Buzz
Nếu bạn đã từng chơi các trò chơi hành động hay đọc tiểu thuyết viết theo ngôi “tôi”, chắc hẳn bạn sẽ dễ dàng nhận thấy sự ảnh hưởng rõ rệt của góc nhìn thứ nhất. Đây là phương thức truyền đạt nội dung giúp người tiếp nhận cảm nhận như chính mình là nhân vật trong câu chuyện. Để hiểu rõ hơn về góc nhìn thứ nhất, bài viết này sẽ giải thích đặc điểm và các ứng dụng phổ biến của nó.
Góc nhìn thứ nhất là gì?
Góc nhìn thứ nhất là cách thể hiện hình ảnh hoặc câu chuyện từ chính góc độ của người tham gia. Khi sử dụng góc nhìn này, bạn sẽ cảm nhận thế giới xung quanh qua mắt của nhân vật, với mọi thứ diễn ra đều được gắn với cảm xúc và sự trải nghiệm chủ quan. Điều này tạo ra sự kết nối mạnh mẽ giữa người tiếp nhận và môi trường, và thường được áp dụng trong trò chơi điện tử, văn học và trong công nghệ như mô phỏng thực tế hoặc điều khiển drone.
Tùy vào từng ứng dụng, góc nhìn thứ nhất có thể được triển khai theo nhiều cách khác nhau. Trong trò chơi, thuật ngữ FPP (First-Person Perspective) thường được dùng để chỉ các game cho phép người chơi di chuyển, quan sát và hành động từ góc nhìn của nhân vật. Mọi thứ bạn thấy trên màn hình chính là những gì nhân vật đang nhìn thấy, từ vũ khí trong tay đến không gian phía trước.
Trong lĩnh vực điều khiển các thiết bị bay, góc nhìn FPV (First-Person View) mang đến hình ảnh trực tiếp từ camera gắn trên drone tới màn hình hoặc kính của người điều khiển. Phương pháp hiển thị này không chỉ tăng độ chính xác mà còn tạo cảm giác như thể bạn đang “bay” thực sự.
Nguồn gốc phát triển của góc nhìn thứ nhất
Góc nhìn thứ nhất lần đầu xuất hiện trong ngành game vào những năm 1970, khi công nghệ máy tính còn ở giai đoạn sơ khai. Hai trò chơi Maze War và Spasim được coi là những nền tảng đầu tiên của kiểu hiển thị này. Dù công nghệ còn đơn giản, nhưng chúng đã giới thiệu khái niệm cho phép người chơi quan sát thế giới xung quanh từ góc nhìn của nhân vật, mở đầu cho sự phát triển mạnh mẽ sau này.
Một bước ngoặt quan trọng trong lịch sử game diễn ra vào đầu thập niên 1990 với sự xuất hiện của Wolfenstein 3D, tiếp theo là DOOM. Cả hai trò chơi này đã tạo ra một cuộc cách mạng trong cộng đồng game thủ nhờ vào lối chơi nhập vai chân thực, hành động mượt mà và cảm giác chiến đấu cực kỳ sống động.
Kể từ đó, góc nhìn FPP đã nhanh chóng mở rộng sang các thể loại game khác như nhập vai, sinh tồn, bắn súng chiến thuật và hiện vẫn duy trì vị trí quan trọng trong ngành công nghiệp game.
Trong lĩnh vực công nghệ, góc nhìn FPV được phát triển từ những đam mê ban đầu của các cá nhân yêu thích máy bay điều khiển từ xa. Ban đầu chỉ là các thử nghiệm nhỏ lẻ, nhưng sau đó đã trở thành xu hướng khi camera mini và công nghệ truyền hình ảnh trở nên phổ biến. Từ đầu những năm 2000, FPV đã được ứng dụng trong các cuộc đua drone, quay phim từ trên không và thậm chí trong cứu hộ, khảo sát địa hình.
Đặc điểm nổi bật của góc nhìn thứ nhất
Dưới đây là những đặc điểm nổi bật của góc nhìn thứ nhất mà bạn có thể tham khảo:
Giới hạn khung nhìn một cách tự nhiên: Góc nhìn thứ nhất chỉ cho phép người dùng quan sát không gian phía trước, giống như cách mà con người nhìn thấy thế giới xung quanh. Điều này làm cho các tình huống bất ngờ, căng thẳng hoặc kịch tính trở nên thực tế và sâu sắc hơn.
Mang lại cảm giác hóa thân rõ rệt: Khi áp dụng góc nhìn này, người chơi hoặc người điều khiển như thể được đặt vào vị trí của nhân vật chính. Mọi hành động, quan sát và tương tác đều xảy ra từ góc nhìn cá nhân, giúp tạo ra sự kết nối trực tiếp với trải nghiệm trong game hoặc thực tế.
