Một app chỉnh ảnh, một trò chơi di động, hay chỉ đơn giản là một cú click đặt đồ ăn… tất cả đang góp phần tạo nên “App Store Economy” trị giá 1.300 tỷ USD – một nền kinh tế nơi những điều nhỏ nhặt đang định hình chi tiêu và thói quen sống của hàng trăm triệu người.
Nếu bạn vẫn nghĩ App Store chỉ là nơi mua app và giải trí, thì bạn đang bỏ lỡ một trong những hệ sinh thái có ảnh hưởng kinh tế rộng lớn nhất thời đại số.
Theo báo cáo mới từ Apple, trong năm 2024, App Store đã giúp các nhà phát triển tạo ra tổng doanh thu lên đến 1.300 tỷ USD. Điều đáng chú ý là Apple chỉ thu về 10% số tiền này, trong khi hơn 90% còn lại đến từ các hoạt động kinh tế xoay quanh những ứng dụng như đặt đồ ăn, mua sắm thực phẩm, chạy quảng cáo cho shop thời trang hay chỉnh sửa ảnh selfie.

Vậy App Store đang biến thành... điều gì?
Từ “App Store” thành “Cửa ngõ kinh tế”
Nghe có vẻ lạ, nhưng App Store hiện đang giữ vai trò như một chợ đầu mối kỹ thuật số toàn cầu. Giống như Lazada hay Shopee, nhưng thay vì bán hàng trực tiếp, nó kết nối người tiêu dùng với dịch vụ, nhà sáng tạo nội dung với công cụ, và doanh nghiệp với khách hàng.
Chỉ với một lần chạm “Mở App”, bạn đã khơi dậy cả một chuỗi cung ứng phức tạp:
- Mở app chỉnh sửa ảnh → đăng ký gói trả phí → tạo doanh thu cho studio phát triển phần mềm.
- Mở app đặt đồ ăn → đơn hàng được giao đi → thu nhập đến tay shipper, cửa hàng và nền tảng logistics.
- Khi xem app có banner quảng cáo → nhấp vào → tiền chảy về nhà phát triển.
Kết quả là doanh thu từ hàng hóa và dịch vụ thực tế trên App Store đã vượt 1.000 tỷ USD, dịch vụ và hàng hóa số đạt 131 tỷ USD, cộng thêm 150 tỷ USD từ quảng cáo, biến App Store thành một trung tâm thương mại số đích thực – không gian mua bán chỉ diễn ra qua màn hình và thao tác của người dùng.

Apple công bố doanh thu khổng lồ hơn 1.300 tỷ USD từ hệ sinh thái App Store
Việt Nam cũng đang góp mặt trong cuộc chơi này
Hãy nhìn lại thói quen tiêu dùng của bạn: Lần gần nhất bạn mở MoMo, Be, ShopeeFood hay app ngân hàng trên iPhone là khi nào? Điều đó chứng tỏ App Store không chỉ đơn thuần là nơi "tải app", mà còn là nền tảng kinh tế vận hành ngầm mọi giao dịch hàng ngày.
Apple không sở hữu các app ngân hàng hay dịch vụ gọi xe ở Việt Nam, nhưng iPhone là công cụ kết nối người dùng với những dịch vụ đó. Thế nên, App Store trở thành nền tảng phân phối, và bạn – người dùng – chính là mắt xích quan trọng trong nền kinh tế Apple.

iPhone là cánh cửa kết nối người dùng với nền kinh tế tỷ đô mà Apple xây dựng - Ảnh: Thế Duyệt
Game? Vẫn là "con gà đẻ trứng vàng"
Trong tổng doanh thu 131 tỷ USD từ hàng hóa và dịch vụ số, game vẫn là lĩnh vực tạo ra nhiều tiền nhất. Không chỉ các game đình đám, mà cả những game casual, các gói nạp nhỏ và quảng cáo nội bộ cũng đóng góp đáng kể.
Điều thú vị là các app chỉnh ảnh và video đang bứt phá mạnh mẽ nhờ làn sóng sáng tạo nội dung. Những ứng dụng như Adobe Lightroom, từng là phần mềm máy tính chuyên dụng, nay trở thành "App Mac của năm" nhờ chuyển mình sang iOS, tích hợp AI và thân thiện với creator cá nhân.
Để phát triển hệ sinh thái này, Apple đầu tư nhiều học viện đào tạo, hỗ trợ kỹ thuật và chương trình mentor 1:1... xây dựng gần như cả một trường dạy "nghề app". Từ Brazil, Ả Rập Xê Út đến Ấn Độ, hàng nghìn sinh viên và nhà phát triển được đào tạo miễn phí, không phải để làm thuê cho Apple, mà để làm chủ ứng dụng của mình trên App Store.
Một nhà phát triển game indie tại Cần Thơ, một lập trình viên app chỉnh ảnh ở Hà Nội, bất kỳ ai có ý tưởng và biết cách thực hiện đều có thể tham gia vào guồng máy 1.300 tỷ USD này. Không cần vốn lớn hay cửa hàng, chỉ cần một chiếc Mac và Xcode là đủ.

App Store giờ đây không chỉ là nơi "bán app" mà còn vận hành một nền kinh tế đa tầng, nơi Apple đóng vai trò đạo diễn, còn hàng triệu nhà phát triển chính là diễn viên. Và bạn, với mỗi cú chạm màn hình, đang góp phần duy trì một hệ sinh thái lớn hơn nhiều so với tưởng tượng.
Bạn cứ thoải mái đặt đồ ăn, chỉnh ảnh, chơi game, nhưng đừng quên rằng chính bạn đang vận hành "nền kinh tế Apple" mỗi ngày mà không cần biết đến một dòng code Swift nào.
