Top 11 Điểm du lịch văn hóa tâm linh nổi tiếng ở Xã Gia Vân, Ninh Bình

Địa chỉ: Xã Gia Thắng, xã Gia Tiến, huyện Gia Viễn, tỉnh Ninh Bình

Lễ hội chính: Diễn ra vào tháng 3 âm lịch hàng năm

Đền thờ Đức Thánh Nguyễn là nơi tôn vinh Lý Triều Quốc Sư Nguyễn Minh Không, một trong những nhân vật quan trọng trong lịch sử Việt Nam, nổi bật với vai trò là cao tăng đứng đầu triều đình nhà Lý. Ông được tôn kính không chỉ vì những đóng góp to lớn trong việc chữa trị bệnh tật cho vua Lý và nhân dân, mà còn vì sự nghiệp truyền bá Phật giáo. Đền được xây dựng trên nền tảng của chùa Viên Quang, nơi mà chính Nguyễn Minh Không đã sáng lập vào năm 1121. Sau khi ông qua đời, dân chúng đã lựa chọn ngôi đền này làm nơi thờ phụng ông. Đền Thánh Nguyễn tọa lạc ở phía Bắc Kinh thành Hoa Lư, được xem là một trong tứ trấn của Hoa Lư trong quá khứ.

Đề tài không chỉ dừng lại ở giá trị lịch sử, mà còn vượt ra với kiến trúc nghệ thuật độc đáo và phong phú. Đền nổi bật với nghệ thuật chạm trổ và điêu khắc tinh tế, phản ánh sự khéo léo của những nghệ nhân thời kỳ đó. Hiện nay, đền còn bảo tồn nhiều hiện vật quý giá; đáng chú ý là hai con sóc đá thời Lê sơ được đặt trước tiền đường, cũng như hai chiếc trống hiếm có có nguồn gốc từ thời Lý – Trần. Toàn bộ khám thờ được xây dựng vào thời Nguyễn cũng góp phần làm tăng thêm giá trị văn hóa cho di tích này. Đền Thánh Nguyễn đã được công nhận là Di tích kiến trúc nghệ thuật Quốc gia từ năm 1989, khẳng định vị trí quan trọng của nó trong di sản văn hóa Việt Nam.

Địa chỉ: Xã Quang Thiện, huyện Kim Sơn, tỉnh Ninh Bình

Lễ hội chính: Từ ngày 14 đến ngày 16 tháng 11 âm lịch hàng năm

Đền thờ Nguyễn Công Trứ mang tính độc đáo khi được xây dựng trong suốt thời kỳ ông còn sống. Ban đầu, ngôi đền hình thành từ căn nhà ba gian của chính Nguyễn Công Trứ, tọa lạc tại ấp Lạc Thiện. Đây không chỉ là nơi ẩn mình mà còn là chốn sáng tác và làm việc của ông trong suốt quãng đời lưu trú tại Kim Sơn. Vào năm 1852, người dân địa phương đã quyết định cải tạo và mở rộng ngôi nhà thành ngôi Sinh Từ (còn gọi là đền thờ sống). Hằng năm, dịp kỷ niệm sinh nhật của Nguyễn Công Trứ, người dân nơi đây tổ chức lễ hội nhằm tôn vinh ông. Sau khi ông qua đời, người dân Kim Sơn đã xây dựng thêm một ngôi nhà bên cạnh gian nhà cũ để thờ cúng ông, gọi là Tiền đường, trong khi gian nhà cũ phục vụ như Chính cung. Ngôi đền sau này được đổi tên thành Truy Tư Từ và đến năm 1992, nơi này được công nhận là Di tích lịch sử văn hoá cấp Quốc gia.

Về mặt kiến trúc, Đền thờ Nguyễn Công Trứ được thiết kế theo kiểu chữ Đinh (Hán tự), với 5 gian ở Tiền đường và 3 gian ở Hậu cung. Ở phía bên trái và bên phải của Tiền đường, người ta đặt 2 cột đồng trụ vững chãi. Bên trong Tiền đường có hương án, giá trống, giá chiêng cùng với 3 bức đại tự, thể hiện sự kính trọng và ngưỡng mộ của nhân dân Kim Sơn đối với Doanh điền sứ Nguyễn Công Trứ. Gian giữa của Hậu cung chứa bàn thờ ông, trên đó đặt một chiếc bát hương bằng men sứ trắng, được trang trí hình lưỡng long chầu mặt nguyệt - đây là một báu vật cổ xưa có nguồn gốc từ thời nhà Trần.

