Đôi khi trong những trò chơi này, câu chuyện chính không phải là yếu tố quan trọng nhất mà người chơi cần chú trọng.
Không phải mọi game nhập vai thế giới mở đều tập trung tuyệt đối vào cốt truyện chính.
Một số tựa game như The Witcher 3: Wild Hunt tạo ra cảm giác cấp bách, khiến người chơi cảm thấy rằng thế giới sẽ bị hủy hoại nếu Geralt cứ tiếp tục lang thang tìm kiếm thảo dược. Tương tự, Final Fantasy VII Rebirth thu hút người hâm mộ bởi cách tái hiện và thay đổi câu chuyện cổ điển, khiến họ không thể rời mắt khỏi từng tình tiết.
Tuy nhiên, vẫn có những tựa game RPG thế giới mở khác, dù có cốt truyện hấp dẫn, lại khuyến khích người chơi dành thời gian khám phá, cày cuốc và tận hưởng thế giới rộng lớn thay vì chỉ chú trọng vào kết thúc câu chuyện.
The Elder Scrolls V: Skyrim
Ra mắt vào năm 2011, Skyrim là một trong những tựa game đầu tiên thực sự trao quyền tự do cho game thủ, cho phép họ khám phá và trải nghiệm thế giới mà không bị gò bó. Câu chuyện bắt đầu với một cuộc vượt ngục đầy kịch tính và sự xuất hiện của những con rồng, nhưng sau đó, trò chơi mở ra một không gian tự do hoàn toàn.

Người chơi có thể bỏ qua nhiệm vụ tiêu diệt Alduin để đi săn, gia nhập hội trộm, học pháp thuật hoặc chỉ đơn giản là khám phá khắp nơi trong Skyrim, tìm kiếm những hầm ngục bí ẩn. Chính cách tiếp cận câu chuyện không quá gò bó này khiến việc khám phá và nâng cấp nhân vật trở thành yếu tố trọng tâm. Khi quay lại với nhiệm vụ chính, người chơi thường sẽ mạnh mẽ hơn rất nhiều, và đó là lý do mà Skyrim vẫn duy trì sức hấp dẫn lâu dài suốt hơn một thập kỷ.
Assassin's Creed Valhalla
Trong Assassin’s Creed Valhalla, người chơi nhập vai Eivor với mục tiêu chinh phục và xây dựng căn cứ tại nước Anh. Nếu chỉ tập trung vào nhiệm vụ chính, họ sẽ nhận ra rằng khu định cư của mình chưa đủ mạnh để chống lại kẻ thù.

Trò chơi dường như khuyến khích người chơi bỏ qua mạch truyện chính để khám phá các vùng đất mới, thu thập tài nguyên, nâng cấp căn cứ và cải thiện kỹ năng. Điều này hoàn toàn hợp lý với bối cảnh của trò chơi: một thủ lĩnh Viking không thể lao vào chiến tranh mà thiếu sự chuẩn bị đầy đủ. Thay vì coi nhiệm vụ phụ là sự phân tâm, Valhalla đã biến chúng thành một phần thiết yếu trong trải nghiệm.
Xenoblade Chronicles X
Nếu có tựa game nào chú trọng khám phá hơn bất kỳ yếu tố nào khác, đó chính là Xenoblade Chronicles X. Người chơi sẽ nhập vai thành viên của New L.A., một thuộc địa của con người đang tìm cách sinh tồn trên một hành tinh xa lạ. Nhiệm vụ ban đầu không phải là cứu thế giới, mà là thiết lập trạm quan sát, khảo sát địa hình và thu thập tài nguyên.

Câu chuyện dần trở nên phức tạp khi các chủng tộc bản địa nổi dậy phản kháng, nhưng nhịp độ của nó lại khá chậm, như thể trò chơi muốn người chơi đừng vội vàng. Ngoài ra, độ khó cao đòi hỏi người chơi phải cày cấp và tối ưu hóa trang bị. Khám phá ở đây không chỉ là một lựa chọn mà gần như là điều kiện bắt buộc để có thể tồn tại.
