Buzz
Trong năm 2025, có 04 trường hợp hoàn trả tiền đóng BHYT mà người dân cần biết để bảo vệ quyền lợi của mình.
Theo Điều 20 Quyết định 595/QĐ-BHXH năm 2017 và Quyết định 896/QĐ-BHXH năm 2021, những người tham gia BHYT theo nhóm được ngân sách nhà nước hỗ trợ mức đóng và nhóm hộ gia đình sẽ được hoàn tiền trong một số tình huống nhất định. Để đảm bảo quyền lợi tài chính, người dân nên nắm rõ 4 trường hợp được hoàn tiền cùng quy trình thực hiện.
Cụ thể 4 trường hợp được hoàn trả tiền đóng BHYT trong năm 2025
Quy định hiện hành đã chỉ rõ các tình huống mà người tham gia BHYT có thể được cơ quan bảo hiểm hoàn lại số tiền đã đóng nhưng chưa sử dụng hết giá trị thẻ.
Trường hợp thứ nhất áp dụng cho người được cấp thẻ BHYT theo nhóm đối tượng mới và đã báo giảm giá trị thẻ cũ. Thường xảy ra khi người dân chuyển sang nhóm đối tượng đóng mức cao hơn theo Điều 12 Luật BHYT 2008. Số tiền hoàn được tính dựa trên mức đóng và thời gian chưa sử dụng thẻ, bắt đầu từ khi thẻ mới có hiệu lực.
Trường hợp thứ hai xảy ra khi người tham gia được ngân sách nhà nước điều chỉnh tăng mức hỗ trợ đóng BHYT. Số tiền hoàn được tính tương tự, dựa trên mức đóng và thời gian chưa sử dụng thẻ, tính từ khi quyết định điều chỉnh có hiệu lực.
Trường hợp thứ ba là tình huống đáng buồn nhưng cần lưu ý để đảm bảo quyền lợi cho thân nhân, xảy ra khi người tham gia qua đời trước khi thẻ BHYT có giá trị sử dụng. Khoản tiền hoàn trả sẽ được tính từ thời điểm thẻ bắt đầu có hiệu lực.
Trường hợp thứ tư liên quan đến việc đóng trùng BHYT. Theo điểm 1.1 khoản 1 và điểm 2.1 khoản 2 Điều 20 Quyết định 595/QĐ-BHXH, nếu người dân đóng trùng, cơ quan BHXH sẽ hoàn số tiền tương ứng với thời gian đóng trùng chưa sử dụng, tính từ khi thẻ BHYT cấp theo nhóm mới có hiệu lực.
Hướng dẫn chi tiết thủ tục hoàn trả tiền đóng BHYT trong năm 2025
Quyết định 896/QĐ-BHXH năm 2021 đã quy định rõ trình tự và hồ sơ để người dân nhận lại tiền. Tùy từng nguyên nhân hoàn tiền, thủ tục sẽ có những điểm khác nhau.
Đối với thủ tục hoàn tiền do đóng trùng hoặc chuyển sang nhóm đối tượng mới
Quy trình có thể thực hiện thông qua đại lý thu/nhà trường hoặc cá nhân trực tiếp tại cơ quan BHXH cấp tỉnh/huyện.
Nếu thực hiện qua đại lý thu hoặc nhà trường: Người tham gia cần lập Tờ khai tham gia, điều chỉnh thông tin BHXH, BHYT (Mẫu TK1-TS) và nộp cho đơn vị đại lý. Sau khi tiếp nhận, đại lý thu hoặc nhà trường lập danh sách người chỉ tham gia BHYT (Mẫu D03-TS) và gửi hồ sơ đến cơ quan BHXH. Hồ sơ có thể nộp qua giao dịch điện tử trên Cổng Dịch vụ công, bưu chính hoặc trực tiếp. Trong vòng 05 ngày kể từ khi nhận đủ hồ sơ, cơ quan BHXH ra Quyết định hoàn trả (Mẫu C16-TS) và chuyển tiền theo hình thức đã đăng ký (trực tiếp, qua tài khoản ngân hàng hoặc qua đại lý).
Nếu cá nhân tự thực hiện trực tiếp: Người dân chuẩn bị Tờ khai Mẫu TK1-TS và nộp trực tiếp tại cơ quan BHXH quản lý hoặc nơi cư trú. Hồ sơ có thể gửi qua Cổng Dịch vụ công (có mã xác thực và chữ ký số), qua bưu điện hoặc trực tiếp tại Bộ phận tiếp nhận. Trong vòng 05 ngày làm việc, người tham gia sẽ nhận kết quả và tiền hoàn trả theo phương thức mong muốn.
Đối với thủ tục hoàn tiền khi người tham gia đã mất
Thủ tục áp dụng cho người tham gia BHYT hộ gia đình (bao gồm hộ nông, lâm, ngư, diêm nghiệp mức sống trung bình) không may qua đời trước khi thẻ có giá trị. Thân nhân có thể thực hiện thủ tục qua đại lý thu hoặc trực tiếp tại cơ quan BHXH.
Thực hiện qua Đại lý thu: Thân nhân lập Tờ khai Mẫu TK1-TS kèm văn bản chứng thực hoặc bản chụp Giấy chứng tử. Đại lý thu hoàn thiện danh sách Mẫu D03-TS và gửi hồ sơ lên cơ quan BHXH qua kênh điện tử, bưu chính hoặc trực tiếp.
Thân nhân nộp hồ sơ trực tiếp: Chuẩn bị Tờ khai Mẫu TK1-TS cùng giấy tờ chứng tử liên quan và nộp cho cơ quan BHXH qua giao dịch điện tử, bưu chính hoặc bộ phận một cửa. Thời hạn xử lý là không quá 05 ngày kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ, kết quả gồm Quyết định hoàn trả (Mẫu C16-TS) và khoản tiền tương ứng.