Địa chỉ: Xã Văn Phú, huyện Nho Quan, tỉnh Ninh Bình

Lễ hội chính: Tháng 3 âm lịch hàng năm

Theo truyền thuyết, Cao Sơn đại vương được biết đến là Lạc tướng Vũ Lâm, là con thứ 17 của vua Lạc Long Quân. Ngài không chỉ hướng dẫn và giúp người dân trong việc sinh sống mà còn giữ gìn an ninh trước các thế lực xâm hại. Chính vì những công lao to lớn đó, Vua Đinh đã sắc phong và cho phép người dân xây dựng đền thờ để bảo vệ kinh đô Hoa Lư từ hướng tây trên núi Đính.

Cùng với Thần Thiên Tôn, người trấn giữ cửa ngõ phía Đông của vòng thành, thần Quý Minh phụ trách cửa ngõ phía Nam và đức Thánh Nguyễn đảm nhiệm cửa ngõ phía Bắc, thần Cao Sơn vinh danh trong vai trò bảo vệ cửa ngõ Tây của kinh thành Hoa Lư, tạo nên sự cân bằng cho Hoa Lư tứ trấn.

Địa chỉ: Phường Thanh Bình, Thành Phố Ninh Bình

Chùa Non Nước - một ngôi chùa nổi bật ngay dưới chân ngọn núi Non Nước, bên dòng sông Đáy và cửa sông Vân. Ngôi chùa mang đến vẻ đẹp thơ mộng, hấp dẫn với những nét đặc trưng của làng quê Bắc Bộ, hòa quyện giữa non nước hữu tình. Khi đến đây, du khách không chỉ tham gia chiêm bái mà còn có cơ hội thưởng thức cảnh sắc thanh bình, tĩnh lặng của làng quê Việt Nam.

Chùa Non Nước được xây dựng từ thời Lý, tuy nhiên, đã trải qua nhiều thăng trầm và bị hư hại. Đến thời Trần, ngôi chùa được phục dựng và trở thành nơi thờ Phật. Qua nhiều biến cố lịch sử, chùa vẫn trụ vững, thể hiện sức sống mãnh liệt của mình. Một tên gọi khác của chùa là Dục Thúy Sơn. Chùa sở hữu hai cổng chính, một cổng nằm ở phía bắc và một cổng khác ở phía đông nam nhìn ra sông Đáy, nơi mà người dân địa phương thường thả cá chép vào những ngày lễ ông Công ông Táo.

Chùa Non Nước mở cửa đón khách quanh năm, vì thế du khách có thể ghé thăm vào bất kỳ thời điểm nào mà mình mong muốn. Đặc biệt, khi khám phá chùa vào những ngày Tết với cái lạnh se sắt bao trùm miền Bắc, du khách sẽ có dịp trải nghiệm một không khí tuyệt vời nơi đây, giữa khung cảnh đồng quê thanh bình và non nước nên thơ.

Địa chỉ: Thị trấn Phát Diệm, huyện Kim Sơn, tỉnh Ninh Bình

Lễ hội chính: Lễ Giáng Sinh, diễn ra vào ngày 24 và 25 tháng 12 hàng năm

Nhà thờ Phát Diệm, hay còn được biết đến với tên gọi Nhà thờ chính tòa Phát Diệm, là một quần thể kiến trúc tôn giáo đặc sắc, được coi là một trong những nhà thờ đẹp nhất tại Việt Nam. Nơi đây thường được ví như 'kinh đô công giáo' của đất nước, thu hút đông đảo du khách bởi sự kết hợp độc đáo giữa kiến trúc kiểu đình, chùa phương Đông và lối kiến trúc Gôtic phương Tây. Sự giao thoa này tạo nên một khung cảnh nghệ thuật độc đáo, tạo các giá trị văn hóa tinh thần phong phú cho quần thể. Nhà thờ đá Phát Diệm không chỉ là một công trình kiến trúc mà còn phản ánh sự phát triển của nghệ thuật điêu khắc đá tại Việt Nam. Ngoài nhà thờ chính, quần thể này còn bao gồm nhiều hạng mục thú vị như Hồ, Phương đình, bốn nhà thờ nhỏ cùng nhà thờ kính trái tim Đức Mẹ, được xem như “viên ngọc” của khu di tích. Sự phong phú trong kiến trúc và nghệ thuật tại Nhà thờ đá Phát Diệm không chỉ là niềm tự hào của cộng đồng công giáo mà còn tạo sự khác biệt so với các điểm đến khác trong khu vực. Công trình bắt đầu được xây dựng từ năm 1875 và hoàn thành vào năm 1898. Đến năm 1988, Nhà thờ đá Phát Diệm đã được công nhận là Di tích lịch sử văn hóa. Ngày nay, ngoài vai trò phục vụ nhu cầu tín ngưỡng của người dân địa phương, nơi đây còn trở thành một điểm đến du lịch tâm linh hấp dẫn cho du khách trong và ngoài nước, mang lại trải nghiệm thú vị về văn hóa và lịch sử.

