóa, đặc biệt hữu ích sau những bữa ăn nhiều đạm hoặc sau khi uống rượu bia. Giống như khổ qua, rau diếp cá không phải là 'giải rượu cấp tốc', nhưng nó có thể giúp giảm cảm giác đầy bụng, khó chịu và hỗ trợ quá trình phục hồi của cơ thể.
Khó chế biến hơn mướp đắng, rau diếp cá thường được sử dụng làm rau ăn kèm trong các món cuốn hoặc làm nộm. Một số người còn ép rau diếp cá để làm nước uống kết hợp với dứa, dưa chuột, cam... để giảm bớt vị tanh. Ngoài ra, một số người chọn uống trà diếp cá đã được tán nhuyễn kết hợp với các thảo mộc khác.

Điểm chung giữa mướp đắng và rau diếp cá là cả hai đều không dễ ăn với số đông. Người không quen thì chỉ nhìn thôi đã cảm thấy sợ, nhưng người ăn quen lại khen rằng 'ăn xong thấy nhẹ người'. Vào dịp cuối năm, khi tần suất ăn nhậu tăng cao, việc bổ sung những loại rau như vậy vào bữa ăn có thể xem là cách cân bằng tự nhiên, giúp gan và hệ tiêu hóa bớt gánh nặng hơn.
Tất nhiên, không cần thiết và cũng không nên ép bản thân ăn những món này một cách miễn cưỡng. Tuy nhiên, nếu có thể làm quen dần, chế biến phù hợp hoặc ăn với lượng vừa phải, mướp đắng và rau diếp cá là hai món rất đáng thử vào những ngày cuối năm với nhiều tiệc tùng. Đôi khi, những món ăn mà người ta ngại nhất lại chính là những thứ giúp cơ thể phục hồi sau những ngày ăn uống quá độ.
