1. Hang Mê Cung
Hang Mê Cung tọa lạc ở độ cao 25m trên đảo Lờm Bò, chỉ cách đảo Ti-tốp khoảng 2km về phía tây nam. Từ một khoảng cách xa, cửa động hiện lên như một mái nhà ăn sâu vào sườn núi. Theo các nhà khảo cổ học, Hang Mê Cung được xác định là một trong những di chỉ tiêu biểu của Văn hoá Hạ Long sớm, với niên đại giữa khoảng 10.000 – 7.000 năm trước. Các dấu tích rõ ràng nhất có tại cửa động là vỏ ốc Melania, một loài ốc chỉ xuất hiện ở môi trường suối. Hệ sinh thái của Hang Mê Cung nằm trong vùng bảo vệ nghiêm ngặt của Di sản – Kỳ quan thế giới Vịnh Hạ Long, với cấu trúc phức tạp bao gồm nhiều cấp độ, ngăn và ngách, trải dài trong mái đá, và một hành lang dài hơn 100m có độ cao tăng dần về phía tây, dẫn xuống một hồ nhỏ, đúng với tên gọi của hang – hồ Mê Cung. Từ góc nhìn tổng thể, hồ Mê Cung như một hòn đảo nhỏ nằm giữa những bức tường đá hùng vĩ, tưởng chừng như tách biệt hoàn toàn với đại dương. Các nhà khoa học đánh giá hồ Mê Cung là một khu vực sinh thái địa chất vô cùng quý giá cho các nghiên cứu khoa học, đồng thời cũng là hình ảnh sinh động của thiên nhiên nơi đây.
Bên cạnh vỏ ốc suối và ốc núi, trong hang Mê Cung còn tìm thấy các mảng vỏ trai, hến, sò và trùng trục, đại diện cho những loài nhuyễn thể sống trong nước ngọt. Đặc biệt, việc cải tạo hang Mê Cung đã cho phép Ban Quản lý Vịnh Hạ Long thu thập và gìn giữ một bộ xương thú đã hóa thạch hoặc bán hóa thạch. Nghiên cứu kỹ lưỡng bộ xương này trong tương lai có thể mang đến những hiểu biết quý giá về môi trường sống, tập quán sinh hoạt, cũng như văn hóa tâm linh của người Hạ Long cổ. Các chi tiết xương được phát hiện trong một ngách sâu kín của hang, nơi lưu giữ các trầm tích màu vàng Pleitoncen, có khả năng làm rõ thêm niên đại của các di tích khảo cổ có liên quan đến giai đoạn Văn hoá Hoà Bình và Bắc Sơn của vùng Vịnh Hạ Long.
Là một trong những điểm tham quan nổi bật của tuyến số 2 Vịnh Hạ Long (bao gồm Sửng Sốt – Mê Cung – Hang Luồn – Titop – Soi Sim), hang Mê Cung đã thu hút đông đảo du khách tới khám phá và tìm hiểu lịch sử cũng như văn hoá địa phương. Khi bước vào động, du khách như lạc vào một cung điện của những vị vua xưa. Ngoài các di tích lịch sử, trên đảo Lờm Bò còn có những cây cổ thụ lớn, bóng mát phản chiếu xuống mặt hồ Mê Cung trong xanh. Nơi đây cũng chính là nơi cư ngụ của nhiều động vật hoang dã như khỉ, kỳ đà,... Đặc biệt, nhờ sự nỗ lực của Trung tâm Bảo tồn công viên, hang động (Ban Quản lý Vịnh Hạ Long), hệ sinh thái quanh hồ Mê Cung đang ngày càng được cải thiện. Nhiều loài san hô và hải sâm đang trong quá trình phục hồi, tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển các loài động, thực vật đặc trưng của Hạ Long. Mê Cung, vì thế, hứa hẹn trở thành một điểm đến du lịch sinh thái lý tưởng trong tương lai.
Hang Phong Cảnh Huyền Bí cũng nằm ở độ cao 25m trên đảo Lờm Bò, ở khoảng cách 2km về phía tây nam so với đảo Ti-tốp. Từ xa, cửa động nhìn giống như một lối vào sâu trong sườn núi. Hang Phong Cảnh Huyền Bí cũng được các nhà nghiên cứu khảo cổ xác định là một di chỉ của Văn hoá Hạ Long sớm, niên đại khoảng 10.000 – 7.000 năm trước. Dấu vết rõ ràng nhất tại cửa động là vỏ ốc Melania, sinh sống tại các nguồn nước ngọt. Nằm trong khu vực bảo tồn tối ưu của Di sản thế giới Vịnh Hạ Long, Hang Phong Cảnh Huyền Bí mang một cấu trúc phức tạp với nhiều tần và hốc, kéo dài hơn 100m, dần cao lên về phía tây cho đến khi đổ ra một hồ nhỏ được gọi là hồ Phong Cảnh Huyền Bí. Mọi góc nhìn tại đây đều như bao quanh bởi những bức tường đá, tạo ra một không gian tự nhiên độc lập, tách biệt với biển cả. Theo ý kiến của các nhà khoa học, hồ Phong Cảnh Huyền Bí là khu vực sinh thái địa chất quan trọng cho những nghiên cứu khoa học, đồng thời là một biểu tượng sống động của thiên nhiên nơi này.