Địa chỉ: Xã Trường Yên, huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình

Lễ hội chính: Từ ngày 06 đến ngày 08 tháng 3 âm lịch hàng năm

Cố đô Hoa Lư, được biết đến là kinh đô thời phong kiến của Việt Nam, thực sự là một điểm đến không thể thiếu cho bất kỳ ai ghé thăm Ninh Bình. Với bề dày lịch sử kéo dài hàng nghìn năm, nơi đây không chỉ là biểu tượng cho sự tự hào của dân tộc mà còn lưu giữ nhiều di sản văn hóa quý giá. Du khách sẽ có cơ hội chiêm ngưỡng những công trình kiến trúc độc đáo như các ngôi đền thờ và lăng tẩm của vua Đinh và vua Lê, những nhân vật quan trọng trong lịch sử xây dựng nước Đại Cồ Việt. Sự uy nghiêm và vẻ đẹp cổ kính của các kiến trúc này sẽ để lại ấn tượng sâu sắc trong lòng những người đã đặt chân tới nơi đây.

Địa chỉ: Thôn Đàm Khê, xã Ninh Hải, huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình

Chùa Bích Động, nằm ở trung tâm khu du lịch Tam Cốc - Bích Động, là một công trình kiến trúc cổ có giá trị lịch sử lớn. Sự kết hợp hài hòa giữa núi non, hang động và chùa chiền đã tạo nên một bức tranh phong cảnh độc đáo, mang đậm sắc thái tâm linh huyền bí. Nơi đây được biết đến với các danh thắng Bích Sơn Bát Cảnh, và được mệnh danh là “Nam thiên đệ nhị động” chỉ sau Chùa Hương.

Được xây dựng từ năm 1428 dưới triều đại Hậu Lê, Chùa Bích Động được thiết kế theo hình thức chữ Tam trong Hán Tự, gồm ba tòa chùa riêng biệt: chùa Hạ, chùa Trung và chùa Thượng. Các công trình này nằm dọc theo sườn núi, tạo dựng một không gian linh thiêng và thanh tịnh cho những tín đồ hành hương cũng như du khách tham quan.

Địa chỉ: Thôn Sinh Dược, Xã Gia Sinh, huyện Gia Viễn, tỉnh Ninh Bình

Lễ hội chính: Từ ngày 06 tháng 01 đến hết tháng 3 âm lịch hàng năm

Chùa Bái Đính, một biểu tượng du lịch tâm linh nổi bật tại Ninh Bình, là sự giao thoa giữa giá trị lịch sử của Bái Đính cổ tự và nét hiện đại của Bái Đính tân tự. Đây được coi là công trình Phật giáo đầu tiên và đồ sộ nhất tại Việt Nam, nổi bật với hàng loạt kỷ lục ấn tượng trong khu vực châu Á và quốc gia như bức tượng Thích Ca bằng đồng dát vàng lớn nhất châu Á, hàng lang dài 500 vị La Hán kỷ lục, tượng Phật Di Lặc bằng đồng lớn nhất ở Việt Nam, cùng với đại hồng chung lớn nhất cũng thuộc về Việt Nam. Đặc biệt, chùa còn gìn giữ sáu viên ngọc xá lợi, được coi là những bảo vật vô giá của Đức Phật. Với những kỷ lục như vậy, cùng vẻ đẹp hùng vĩ, Bái Đính trở thành một trong những địa điểm tâm linh lý tưởng dành cho du khách ghé thăm.

Được vinh danh là ngôi chùa lớn nhất khu vực Đông Nam Á, Chùa Bái Đính gây ấn tượng mạnh mẽ với thiết kế đặc sắc, tọa lạc trên đỉnh núi hùng vĩ. Khung cảnh nơi đây không chỉ thu hút du khách bởi vẻ đẹp mỹ mãn mà còn mang lại cảm giác choáng ngợp trước sự tráng lệ và quy mô rộng lớn của ngôi chùa.

