Buzz
Hóa ra, "màu chó đuổi" – một yếu tố trong những câu chuyện đô thị mà bất kỳ đứa trẻ Việt Nam nào cũng đều biết – lại có cơ sở khoa học.
Nếu bạn lo ngại về chó, một nghiên cứu trên tạp chí Nhận thức Động vật khuyến cáo rằng bạn không nên mặc đồ màu vàng hay để cơ thể tiếp xúc với bất kỳ vật gì có màu vàng khi đối diện với chúng.
Một loạt thí nghiệm từ các nhà khoa học Ấn Độ đã chứng minh rằng chó hoang trên đường phố và vùng nông thôn sẽ bị kích động bởi màu vàng, giống như cách mà bò tót bị kích thích bởi vải đỏ.
Sự thật thú vị là, "màu chó đuổi" trong những câu chuyện đô thị mà mọi đứa trẻ Việt Nam đều quen thuộc lại có thật. Khoa học hiện nay cũng đã công nhận điều này.
Thí nghiệm với chó hoang.
Nghiên cứu này được thực hiện bởi các nhà khoa học từ Viện Giáo dục và Nghiên cứu Khoa học Ấn Độ, nhằm nghiên cứu hành vi và khả năng thị giác của loài chó.
Trong nghiên cứu này, các nhà khoa học đã tập hợp tổng cộng 458 con chó hoang sống tại các khu vực đô thị, ngoại ô và nông thôn của Kolkata, Ấn Độ. Một thực tế đáng chú ý ở Nam Á là có rất nhiều chó hoang được thả tự do.
Những con chó này chủ yếu sống trên vỉa hè, tìm chỗ ngủ trong các hốc tường và ăn thức ăn được người dân từ thiện cho vào những chiếc bát đặt rải rác. Mặc dù là chó hoang, nhưng chúng ở Ấn Độ đã quen với việc được cho ăn từ bát thay vì phải tìm thức ăn trong thùng rác hoặc săn bắt động vật hoang dã.
Vì những con chó này không sống cùng chủ, chúng không hề được huấn luyện trước, điều này giúp các nhà khoa học dễ dàng thực hiện thí nghiệm về màu sắc với chúng.
Các thí nghiệm này đã được thực hiện như thế nào?
Nghiên cứu bao gồm một chuỗi 4 thí nghiệm được thiết kế kỹ lưỡng nhằm kiểm tra sự ưu tiên màu sắc của chó.
Thí nghiệm đầu tiên có sự tham gia của 134 con chó, mỗi con chó được yêu cầu chọn một trong ba chiếc bát thức ăn trước mặt, gồm một bát màu xám, một bát màu xanh dương và một bát màu vàng.
Kết quả cho thấy 72 con chó, chiếm 54% số chó tham gia, đã chọn bát màu vàng. Các nhà khoa học cũng nhận thấy tỷ lệ này không thay đổi khi thức ăn được lấy ra khỏi bát và các con chó chỉ chọn bát trống.
So với đó, chỉ có hơn 20% chó chọn bát màu xám và bát màu xanh dương. Vì vậy, có thể kết luận rằng lũ chó ưa thích màu vàng hơn gấp đôi so với hai màu còn lại.
Thí nghiệm thứ hai có sự tham gia của 102 con chó, nhằm xem lũ chó có thiên về màu nào hơn giữa màu xám và màu xanh dương. Kết quả cho thấy, khi chỉ có hai bát không có màu vàng, 43% chó chọn bát màu xám, còn 58% chọn bát màu xanh dương.
Tỷ lệ không có sự chênh lệch lớn, cho thấy khi màu vàng không có mặt, lũ chó không có sự ưu tiên rõ rệt đối với hai màu còn lại.
Trong thí nghiệm thứ ba, 54 con chó được cho chọn giữa hai chiếc bát, một màu xanh và một màu vàng. Tuy nhiên, cả hai chiếc bát đều bị úp trong một chiếc chậu màu hổng, chỉ có mùi thức ăn bay ra ngoài.