Trong hang Phong Cảnh Huyền Bí, ngoài vỏ ốc và vỏ trai, hến, sò cùng trùng trục, cũng có nhiều loài nguyên liệu sống trong nước ngọt khác. Điều đặc biệt trong quá trình cải tạo hang, Ban Quản lý Vịnh Hạ Long đã bảo tồn được một bộ xương thú đã hóa thạch hoặc gần hóa thạch. Việc nghiên cứu những bộ xương này trong tương lai có khả năng cung cấp thông tin quan trọng về môi trường sống, thói quen sinh hoạt và cả niềm tin tâm linh của cộng đồng Hạ Long cổ. Những chi tiết xương được phát hiện ở sâu trong Hang Phong Cảnh Huyền Bí, tại những lớp đất màu vàng Pleitoncen, hứa hẹn sẽ làm rõ niên đại và giá trị của di tích khảo cổ tương ứng với Văn hoá Hoà Bình, Bắc Sơn tại Vịnh Hạ Long.
Là một trong những điểm tham quan chủ đạo trong tuyến 2 của Vịnh Hạ Long (gồm Sửng Sốt – Phong Cảnh Huyền Bí – Hang Luồn – Titop – Soi Sim), hang Phong Cảnh Huyền Bí thu hút sự quan tâm mạnh mẽ từ du khách muốn khám phá và tìm hiểu về lịch sử, văn hóa nơi đây. Khi vào động, du khách có cảm giác như đang bước vào một cung điện của các triều đại xưa. Bên cạnh những chứng tích lịch sử, đảo Lờm Bò còn nổi bật với cây cổ thụ lớn soi bóng xuống hồ Phong Cảnh Huyền Bí trong xanh, yên bình. Đây cũng là nơi cư trú của nhiều loài chim, thú như khỉ và kỳ đà. Hơn nữa, dưới sự quan tâm của Trung tâm Bảo tồn công viên (Ban Quản lý Vịnh Hạ Long), hệ sinh thái quanh hồ Phong Cảnh Huyền Bí ngày càng dần được phục hồi và phát triển. Mỗi ngày, các loài san hô và hải sâm trở lại, tạo cơ sở cho sự phát triển của nhiều loài thực vật và động vật đặc hữu của khu vực Vịnh Hạ Long. Tương lai của Phong Cảnh Huyền Bí hứa hẹn không chỉ là một điểm đến du lịch thiên nhiên mà còn là một trải nghiệm sinh thái phong phú và bổ ích.
2. Hang Huyền Bí
Hang Huyền Bí Vịnh Hạ Long nằm trên hòn đảo xinh đẹp Bồ Hòn, cách Bãi Cháy khoảng 14 km về phía nam. Đối diện với hang là hòn Con Rùa, còn bên phải là Cổng Trời, tạo nên một khung cảnh thiên nhiên tuyệt mỹ. Vị trí của Hang Huyền Bí tọa lạc ở mỏm phía đông bắc đảo Bồ Hòn, cách hang Sửng Sốt chỉ hơn 1 km, thuộc khu vực vịnh Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh.
Hang Huyền Bí kết nối biển cả với một hồ nước hình tròn, được bao bọc bởi những ngọn núi hùng vĩ. Chiều cao của hang biến đổi từ 2,5m đến 4m, tùy thuộc vào mức nước thủy triều. Để khám phá vẻ đẹp bên trong, du khách cần sử dụng thuyền nhỏ; nơi đây như một cung điện tự nhiên với hồ nước xanh mát, yên ả, được nối với biển qua một đường hầm đá dưới nước. Tổng chiều dài của Hang Huyền Bí gần 60m, với chiều cao đỉnh hang cũng biến đổi tương tự.