Tăng cường chiều sâu cảm xúc cá nhân: Góc nhìn này giúp người trải nghiệm cảm nhận sâu sắc hơn về những thay đổi trong môi trường, cảm xúc và nội tâm của nhân vật. Đây là công cụ hữu hiệu để các nhà làm game và tác giả truyền tải câu chuyện một cách chân thực và gần gũi.
Đặt ra thách thức về kỹ năng xử lý tình huống: Do thiếu cái nhìn tổng thể, người dùng phải dựa vào phản xạ, sự linh hoạt và khả năng xử lý nhanh nhạy trong môi trường liên tục thay đổi. Chính vì vậy, góc nhìn thứ nhất là sự lựa chọn yêu thích của những ai đam mê cảm giác kịch tính và mong muốn kiểm soát tình huống ở mức độ cao.
Ứng dụng của góc nhìn thứ nhất
Với khả năng mô phỏng trực quan và mang đến cảm giác chân thật, góc nhìn thứ nhất đã được ứng dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực khác nhau:
Thiết kế và phát triển trò chơi điện tử: Đây là lĩnh vực áp dụng phổ biến nhất của góc nhìn thứ nhất. Các game bắn súng, phiêu lưu, sinh tồn hay kinh dị thường sử dụng FPP để tăng độ chân thật và tạo cảm giác hồi hộp. Người chơi cảm nhận như mình đang trực tiếp tham gia vào cuộc chiến, khám phá thế giới hoặc đối mặt với những mối nguy hiểm.
Mô phỏng huấn luyện chuyên môn: Trong các chương trình huấn luyện phi công, bác sĩ phẫu thuật, lính cứu hỏa hay quân đội, công nghệ thực tế ảo (VR) kết hợp góc nhìn thứ nhất giúp người học trải nghiệm các tình huống thực tế trong một môi trường an toàn.
Lĩnh vực quay phim và ghi hình sáng tạo: FPV mang đến những góc quay hoàn toàn mới, đặc biệt hữu ích trong các phân cảnh rượt đuổi, thể thao mạo hiểm hay quảng cáo. Nhờ đó, người xem sẽ có cảm giác như đang hòa mình vào từng chuyển động mượt mà, linh hoạt và chân thật khi theo dõi nội dung.
Hỗ trợ trong an ninh và cứu hộ: Các drone trang bị camera FPV được sử dụng để tiếp cận những khu vực nguy hiểm hoặc khó tiếp cận. Hình ảnh truyền trực tiếp từ drone giúp lực lượng chức năng khảo sát hiện trường, xác định vị trí nạn nhân và đánh giá mức độ thiệt hại một cách nhanh chóng và chính xác.
So sánh góc nhìn thứ nhất với các loại góc nhìn khác
Dưới đây là bảng so sánh các loại góc nhìn trong game, giúp bạn hiểu rõ hơn về sự khác biệt và ưu thế của từng loại hiển thị:
| Tiêu chí | Góc nhìn thứ nhất (FPP/FPV) | Góc nhìn thứ ba (TPP) | Góc nhìn từ trên xuống (Top-down) |
| Mô tả | Hình ảnh hiển thị từ đôi mắt của nhân vật | Camera đặt phía sau hoặc quanh nhân vật | Camera đặt phía trên, nhìn xuống toàn bộ môi trường |
| Thể loại game phù hợp | Bắn súng, kinh dị, mô phỏng | Nhập vai, hành động, phiêu lưu | Chiến thuật, nhập vai cổ điển, xây dựng |
| Trải nghiệm nhân vật | Cảm giác hóa thân trực tiếp vào nhân vật | Quan sát nhân vật như một người điều khiển từ bên ngoài | Tập trung vào điều phối và giám sát tổng thể |
| Góc quan sát | Giới hạn trong tầm nhìn của nhân vật | Rộng hơn, thấy cả nhân vật và một phần môi trường | Bao quát toàn màn hình, dễ kiểm soát tình huống |
| Khả năng định vị môi trường | Phụ thuộc vào âm thanh và quan sát trực diện | Dễ định hình không gian nhờ góc quay linh hoạt | Rất rõ ràng, phù hợp với thao tác chiến thuật |
| Tính chiến thuật | Thấp, tập trung vào phản xạ và hành động | Trung bình, kết hợp giữa di chuyển và quan sát | Cao, phù hợp với quản lý nhóm, bản đồ rộng |
| Tính thẩm mỹ | Tạo hiệu ứng sống động, thích hợp với cảm giác mạnh | Dễ phô diễn thiết kế nhân vật, hoạt ảnh đa dạng | Đơn giản, nhấn vào bố cục tổng thể |
Ưu nhược điểm của các tựa game sử dụng góc nhìn thứ nhất
Góc nhìn thứ nhất mang lại trải nghiệm chân thực nhưng cũng đặt ra một số thử thách. Việc hiểu rõ ưu và nhược điểm của góc nhìn này sẽ giúp bạn đưa ra lựa chọn phù hợp với phong cách chơi của mình.
