Buzz
Nhân vật Nobita trong Doraemon với đặc tính lười nhác và thói quen đùn đẩy trách nhiệm không đơn thuần chỉ tồn tại trên trang giấy. Cậu bé này thực chất là hình ảnh thu nhỏ của nhiều người đàn ông thời nay, đang lạc lối giữa thế giới ảo mộng và hiện thực phũ phàng.
Trong bối cảnh tưởng chừng vô lo của Doraemon, Nobita lại hiện lên như một nhân vật gây nhiều tranh luận: ham chơi hơn ham học, đầu óc lúc nào cũng trên mây, học lực kém cỏi, thường xuyên đổ lỗi và luôn dựa dẫm vào người khác. Điều đáng nói là hình tượng này lại gợi lên nhiều suy ngẫm về mẫu đàn ông phổ biến trong xã hội hiện đại. Liệu chăng Nobita chính là tấm gương phản chiếu chân thực một bộ phận không nhỏ phái mạnh ngày nay?
Nobita là hình mẫu học sinh có thành tích học tập đáng thất vọng, thể lực yếu ớt, thường xuyên trở thành nạn nhân của bắt nạt học đường và gần như không có bất kỳ năng khiếu nổi trội nào. Cậu chính là hiện thân của sự thất bại trong lứa tuổi học trò. Thế nhưng, xuyên suốt hàng trăm chương truyện, cậu vẫn duy trì một lối sống đầy mộng mơ.
Nobita luôn mơ về ngày cưới được Shizuka, mơ trở thành người hùng, mơ có thể tự do bay lượn hay biến mất khỏi thế giới mỗi khi gặp khó khăn. Tất cả những khát vọng ấy đều được cậu kỳ vọng sẽ thành hiện thực nhờ vào những bảo bối thần kỳ của Doraemon, chứ không phải bằng chính năng lực và cố gắng của bản thân.
Viển vông, trốn tránh và đổ lỗi: Bộ ba rào cản ngăn chặn sự phát triển bản thân
Những giấc mơ viển vông luôn đi kèm với thói quen trì hoãn và đổ lỗi cho hoàn cảnh. Nobita rất thành thạo trong việc viện cớ để trốn tránh bài vở, không chịu học hành và né tránh trách nhiệm. Khi gặp khó khăn, phản xạ đầu tiên của cậu là chạy đến cầu cứu Doraemon, đổ tội cho môi trường, cho thầy cô, cho bạn bè hoặc thậm chí... đổ cho số phận. Dường như cậu đã được lập trình sẵn để tin rằng mọi vấn đề đều có thể giải quyết nếu có người khác gánh vác thay mình.
Bề ngoài, đây có vẻ là một mẫu hình đáng chê trách, nhưng khi quan sát kỹ, không ít nam giới trưởng thành hiện nay cũng đang tồn tại trong trạng thái tương tự. Họ bất mãn với nghề nghiệp, thu nhập, các mối quan hệ nhưng lại thiếu đi sự chủ động thay đổi. Họ liên tục trì hoãn việc trau dồi kiến thức mới, lười vận động thể chất, và thậm chí né tránh trách nhiệm với chính cuộc sống của mình.
Mỗi khi gặp thất bại, họ thường đổ lỗi cho cấp trên, cho tình hình thị trường, cho hoàn cảnh gia đình hay cho số phận không ưu ái. Đây chính là biểu hiện của hội chứng "Nobita hóa" đang âm thầm lan rộng trong xã hội hiện đại, nơi công nghệ phát triển khiến con người ngày càng có xu hướng ỷ lại và trông chờ vào các giải pháp từ bên ngoài.
Nobita không xấu: Mỗi chúng ta đều mang một phần tính cách của cậu
Tuy vậy, cần có cái nhìn khách quan. Nobita không phải là nhân vật hoàn toàn tiêu cực. Cậu sở hữu trái tim nhân hậu, biết yêu thương chân thành, không tính toán thiệt hơn, và sẵn sàng hi sinh vì bạn bè. Cậu đại diện cho phần yếu đuối dễ bị tổn thương trong mỗi con người. Thay vì chê bai hay phủ nhận, việc thừa nhận phần tính cách "Nobita" trong bản thân có thể giúp nam giới nhận ra điểm mình đang vướng mắc và tìm cách thay đổi.
Xét theo góc độ biểu tượng, Doraemon chính là đại diện cho những công cụ hỗ trợ mà con người hiện đại đang có: trí tuệ nhân tạo, công nghệ tiên tiến, mạng xã hội, kho tri thức khổng lồ. Nhưng nếu người sử dụng không trưởng thành trong tư duy và hành động, thì dù có hàng trăm "bảo bối" đi chăng nữa, kết quả cuối cùng vẫn chỉ là những vòng luẩn quẩn vô nghĩa.
Trưởng thành thực sự là khi ta có thể tự bước đi mà không cần Doraemon
Do đó, thay vì sống trong mộng tưởng như Nobita, điều nam giới ngày nay cần học là dũng cảm đối diện với hạn chế của bản thân và vượt qua chúng. Không có Doraemon nào có thể đồng hành cùng ta mãi mãi. Nhưng nếu một ngày Nobita có thể tự lập mà không cần đến bảo bối, đó sẽ là thời điểm cậu thực sự trở thành người đàn ông trưởng thành. Đây cũng chính là hành trình mà nhiều người trong chúng ta cần nghiêm túc bắt đầu.