Vòm hang có hình cánh cung, trang trí bằng những nhũ đá rủ xuống, tạo ra một bức tranh tuyệt đẹp. Hồ nước bên trong giống như một sân vận động với các khán đài tự nhiên xung quanh, tạo thành hình vòng tròn. Những hình ảnh độc đáo do ánh sáng tạo ra trên các vách đá, như dương xỉ, vạn tuế và lan, khiến cho không gian thêm phần huyền bí. Do hạn chế kích thước, các tàu du lịch không thể vào sâu bên trong hang mà chỉ có thể đậu ở cửa. Du khách muốn tham quan phải chọn thuyền nhỏ, mỗi chiếc chở từ 10 đến 15 người. Thời gian di chuyển vào và ra khỏi hang khoảng 20 phút. Lưu ý rằng, nên chuẩn bị phao cứu hộ. Đặc biệt, chi phí đi thuyền vào hang đã được bao gồm trong vé tham quan. Hiện tại, có kế hoạch xây dựng các nhà nghỉ nổi cho phép du khách lưu trú qua đêm tại đây, mở rộng thêm trải nghiệm khám phá vịnh Hạ Long.


3. Hang Tiên Cô
Hang Trinh Nữ là một kỳ quan tự nhiên tọa lạc trên một vòng cung núi nhỏ ở phía đông của dãy đảo Bồ Hòn trên Vịnh Hạ Long, cách hang Sửng Sốt khoảng 3km về phía đông nam. Được biết đến như một trong những hang động nổi tiếng của Vịnh, hang Trinh Nữ không chỉ hấp dẫn du khách bởi vẻ đẹp hoang sơ mà còn bởi câu chuyện tình yêu đầy bi thương liên quan đến nơi đây. Dẫu kết thúc không như mong đợi, câu chuyện này lại là chìa khóa mở ra những bí ẩn thiên nhiên xung quanh sự hình thành của các hang động tại Vịnh Hạ Long.
Truyền thuyết kể rằng, từ rất lâu về trước, tại Vịnh Hạ Long, có một cô gái vạn chài xinh đẹp sống trong cảnh nghèo khó, phải làm thuê cho một tên địa chủ độc ác. Bị ép gả cho địa chủ, cô từ chối khi đã có một chàng trai nghèo yêu thương, người đang chuẩn bị cho ngày cưới của họ. Trước sự cương quyết của cô, tên địa chủ đã đày cô đến một hòn đảo hoang. Đói khát và kiệt sức, vào một đêm giông bão, cô đã hóa đá ngay tại nơi đó – chính là hang Trinh Nữ. Giữa lòng hang còn tồn tại bức tượng đá của cô gái xinh đẹp, với mái tóc dài xõa xuống, đôi mắt hướng về phía biển khơi, chờ đợi người yêu trở về.
Tin tức về sự cố của cô gái đã khiến chàng trai vội vàng chèo thuyền đi tìm. Tuy nhiên, đêm bão tố kéo đến đã phá hủy chiếc thuyền, khiến chàng dạt vào một đảo hoang khác. Trong một khoảnh khắc ánh chớp rọi sáng, chàng nhận ra người yêu đang gọi, nhưng lời đáp của chàng đã bị gió cuốn đi. Chàng trai đã cố gắng dùng đá gõ vào vách núi, báo hiệu sự xuất hiện của mình cho nàng, dù máu từ bàn tay chàng tuôn rơi; cuối cùng, chàng cũng hóa đá tại nơi đây, tức là hang Trống (hay còn gọi là hang Con trai), chỉ cách hang Trinh Nữ khoảng 700-800m. Tại cửa hang, hình ảnh chàng trai hóa đá vẫn hướng về phía hang Trinh Nữ như một chứng nhân cho tình yêu vĩnh cửu. Trong quá trình chiếm đóng khu vực này, các nhà khảo cổ Pháp đã đặt tên cho hang này là La vierge - "Hang của người con gái", thể hiện sự tôn trọng đối với truyền thuyết của người dân địa phương. Từ đó, hang Trinh Nữ đã trở thành một điểm đến không thể thiếu trong hành trình khám phá Vịnh Hạ Long.
Không chỉ nổi bật với truyền thuyết tình yêu, hang Trinh Nữ còn là một di tích khảo cổ giá trị. Năm 2000, các nhà khảo cổ đã phát hiện trong hang những dấu tích của nền văn hóa Hạ Long từ khoảng 4.000 năm trước, bao gồm lớp than, xương động vật và đồ gốm. Vào năm 2010, sự phát hiện mới về bến gốm sứ cổ ở cửa hang đã tiết lộ nhiều mảnh gốm và sành với hoa văn trang trí tinh xảo. Các mẫu vật như bát, đĩa cho thấy rõ nét các triều đại phong kiến Trung Quốc, cũng như sự giao thương của thương cảng Vân Đồn. Mặc dù bến gốm sứ tại hang Trinh Nữ có quy mô nhỏ và không thường xuyên, nhưng đây vẫn là một minh chứng cho sự đa dạng văn hóa của khu vực. Hiện nay, hang Trinh Nữ và hang Trống thuộc vào tuyến du lịch số 2 trên Vịnh Hạ Long, cùng với các điểm đến khác như hang Sửng Sốt và hồ Động Tiên. Dù biết rằng câu chuyện tình yêu bi thương chỉ là truyền thuyết, nhưng du khách vẫn háo hức lắng nghe mỗi khi có cơ hội ghé thăm hai hang động này.