Địa chỉ: Thị trấn Thiên Tôn, huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình

Lễ hội chính: Tháng 3 âm lịch hàng năm

Động Thiên Tôn tọa lạc tại khu vực núi Dũng Đương, ở phía Đông của Cố đô Hoa Lư. Tương tự như Thăng Long Tứ Trấn, Động Thiên Tôn cùng với Đền Thánh Nguyễn, Đền Trần (Đền Quý Minh) và Đền Cao Sơn tạo thành hệ thống Hoa Lư Tứ Trấn, theo cách truyền thuyết, nhằm bảo vệ bốn phương của Kinh đô Hoa Lư thời kỳ cổ đại.

Trong lòng động, chúng ta có thể tìm thấy Đền thờ Thánh Trấn Vũ Thiên Tôn, hay còn được gọi là Chân Vũ Đế Quân. Ông được biết đến là Huyền Thiên Thượng Đế Kim Thuyết, người đảm nhiệm chức trách tổng chỉ huy thiên binh và thiên tướng, được cử xuống trần gian để tiêu diệt những thế lực tà ác, nhằm mang lại sự bình yên. Tượng Thánh Trấn Vũ Thiên Tôn trong động được chế tác từ đồng, uy nghi đứng trên lưng rùa, tạo nên vẻ đẹp trang nghiêm và linh thiêng cho nơi thờ tự này.

Địa chỉ: Thôn Văn Lâm, xã Ninh Hải, huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình

Lễ hội chính: Từ ngày 14 đến ngày 17 tháng 3 âm lịch hàng năm

Trong hành trình khám phá Ninh Bình, Đền Thái Vi là một điểm đến không thể bỏ qua. Công trình này được xây dựng để tri ân bốn vị vua Trần: Trần Thái Tông, Trần Thánh Tông, Trần Nhân Tông, Trần Anh Tông cùng Hiển Từ Hoàng thái hậu Thuận Thiên, vì những đóng góp của họ trong cuộc kháng chiến chống giặc Nguyên Mông, góp phần gìn giữ sự vững bền của đất nước.

Đền Thái Vi được dựng lên trên nền móng của cung điện Vũ Lâm, nơi đã từng là mái ấm của các vị vua Trần. Kiến trúc của đền mang phong cách “Nội công ngoại quốc”, kết hợp hài hòa giữa tinh hoa văn hóa truyền thống và ảnh hưởng bên ngoài. Một điểm nhấn đáng chú ý trong khuôn viên đền là giếng ngọc, bên cạnh đó, sân đền còn có gác chuông hai tầng với tám mái, được làm bằng gỗ lim vững chãi. Đặc biệt, nơi đây còn treo một quả chuông đồng, được đúc vào năm Chính Hòa thứ 19, tức năm 1689, mang giá trị lịch sử và văn hóa cao.

Địa chỉ: Xã Ninh Xuân, huyện Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình

Lễ hội chính: Ngày 18 tháng 3 âm lịch hàng năm

Đền Trần, tọa lạc tại khu vực phía Nam của Kinh thành Hoa Lư, nổi bật như một điểm đến tâm linh trứ danh của Ninh Bình. Đền thờ Thần Quý Minh cùng hoàng phi Quý Nương, phu nhân của ngài. Theo truyền thuyết, Thần Quý Minh là một trong ba vị tướng vĩ đại, được phong thánh, là những người có công lớn trong việc bảo vệ đất nước trong thời kỳ vua Hùng Duệ Vương (Hùng Vương thứ 18). Ông được ghi nhận là một 'thượng đẳng thần', từng được các triều đại phong sắc, và hiện nay vẫn được người dân khắp nơi tôn thờ.

Với vị trí uy nghi trên ngọn núi cao, Đền Trần đã trở thành ngôi đền linh thiêng được biết đến rộng rãi, thể hiện vẻ đẹp hùng vĩ như vịnh Hạ Long trên cạn. Ngôi đền ban đầu được xây dựng bằng gỗ dưới triều đại Đinh Tiên Hoàng vào thế kỷ thứ X, với mục đích mượn uy danh của Thánh để trấn trạch bốn phương Đông - Tây - Nam - Bắc. Mặc dù ngôi đền gỗ ban đầu đã đổ nát, triều đại Trần đã cho xây dựng lại bằng những cột đá kiên cố, nổi tiếng và vững chãi, giờ đây vẫn được bảo tồn nguyên vẹn. Nhờ vào việc này, nơi đây thường được gọi là Đền Trần, mang đậm dấu ấn kiến trúc thời kỳ Trần. Đền Trần nằm trong bối cảnh thiên nhiên sơn thuỷ hữu tình của Khu du lịch sinh thái Tràng An, nổi bật với bốn cột đá được chạm khắc tinh xảo hình bộ tứ linh (long, ly, quy, phượng), một điểm nhấn độc đáo trong kiến trúc.