Ưu điểm
- Cảm giác nhập vai mạnh mẽ: Nhìn qua đôi mắt của nhân vật, người chơi dễ dàng hòa mình vào bối cảnh và câu chuyện. Điều này tạo ra chiều sâu cảm xúc, khiến trải nghiệm trở nên sống động hơn.
- Tăng thêm sự căng thẳng và bất ngờ: Với tầm nhìn bị giới hạn, các tình huống như phục kích, jumpscare hoặc thay đổi đột ngột trở nên gay cấn và kịch tính hơn.
- Ngắm bắn chính xác hơn: Trong các game bắn súng, FPP giúp xác định mục tiêu dễ dàng hơn vì không có vật thể như vai hoặc lưng nhân vật che khuất. Điều này giúp việc điều chỉnh tầm bắn trở nên chính xác và trực quan hơn.
Nhược điểm
- Tầm nhìn bị giới hạn: Việc không thể quan sát toàn cảnh xung quanh buộc người chơi phải liên tục xoay camera để tránh bị tấn công bất ngờ hoặc rơi vào thế bất lợi.
- Dễ gây mỏi mắt hoặc chóng mặt: Việc camera liên tục xoay theo chuyển động của nhân vật có thể khiến người mới chơi hoặc những người nhạy cảm với hình ảnh dễ bị cảm giác “say 3D”.
- Khó xác định vị trí cơ thể: Không thấy toàn bộ nhân vật khiến việc căn chỉnh khi né đòn, nhảy qua chướng ngại vật hoặc núp sau vật thể trở nên khó khăn hơn, đặc biệt là trong các màn chơi với địa hình chật hẹp.
Top game góc nhìn thứ nhất đáng chơi nhất hiện nay
| Tên game | Mô tả ngắn |
| Counter Strike 2 | Game bắn súng chiến thuật nổi tiếng với lối chơi đối kháng 5v5, yêu cầu kỹ năng ngắm bắn và phối hợp đồng đội cao. Đây là phiên bản nâng cấp từ CS:GO với đồ họa hiện đại và hiệu năng cải thiện. |
| Valorant | Trò chơi bắn súng kết hợp kỹ năng nhân vật, mang phong cách thi đấu chuyên nghiệp. Mỗi “Agent” sở hữu kỹ năng riêng, mang đến nhiều chiến thuật sáng tạo trong các trận đấu căng thẳng. |
| Escape From Tarkov | Game sinh tồn thực tế, nơi người chơi phải loot trang bị, tránh nguy hiểm và thoát khỏi bản đồ. Đòi hỏi khả năng quan sát, tính toán và xử lý tình huống nhanh trong môi trường căng thẳng. |
| The Finals | FPS đồng đội với yếu tố tương tác môi trường cao. Người chơi có thể phá hủy địa hình để tạo chiến thuật mới. Nhịp độ trận đấu nhanh, mang đến cảm giác mới mẻ và hỗn loạn có kiểm soát. |
| FBC: Firebreak | Game PvE co-op lấy bối cảnh siêu nhiên, nơi người chơi hợp tác để tiêu diệt các thực thể kỳ lạ. Bối cảnh được xây dựng hậu truyện của game Control, với lối chơi bí ẩn và hành động đan xen. |
| FragPunk | Hero shooter với thiết kế rực rỡ và nhịp độ cao. Mỗi nhân vật có bộ kỹ năng riêng, kết hợp cùng vũ khí đa dạng để tạo ra những trận chiến PvP sôi động, thiên về giải trí và kỹ năng cá nhân. |
Tạm kết
Tóm lại, góc nhìn thứ nhất không chỉ là một phương thức hiển thị đơn giản mà còn là một công cụ mạnh mẽ giúp tăng cường độ chân thực và kết nối cảm xúc trong trải nghiệm. Từ game, điện ảnh cho đến công nghệ mô phỏng, góc nhìn này đã chứng minh giá trị của mình qua sự nhập vai sâu sắc và khả năng ứng dụng đa dạng.