4. Hang Tam Cung
Hang Tam Cung Động tọa lạc giữa lòng vịnh Hạ Long, chỉ cách hang Sửng Sốt khoảng 5 km về phía đông bắc. Động được phân chia thành ba ngăn, tạo cảm giác như đang khám phá các các khe đá huyền bí. Bên trong, những nhũ đá tuyệt đẹp hình thành các biểu tượng tự nhiên sinh động, từ hình ảnh ông tiên với chòm râu bạc phơ, ba ông tam đa có vẻ trầm tư, đến những nụ hoa quỳnh tinh khiết hay hình ảnh của sư tử và hải cẩu cùng với tượng thủy thần. Hang Tam Cung nằm trên hòn đảo Mây Đèn, một địa điểm dường như tách biệt hoàn toàn với các đảo xung quanh, nơi có những vách đá dựng đứng và cánh rừng xanh mướt.
Khi bước vào ngăn thứ nhất, du khách có thể nghe thấy những âm thanh vang vọng như âm điệu của đàn T’rưng hay âm thanh từ đàn đá, đánh thức mọi giác quan. Ngạc nhiên chưa dừng lại ở đó, bạn sẽ bắt gặp một “ông tiên” đang chống gậy leo núi, chòm râu trắng phất phơ trong gió, cũng như ba “ông tam đa” đang lặng lẽ quan sát cảnh vật từ trên vách động.
Từ trần động, một nhũ đá giống như một nụ hoa quỳnh đang nhè nhẹ nở giữa vô vàn nhũ đá. Để di chuyển từ ngăn thứ nhất sang ngăn thứ hai, bạn sẽ phải vượt qua một khe cửa nhỏ, qua những bước đi gập ghềnh. Nơi đây giống như một bảo tàng sống động của thiên nhiên, nơi có hình ảnh sư tử đá, hải cẩu và các tượng thủy thần. Đặc biệt, giữa ngăn thứ hai có dòng suối tiên, nước ngọt quanh năm, bên hai vách động được trang trí bằng các bức rèm đá thướt tha, tất cả như đang rung động trong những khoảnh khắc thiêng liêng.
Khi đến ngăn trong cùng, du khách sẽ bị cuốn hút bởi một bức phù điêu hoành tráng, với những hình thù kỳ dị nhưng tinh xảo, tạo nên một bức tranh sống động từ tầng lớp đa dạng. Các bông hoa, gậy trúc dễ thương, những bức rèm đá tự nhiên và những chú voi hiền từ đang khép mình trong giấc ngủ, tất cả hòa quyện thành một chỉnh thể hài hòa, cân đối.


5. Hang Hanh
Nằm cách thị xã Cẩm Phả khoảng 9 km về phía tây và chỉ 20 km từ Bãi Cháy, Hang Hanh được biết đến như một trong những hang động tuyệt đẹp và dài nhất trên vịnh Hạ Long. Với chiều dài lên đến 1300 m, hang động này chạy xuyên qua dãy núi đá Quang Hanh cho đến tận bờ biển.
Hành trình khám phá Hang Hanh bắt đầu bằng những chuyến đò nhỏ, đưa du khách len lỏi qua các khe đá ngoằn ngoèo dưới ánh sáng lung linh của đuốc. Khung cảnh nơi đây trở nên huyền ảo với những nhũ đá lóng lánh, cùng với dòng nước trong xanh êm đềm trôi chảy. Không gian tĩnh lặng chỉ được phá vỡ bởi âm thanh của mái chèo khua nước, tạo ra một bản nhạc kỳ diệu. Khi tiến sâu vào động, vẻ đẹp nguyên sơ càng hiện rõ hơn với các chùm hoa đá rực rỡ, những cột đá lấp lánh như kim cương. Chiếu đèn vào, chúng ta có thể thấy những hình ảnh tuyệt mỹ như những mâm xôi khổng lồ hay các giò phong lan đang rung rinh trong ánh sáng. Xa xa, tiếng sóng vỗ nhẹ vào vách đá vang vọng như tiếng trống bập bùng của một đêm hội vô cùng sống động.