Khi không thể nhìn thấy màu sắc của bát, những con chó đã chọn bát gần như theo cách ngẫu nhiên, với tỷ lệ gần như ngẫu nhiên giữa hai chiếc bát.
Cuối cùng, các nhà khoa học yêu cầu 54 con chó chọn giữa hai chiếc bát màu vàng, một có thức ăn và một không. Kết quả cho thấy, những con chó đã chọn bát vàng có thức ăn nhiều hơn.
Nhưng khi chiếc bát có thức ăn được thay bằng một chiếc bát màu xám, điều bất ngờ là chó vẫn chọn bát vàng dù không có thức ăn trong đó. Tỷ lệ chọn bát vàng lên tới 41 lần, gấp gần 4 lần so với bát xám.
Với chuỗi thí nghiệm trên, các nhà khoa học đã kết luận rằng chó thích màu vàng hơn hai màu đối chứng là xám và xanh dương. Màu sắc rõ ràng là lựa chọn ưu tiên của chúng, bất kể có thức ăn hay không.
Chó thích màu vàng, nhưng tại sao lại như vậy?
Các tác giả của nghiên cứu giải thích rằng thị lực của loài chó đã được xác định từ khi chúng sinh ra. Võng mạc của chó chỉ có 2 loại tế bào hình nón, trong khi con người có 3 loại. Những tế bào này giúp cảm nhận màu sắc, và ở chó, chúng nhạy cảm nhất với ánh sáng có bước sóng 429 nm và 555 nm.
Điều này khiến chó chỉ có thể nhận biết hai màu chủ yếu là xanh lam và vàng, tương tự như một người bị mù màu đỏ-xanh lục. Khi nhìn thấy các màu khác như xanh lá cây, cam, hay đỏ, chó sẽ cảm nhận chúng như màu xám hoặc vàng nhạt.
Điều này có nghĩa là màu vàng đối với chó là sắc màu nổi bật nhất.
Ngoài ra, các nhà khoa học còn đề xuất một giả thuyết gọi là 'sự tự tin của loài' để giải thích lý do chó yêu thích màu vàng. Theo giả thuyết này, những con chó ở Ấn Độ thường có màu lông vàng, cam hoặc nâu, và màu vàng xuất hiện trong tầm nhìn của chúng như một sắc thái quen thuộc.
Mặc dù một số chó có màu xám, nhưng không có con chó nào có màu xanh lam. Chính vì vậy, chó có thể cảm thấy màu vàng quen thuộc hơn bởi đồng loại của chúng cũng có màu vàng.
Theo giả thuyết 'sự tự tin của loài', người ta cho rằng chó có thể có ác cảm với màu xanh lam. Chính vì thế, nhiều người dân Ấn Độ không ưa chó hoang, thường treo chai nước màu xanh lam trước cửa nhà để đuổi chúng đi.
Thật tiếc là trong nghiên cứu gần đây, đặc biệt là thí nghiệm thứ hai, các nhà khoa học đã chứng minh chó thực sự thích màu xanh lam hơn màu xám.
Một lý do khác có thể giải thích tại sao chó ở Ấn Độ đặc biệt thích màu vàng là do người dân ở đây thường trộn bột nghệ và ớt khô vào thức ăn của mình, và chó hoang thường được cho thức ăn thừa. Vì vậy, chúng có thể ưa chuộng màu vàng hơn.
Tuy nhiên, đây chỉ là một giả thuyết giải thích thêm về sự lựa chọn màu sắc của chó ở Ấn Độ. Thực tế, cả thịt sống có màu hồng và máu đỏ đều được chó cảm nhận như màu vàng trong võng mạc của chúng.
Do đó, điều này cũng củng cố thêm việc chó trên toàn thế giới có xu hướng ưu tiên màu sắc khi chọn thức ăn.
