(NLĐO) - Những bộ hài cốt hóa thạch có niên đại lên tới 300.000 năm vừa được phát hiện tại Trung Quốc, mang đến cơ hội viết lại lịch sử tiến hóa của loài người.
Theo Tân Hoa Xã, các hài cốt hóa thạch được tìm thấy tại di chỉ nổi tiếng động Hoa Long (Hualongdong) ở huyện Đông Trị, tỉnh An Huy, Trung Quốc.
Phát hiện từ cuối năm 1988, di chỉ Hualongdong đã đem lại những khám phá quan trọng từ khi được khai quật vào năm 2013, với khoảng 20 hóa thạch của người cổ đại.
Di chỉ này cũng cung cấp hơn 400 công cụ bằng đá, nhiều mảnh xương cho thấy dấu vết cắt, chặt của con người, cùng hơn 80 hóa thạch động vật có xương sống.
Trong đợt khai quật từ tháng 4 đến tháng 11 năm 2024, các nhà khoa học đã tìm thấy hài cốt của 11 người trong khu vực khai quật rộng 40 m2 bên trong hang động.

Động Hoa Long (Hualongdong) là nơi phát hiện hàng chục hài cốt của Homo sapiens cùng các cá thể chuyển tiếp từ Homo erectus sang Homo sapiens - Ảnh: TÂN HOA XÃ
Mặc dù các bộ hài cốt này không còn nguyên vẹn, nhưng chúng chứa nhiều phần xương quan trọng như sọ, xương đùi, xương bàn chân, và tất cả đều được bảo tồn khá tốt.
Phát hiện này đã giúp các nhà khoa học Trung Quốc nhận diện được đặc điểm của những người sống tại đây, họ mang những nét pha trộn giữa Homo erectus và Homo sapiens.
Cụ thể, họ có thể là đại diện cho một nhóm người đang ở giữa quá trình tiến hóa từ Homo erectus đến loài người hiện đại của chúng ta.
Điều này hoàn toàn khớp với phân tích một hộp sọ của một thiếu nữ 13-14 tuổi đã được phát hiện vào năm 2015 tại cùng khu vực.
Hộp sọ đó thể hiện sự kết hợp đặc biệt giữa các đặc điểm cổ xưa và hiện đại, với khuôn mặt và xương hàm cho thấy cô chưa hoàn toàn giống chúng ta, nhưng đang tiến hóa về phía loài người hiện đại.
"Người đứng thẳng" Homo erectus và "người tinh khôn" Homo sapiens là hai loài thuộc cùng chi Homo. Trong đó, Homo sapiens là loài duy nhất của chi này còn tồn tại đến nay.
Có nhiều bằng chứng cho thấy Homo sapiens đã tách ra từ Homo erectus hơn 300.000 năm trước từ một nhánh khác của loài này.
Tuy nhiên, phần lớn các nhà khoa học đều cho rằng quá trình tiến hóa này chủ yếu diễn ra tại châu Phi. Mãi cho đến khoảng 60.000-100.000 năm trước, các nhóm Homo sapiens đầu tiên mới bắt đầu di cư ra khỏi châu Phi và mở rộng ra các vùng đất Á - Âu.
Vì vậy, phát hiện mới tại Trung Quốc có thể chỉ ra một con đường di cư và tiến hóa chưa từng được biết đến tại khu vực Đông Á, hứa hẹn cung cấp những mảnh ghép còn thiếu cho bức tranh tiến hóa của loài người.
Theo nhà nghiên cứu Wu Xiujie từ Viện Cổ sinh vật học và cổ nhân chủng học động vật có xương sống (IVPP), thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc (CAS), trưởng nhóm khai quật, 11 cá thể mới phát hiện là một phần của gia đình lớn gồm 20 người.
Cuộc sống trong hang động của họ được tổ chức khá khoa học, với một phòng ăn riêng biệt dùng để chế biến thực phẩm và một phòng ngủ được xây dựng ở nơi an toàn, tránh sự tấn công từ thú dữ.
Các công cụ bằng đá được chế tác tinh xảo tại Hualongdong cũng cho thấy trình độ kỹ thuật khá cao của những cư dân sống tại đây cách đây khoảng 300.000 năm.
"Họ rất thông minh và đã tiến hóa qua từng giai đoạn để trở thành Homo sapiens" - bà Wu nhận xét.