Được người Pháp đặt tên là Le tunnel (đường hầm), cửa vào hang rất thấp, do đó việc di chuyển bằng thuyền nhỏ là điều cần thiết. Du khách có thể thuê ca nô từ bến Đoan (thuộc khu vực Hòn Gai – Tp Hạ Long) hoặc đi ôtô đến thị xã Cẩm Phả. Tại bến tàu Cẩm Phả, có sẵn dịch vụ cho thuê thuyền hoặc ca nô để vào thăm hang. Khi đến gần cửa động, du khách cần chú ý chọn thời điểm thủy triều xuống để có thể vào trong. Đèn pin hoặc đuốc là vật dụng không thể thiếu khi khám phá động. Thời gian trung bình cho một chuyến đi vào và ra khỏi hang thường dao động từ 60 đến 90 phút. Động Hang Hanh thực sự là điểm đến lý tưởng cho những tín đồ đam mê mạo hiểm, nhưng bạn cũng cần phải có kinh nghiệm với con nước, nếu không cẩn thận có thể bị kẹt lại khi thủy triều lên cao.
Trước cửa hang hiện có một ngôi miếu nhỏ tên gọi Miếu Ba Cô, tọa lạc trên khối đá cheo leo như một ngọn tháp. Theo truyền thuyết, ba cô gái trong một lần đi biển gặp phải trận mưa lớn đã trú ẩn trong hang. Bị cuốn hút bởi vẻ đẹp của động, họ đã không nhận ra rằng nước triều đang dâng cao và cuối cùng gặp nạn. Hồn ma của ba cô gái được cho là hóa thành thủy thần, và hiện tại, ngư dân thường đến miếu này để cầu xin sự bảo trợ từ linh hồn họ.


6. Động Thiên Cung
Động Thiên Cung tự hào nằm ở phía bắc đảo Đầu Gỗ, cách cảng tàu du lịch khoảng 4km về phía nam, được biết đến như một trong những kho tàng thiên nhiên tuyệt mỹ nhất của Hạ Long. Với diện tích rộng lớn, hang động này sở hữu nhiều cấp độ và ngăn khác nhau, nơi mà du khách có thể chiêm ngưỡng hàng triệu nhũ đá và măng đá với hình dáng vô cùng đặc sắc.
Động được đặt gần hang Đầu Gỗ, với cửa hang cao 25m, đây là một trong những hang động được đánh giá là đẹp nhất ở Hạ Long mà con người đã khám phá. Tổng diện tích hang lên tới gần 10.000m2, với cấu trúc phức tạp và đa dạng, trần hang và vách đá cao tạo nên một không gian rộng lớn đầy huyền bí. Bên trong, du khách sẽ thấy rất nhiều khối nhũ và măng đá có hình thù kỳ thú, gợi liên tưởng đến những câu chuyện cổ tích về tình yêu và sự chia tay của Rồng bố, Rồng mẹ trên những vách đá, hoặc những mê cung về Hoàng đế Ba Tư trong bộ truyện Nghìn lẻ một đêm.
Khi tiến sâu vào trong hang, một ngách nhỏ dẫn ra một cửa sổ nhìn xuống một vịnh nhỏ được bao quanh bởi dãy núi hùng vĩ. Bên trong, có một vết khắc trên vách đá ghi lại số 1901, dường như là dấu tích của nhà thám hiểm đầu tiên đã đặt chân đến nơi này. Để nâng cao trải nghiệm cho du khách, một hệ thống cầu thang và hành lang đã được xây dựng cẩn thận cả bên ngoài lẫn bên trong hang, kết hợp với hệ thống ánh sáng hấp dẫn. Ngày 1 tháng 5 năm 1998, Động Thiên Cung chính thức mở cửa đón tiếp du khách, góp phần thúc đẩy làn sóng du lịch đến với vịnh Hạ Long. Đây cũng là hang động đầu tiên ở Hạ Long được cải tạo với quy mô lớn, và trong tương lai gần, những công tác trùng tu sẽ tiếp tục được thực hiện nhằm bảo tồn vẻ đẹp tự nhiên của nơi này.


7. Hang Bồ Nâu
Hang Bồ Nâu là một trong những kỳ quan thiên nhiên thu hút không chỉ bởi vẻ đẹp mà còn bởi hình dáng hàm ếch đặc sắc. Với diện tích khoảng 200 m², hang sở hữu một đáy rộng rãi, phẳng lỳ nhưng sâu không nhiều, tạo cảm giác thoáng đãng. Nằm cách hòn Trống Mái khoảng 2 - 3 km về phía đông nam, hang Bồ Nâu hứa hẹn là một điểm đến lý tưởng cho bất kỳ ai muốn khám phá vẻ đẹp huyền bí của Vịnh Hạ Long.
