Không chỉ xuất hiện trong nhiều món ăn quen thuộc của người Việt, loại quả này còn được biết đến như một phương thuốc tự nhiên giúp ổn định đường huyết hiệu quả cho bệnh nhân đái tháo đường.
Đó chính là khổ qua (mướp đắng) - nguyên liệu quen thuộc trong ẩm thực Việt. Từ lâu, dân gian đã sử dụng loại quả này như một bài thuốc hỗ trợ điều trị tiểu đường. Ngày nay, khoa học hiện đại cũng công nhận những công dụng tuyệt vời này của khổ qua.
Khổ qua - 'đối thủ' đáng gờm của bệnh tiểu đường


Một số món ăn hấp dẫn chế biến từ khổ qua (Ảnh minh họa).
Trong khổ qua có chứa các hoạt chất có tác dụng tương tự insulin. Những chất này giúp vận chuyển glucose vào tế bào, đồng thời hỗ trợ quá trình chuyển hóa và dự trữ glucose tại gan, cơ và mô mỡ. Chúng còn ngăn cản quá trình chuyển hóa chất dự trữ thành glucose trong máu, từ đó giúp kiểm soát đường huyết và hỗ trợ điều trị tiểu đường hiệu quả.
Theo Healthline, nghiên cứu đăng trên tạp chí Nutrients (2020) cho thấy peptide mcIRBP-19 trong khổ qua có khả năng điều hòa đường huyết. Cụ thể, việc bổ sung 300mg peptide chiết xuất từ khổ qua 2 lần/ngày (trước bữa trưa và tối) giúp cải thiện đáng kể chỉ số đường huyết ở bệnh nhân tiểu đường.
Nghiên cứu đăng trên tạp chí Food Science Biotechnology (2022) khẳng định chiết xuất từ khổ qua mang lại hiệu quả tích cực cho bệnh nhân tiền tiểu đường, giúp hạ đường huyết đáng kể.
Khổ qua - dược liệu quý trong y học cổ truyền nhiều nước

Khổ qua không chỉ là thực phẩm mà còn là vị thuốc có tác dụng thanh nhiệt, giải độc, hỗ trợ điều trị tiểu đường, hen suyễn và nhiều bệnh khác (Ảnh minh họa).
Theo Journal of Pharmacognosy and Phytochemistry, khổ qua được ứng dụng rộng rãi trong y học dân gian các nước như Trung Quốc, Ấn Độ, Indonesia... để hỗ trợ điều trị tiểu đường, u bướu, hen suyễn, cao huyết áp và các bệnh ngoài da.
Y học cổ truyền Thổ Nhĩ Kỳ sử dụng khổ qua trong các bài thuốc chữa viêm loét dạ dày, chứng khó tiêu, đầy bụng và phù nề.
Trong y học Ayurveda Ấn Độ - hệ thống y học 3,000 năm tuổi, khổ qua được xem là dược liệu quý giúp cân bằng nội tiết, kiểm soát tiểu đường, cải thiện tiêu hóa, chữa bệnh ngoài da và làm lành vết thương.
Y học cổ truyền Trung Quốc ứng dụng khổ qua để thanh lọc cơ thể, bảo vệ gan, điều trị các vấn đề tiêu hóa, đau dạ dày, ho mãn tính và nhiễm trùng hô hấp.
Ở Nhật Bản, đặc biệt tại vùng đảo trường thọ Okinawa, khổ qua được tôn vinh như một siêu thực phẩm vàng trong thực đơn hàng ngày. Người dân nơi đây tin rằng loại quả này đóng vai trò thiết yếu trong việc bảo vệ sức khỏe và kéo dài tuổi thọ.
Theo y học cổ truyền Việt Nam, khổ qua có tính hàn, vị đắng, quy vào các kinh can, tỳ, tâm, vị. Dược liệu này được dùng để thanh nhiệt, giải độc cơ thể, đặc biệt hiệu quả trong mùa hè nóng bức; hỗ trợ chức năng gan, cải thiện thị lực; điều trị các chứng say nắng, sốt cao, kiết lỵ, viêm kết mạc. Lá và hạt khổ qua còn được dùng làm thuốc hỗ trợ điều trị tiểu đường, trong khi nước ép từ quả thường dùng tắm cho trẻ em để phòng ngừa rôm sảy.
Dù mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe, việc sử dụng khổ qua với mục đích chữa bệnh cần có sự tư vấn từ bác sĩ hoặc chuyên gia y tế để đảm bảo an toàn và hiệu quả.
Lam Chi (Tổng hợp)
