Một minh chứng ấn tượng là loài bọt biển Monorhaphis chuni ở Nam Cực, với mẫu vật được ước tính đã sống hơn 11.000 năm.
Monorhaphis chuni dành trọn đời mình bám chắc vào đáy đại dương nhờ một gai silicon khổng lồ duy nhất. Gai này, giống như một cột sống, không chỉ giúp bọt biển cố định mà còn tạo nên một cấu trúc hình trụ liền mạch.
Cấu trúc đặc biệt này cùng với tuổi thọ đáng ngạc nhiên của M. chuni đã khiến các nhà khoa học phải kinh ngạc. Vào năm 2012, một nhóm nghiên cứu đã phân tích mẫu vật dài hơn 2 mét và phát hiện rằng cấu trúc sợi thủy tinh silicon của nó phát triển theo kiểu các vòng cây, lưu giữ thông tin quan trọng về khí hậu qua từng giai đoạn.

Khi nhắc đến bọt biển, ít ai biết rằng những sinh vật tĩnh, tưởng chừng giống thực vật này lại thực sự là động vật. Tuy nhiên, ngoài là động vật, bọt biển còn là một trong những loài có tuổi thọ dài nhất trên hành tinh.
Bọt biển 11.000 năm tuổi và kho tàng thông tin về khí hậu
Mẫu vật M. chuni được tìm thấy ở Biển Hoa Đông vào năm 1986, ở độ sâu 1.100 mét. Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng bọt biển này đã trải qua hơn một thiên niên kỷ biến động khí hậu. Qua các vòng phát triển của gai silicon, các nhà khoa học đã phát hiện những dấu vết của các giai đoạn thay đổi nhiệt độ nước trong suốt lịch sử.
Klaus Peter Jochum, tác giả chính của nghiên cứu, chia sẻ: “Dưới kính hiển vi điện tử, chúng tôi phát hiện bốn vùng phát triển không đồng đều, cho thấy sự gia tăng nhiệt độ nước trong những thời kỳ núi lửa dưới đáy biển phun trào.” Những thay đổi này bao gồm sự tăng nhiệt độ từ dưới 2°C (35,6°F) lên tới 6–10°C (42,8–50°F) trong các giai đoạn biến động mạnh.

Với tuổi thọ ấn tượng, bọt biển như M. chuni không chỉ là chứng nhân sống của lịch sử Trái Đất mà còn là kho tàng quý giá lưu giữ thông tin khí hậu. Nhờ vào việc nghiên cứu các mẫu vật này, chúng ta có thể hiểu sâu hơn về sự thay đổi nhiệt độ và điều kiện môi trường đại dương qua hàng nghìn năm – điều trước đây chỉ có thể đoán định.
Dù mang vẻ ngoài giản dị, bọt biển như Monorhaphis chuni thực sự chứa đựng vô vàn điều kỳ diệu. Những chiếc gai silicon không chỉ là công cụ sinh tồn mà còn là “cuốn sách” ghi lại lịch sử Trái Đất, giúp loài người giải mã những bí mật về môi trường và khí hậu từ thời kỳ xa xưa.