Đặc điểm nổi bật của Hang Bồ Nâu chính là những khối nhũ đá ấn tượng trải dọc vách hang. Trên trần hang, hàng loạt vết nứt cho phép ánh sáng thiên nhiên len lỏi vào, tạo nên không gian ánh sáng huyền ảo. Đáy hang thắt lại, phía trước có một hòn đảo tạo ra một cảnh quan yên tĩnh, không hề chói lóa. Điểm nhấn hấp dẫn của cổng hang là ba phiến đá tựa như ba ông tiên đang say sưa trong ván cờ, có thể coi là một hình ảnh biểu tượng độc đáo cho nơi đây. Chính vì vậy, Hang Bồ Nâu đã trở thành nguồn cảm hứng bất tận cho các nhiếp ảnh gia với vẻ đẹp mê hồn của nó.
Trần hang cao lên đến 30 m với những vết lõm nhỏ đều đặn mang đến cảm giác như đang ở trong một nhà hát lớn. Gần lối vào, những khối đá khổng lồ hiện ra, tái hiện lại hình ảnh con ngựa và thanh gươm dài, thể hiện sự sáng tạo tuyệt vời của thiên nhiên. Hang Bồ Nâu chính là mô hình tiêu biểu cho những hang động karst, không chỉ mang lại giá trị về mặt du lịch mà còn giàu giá trị khoa học.


8. Hang Ước Nguyện
Ẩn mình giữa lòng Di sản Thế giới được UNESCO công nhận, khu vực hang Ước Nguyện tọa lạc trên hòn đảo Hòn Bồ, là một trong những hang động lớn nhất trong Vịnh Hạ Long. Với miệng hang cao chót vót, để tiếp cận phải vượt qua hàng trăm bậc đá. Hang Ước Nguyện được chia thành hai không gian vòm; vòm đầu tiên tương tự như một nhà hát rộng lớn, trong đó những nhũ đá (stalactites) đung đưa từ trần hang. Đường hẹp dẫn vào phòng thứ hai, nơi ánh sáng tự nhiên hòa quyện, chiếu sáng từ trên cao xuống, tạo nên một bức tranh ánh sáng tuyệt mỹ và mở ra một lối thoát khỏi những không gian u tối. Những vòm hang rộng lớn có khả năng chứa hàng ngàn du khách. Tại điểm sâu nhất, bạn sẽ được đón chào bởi “vườn hoàng gia” với hồ nước thu hút và khung cảnh xung quanh được bao bọc bởi dãy núi nhỏ. Khu vực này còn trở thành nơi cư ngụ của nhiều loài động và thực vật đa dạng.
Diện tích hang lên tới khoảng 10.000 m2, dọc theo con đường dài 500m, bạn sẽ phát hiện hàng ngàn nhũ đá và măng đá (stalagmites). Hệ thống chiếu sáng tinh tế được bố trí khéo léo, làm nổi bật vẻ đẹp kỳ diệu của hang. Vòm hang cao đến 300m, tường đá và các cấu trúc nứt nẻ là bằng chứng cho hàng triệu năm hình thành. Gần lối ra, hình ảnh một con voi vĩ đại trải dài trên nền đất của hang, hướng lên vòm hang.
Không thể không nhắc đến những truyền thuyết phong phú bao quanh khu danh thắng này. Một trong những câu chuyện nổi bật là về hòn đá hình ngựa và thanh gươm dài. Theo truyền thuyết, Thánh Gióng đã đứng lên bảo vệ người dân khỏi bọn giặc và những thế lực xấu. Sau cuộc chiến, Thánh Gióng cùng với ngựa của mình đã bay lên bầu trời, để lại dấu ấn đá ngựa và thanh gươm dài như một biểu tượng kiên cường, nhắc nhở rằng kẻ thù không thể quay trở lại.


9. Hang Ngọc Ngà
Hang Ngọc Ngà tọa lạc trên hòn Dầm Nam, với độ cao 187m so với mực nước biển. Phía trước hang là hòn Dầm Bắc, trong khi đảo Soi Sim nằm phía sau tạo nên một khung cảnh sơn thủy tuyệt đẹp. Hang có chiều dài 100m, chiều rộng dao động từ 5 - 10m theo hướng Bắc-Nam. Một con đường nhỏ dẫn lên cao, nơi bốn mùa nước chảy róc rách, tạo nên những nhũ đá trắng nõn nà, mềm mại như những giọt nước mắt từ trần động.
