Nghiên cứu đăng trên TPO chỉ ra hiện tượng đáng báo động: các cơn bão đông bắc cấp độ mạnh nhất thuộc khu vực Bắc Đại Tây Dương - vốn có khả năng tàn phá khủng khiếp dọc bờ Đông Hoa Kỳ - đang ngày càng dữ dội hơn trong bối cảnh Trái đất nóng lên.

Hình ảnh sóng biển dữ dội tấn công các ngôi nhà tại Scituate, MA trong trận bão đông bắc tháng 2/2024. (Nguồn: Matt Stone/MediaNews Group/Boston Herald)
Theo phân tích khoa học, từ năm 1940 đến nay, các chỉ số về vận tốc gió cực đại và lượng mưa trong một giờ của những cơn bão đông bắc cường độ cao nhất đều tăng đáng kể. Những hiện tượng thời tiết cực đoan này thường kèm theo gió giật mạnh, bão tuyết dày đặc và nước biển dâng cao gây ngập lụt nghiêm trọng, theo báo cáo khoa học vừa công bố trên PNAS.
Giáo sư Michael Mann - đồng tác giả nghiên cứu kiêm chuyên gia danh dự Khoa Khoa học Trái đất và Môi trường, Đại học Pennsylvania nhấn mạnh: "Dù cường độ trung bình của bão đông bắc không thay đổi rõ rệt, nhưng nhóm nghiên cứu đã xác định được sự gia tăng đáng kể sức mạnh ở những cơn bão cực đoan nhất - vốn gây thiệt hại nặng nề nhất".
Về bản chất khí tượng, bão đông bắc thuộc nhóm xoáy thuận ngoại nhiệt đới (ETC), hình thành ngoài vùng nhiệt đới và thường xuất hiện dọc bờ biển phía Đông Hoa Kỳ, đặc biệt từ cuối thu đến đầu xuân. Đặc điểm nguy hiểm của chúng là thường quét qua các khu vực đô thị đông dân như Boston, New York hay Washington D.C., gây thiệt hại lớn về kinh tế và đời sống.
Lịch sử ghi nhận nhiều trận bão đông bắc kinh hoàng như "Bão Perfect" 1991; "Bão Century" 1993 (khiến 208 người thiệt mạng) - một trong những thảm họa chết chóc nhất; "Snowmageddon" 2010 cùng trận bão tuyết lịch sử tháng 1/2018.
Trước những hệ lụy khôn lường, việc nghiên cứu sự biến đổi của bão đông bắc dưới tác động của biến đổi khí hậu nhân tạo là vô cùng cấp thiết. Đáng chú ý, so với bão nhiệt đới, hiện tượng thời tiết này ít được giới khoa học khí hậu quan tâm hơn. Thống kê cho thấy có khoảng 900 cơn bão đông bắc được ghi nhận trong giai đoạn nghiên cứu, tương đương 11 cơn mỗi năm.
Đối với nhóm bão đông bắc cực mạnh (thuộc top 1%), các nhà khoa học phát hiện tốc độ gió tối đa đã tăng từ 111 km/h lên 119 km/h trong suốt 85 năm quan trắc. Mức tăng 20% này cho thấy tiềm năng hủy diệt ngày càng lớn của những siêu bão này.
Nhóm tác giả cảnh báo trong báo cáo: "Nguy cơ xuất hiện các siêu bão đông bắc tương tự 'Bão Century' 1993 hay 'Snowmaggedon' 2010 trong tương lai là rất cao, dẫn đến các hiện tượng cực đoan như tuyết dày đặc, nước biển dâng nguy hiểm và nhiệt độ cực thấp. Điều này đòi hỏi sự phối hợp khẩn cấp để đánh giá và giảm thiểu tác động tàn phá của chúng".