Ở phía trong hang, dấu tích chiến trận Bạch Đằng hiện lên rõ nét với hơn 30 chiếc cọc gỗ lim kiên cố mà Trần Hưng Đạo đã cắm xuống dòng sông lịch sử. Những thớ gỗ lim, tuy nứt nẻ với màu sắc nâu xám, vẫn thể hiện được sức mạnh bền bỉ theo thời gian. Các măng đá trong hang được phân bố một cách dày đặc và có hàng lối, với bề mặt nhẵn bóng và chiều cao khoảng 30 - 40cm, giống như những cọc gỗ thật sự.
Hang Ngọc Ngà còn gắn liền với truyền thuyết về Rùa Vàng. Theo truyền thuyết, sau khi giành chiến thắng, Rùa Vàng đã hỗ trợ vua Lê Lợi thu hồi gươm báu và bơi về biển Đông. Nghe đồn rằng nơi đây có nhiều thủy quái, Rùa Vàng đã tới để xin vua Thủy Tề giúp đỡ diệt trừ chúng. Tuy nhiên, trước sức mạnh của quá nhiều thủy quái, sức lực của Rùa Vàng đã cạn kiệt. Cuối cùng, sau khi nỗ lực hết mình, Rùa Vàng đã tìm đến hang này và biến thành đá, ngủ yên từ đó. Du khách tới đây sẽ nhìn thấy một khối đá tượng trưng cho hình ảnh con rùa đang an nghỉ, mang theo những vết thương trên cơ thể.
Khi đặt chân tại Hang Ngọc Ngà, du khách không chỉ được chiêm ngưỡng vẻ đẹp kỳ ảo của hang động mà còn có cơ hội khám phá khu rừng nguyên sinh bao quanh. Hạ Long, một trong những điểm đến nổi tiếng nhất của Việt Nam, sẽ chinh phục du khách với cảnh quan hùng vĩ và sự kỳ diệu của thiên nhiên.


10. Hang Dạy Lòng
Hang Đầu Gỗ tọa lạc trên đảo Đầu Gỗ, với cửa hang mang hình dáng giống như một chú sứa biển màu xanh lam. Vòm hang cao tới 25m, được trang trí bởi hàng trăm nhũ đá lớn hình thành tự nhiên, tạo nên một không gian như dòng thác kỳ diệu. Là điểm dừng chân đầu tiên trong các tour du lịch Hạ Long, hang Đầu Gỗ được chia thành ba phần chính. Phần ngoài của hang sở hữu hình vòm cuốn với ánh sáng tự nhiên tràn ngập. Trần hang được ví như một bức tranh sơn dầu khổng lồ, tái hiện cảnh sắc thiên nhiên hoang sơ, nơi có những rừng măng đá và nhũ đá đa dạng hình thái, phác họa những hình ảnh phong phú tùy theo trí tưởng tượng đa dạng của du khách: từ đàn voi đi kiếm ăn cho đến chú hươu ngơ ngác hay sư tử lim dim ngủ. Ở phía dưới, một chú rùa đang bơi lội giữa đại dương bao la, khiến người ta có cảm giác như đang đứng giữa một tòa lâu đài cổ kính, với kiến trúc hùng vĩ và đồ sộ.
Tiến vào ngăn thứ hai, du khách sẽ phải xuyên qua một khe cửa hẹp, dẫn dắt vào không gian mờ ảo, nơi những bức tranh kỳ lạ hiện lên lung linh huyền bí. Những chùm hoa đá hiện ra và biến mất, tạo cảm giác phong phú với những hình ảnh quen thuộc bên cạnh những điều xa lạ, làm cho con người vừa cảm thấy khiếp sợ lại vừa mãnh liệt tò mò. Đến ngăn thứ ba của hang Đầu Gỗ, lòng hang bất ngờ mở rộng. Tại đây, một giếng tiên bốn mùa nước ngọt trong vắt, chảy tràn đầy sức sống. Dưới ánh sáng lờ mờ, du khách sẽ thấy một thành phố cổ đang diễn ra cảnh hỗn chiến giữa những chú voi, ngựa và con người, với gươm giáo lan tỏa khắp nơi, tất cả như đang hóa đá giữa khoảnh khắc của sự hùng mạnh.
Theo truyền thuyết cổ, cái tên hang Đầu Gỗ xuất phát từ sự kiện lịch sử trong cuộc kháng chiến chống quân Nguyên Mông, khi Trần Hưng Đạo đã chuẩn bị nhiều cọc gỗ lim tại đây để cắm xuống sông Bạch Đằng, tạo nên một trận thủy chiến vang dội trong lịch sử. Những mảnh gỗ còn lại đã trở thành nguồn gốc cho cái tên này, bên cạnh tên gọi thứ hai là hang Giấu Gỗ, vì đây là nơi Trần Hưng Đạo đã giấu cọc gỗ để chuẩn bị cho trận chiến với quân Nguyên – Mông.
Nếu động Thiên Cung nổi bật với vẻ đẹp tinh tế và hiện đại, thì hang Đầu Gỗ lại khẳng định sự trầm mặc uy nghi và kiến trúc đồ sộ của mình. Cuốn sách Merveille de Monde (Kỳ quan thế giới) của Pháp, xuất bản năm 1938, đã vinh danh hang Đầu Gỗ với tên gọi Grotte des merveilles (động của các kỳ quan), điều này hoàn toàn xác đáng. Hang Đầu Gỗ như một di tích kiến trúc cổ xưa, lưu giữ vẻ đẹp hoang sơ và tĩnh mịch với những cột đá, trụ đá, và măng đá nhỏ nhắn nhưng cao vút, như muốn vươn tới bầu trời xanh.

Hang Vực Thẳm cũng nằm trên đảo Đầu Gỗ, với cửa hang dạng khe nứt sâu, vòm hang cao 25m và treo đầy nhũ đá khổng lồ lủng lẳng như những dòng thác kỳ diệu. Hang Vực Thẳm - một trong những điểm đến đầu tiên trong hành trình khám phá Hạ Long, được cấu trúc thành ba phần chính. Phần còn lại của hang với hình dáng vòm rực rỡ dưới ánh sáng tự nhiên, phác họa một bức tranh thiên nhiên hùng vĩ với rừng măng đá và những nhũ đá đa dạng hình thù, tùy theo cách nhìn nhận của mỗi người: những đàn voi đang kiếm ăn, hoặc một chú hươu ngẩn ngơ, và một chú sư tử đang thiếp ngủ. Dưới hồ nước mênh mông thì có một chú rùa bơi lội. Khi đứng dưới vòm hang Vực Thẳm, du khách sẽ có cảm giác như đang khám phá một lâu đài cổ kính, với thiết kế uy nghi và vượt trội.
Di chuyển qua phần đầu tiên, du khách sẽ vào tới không gian thứ hai, nơi ánh sáng chiếu vào một cách huyền ảo, hiện ra những bức tranh mới lạ lấp lánh. Các chùm hoa đá ẩn hiện và hiện ra, kết hợp với những hình ảnh quen thuộc bên cạnh điều mới lạ, tạo ra cảm giác kỳ quái và hứng thú cho mọi người. Đi tiếp đến phần ba của hang Vực Thẳm, lòng hang lại mở rộng một cách bất ngờ. Tại nơi sâu thẳm nhất của hang là một giếng nước tự nhiên, nơi luôn có nước ngọt chảy mạnh mẽ. Khám phá dưới ánh sáng mờ ảo, du khách sẽ thấy xung quanh hiện ra một bức tranh của thành phố cổ, với những trận hỗn chiến giữa các con voi, ngựa và người, nơi gươm giáo vung vẩy và tất cả đều như bị hóa đá.
Theo truyền thuyết, hang Đầu Gỗ có liên quan mật thiết với chiến thắng của Trần Hưng Đạo trước quân Nguyên Mông. Trận chiến lịch sử tại sông Bạch Đằng được chuẩn bị với nhiều cọc gỗ lim tiềm ẩn sức mạnh, từ đó hình thành nên trận thủy đặc sắc. Những mẩu gỗ leftover sau đó đã dẫn đến cái tên hang Vực Thẳm. Hơn nữa, nó còn được đặt tên là hang Ẩn Gỗ, bởi vì đây là nơi Trần Hưng Đạo chọn để bảo quản cọc gỗ lim trước trận chiến Bạch Đằng chống lại quân xâm lược Nguyên – Mông.
Đặc biệt, khác với động Thiên Cung rực rỡ và hiện đại, hang Vực Thẳm lại mang vẻ đẹp trầm lặng và uy nghi, thể hiện sự đồ sộ của nó. Cuốn sách Merveille de Monde, chuyên về du lịch và xuất bản bởi Pháp năm 1938, đã ca ngợi hang Vực Thẳm như một Grotte des merveilles (động của các kỳ quan). Đây quả là một nhận định chính xác. Hang Vực Thẳm không khác gì một bảo tàng kiến trúc cổ đại, mang đến vẻ đẹp thanh bình và hùng vĩ với những cột đá, trụ đá và măng đá nhỏ nhắn, đầy cao vút như muốn chạm vào bầu trời xanh.
