Đây là bước đi chiến lược quan trọng, đưa Trung Quốc gần hơn đến vị trí dẫn đầu trong ngành thép xanh toàn cầu.
Ngày 23/12 vừa qua đánh dấu một cột mốc quan trọng trong hành trình khử carbon của ngành luyện kim Trung Quốc, khi dây chuyền sản xuất thép không phát thải đầu tiên của quốc gia này chính thức đi vào hoạt động tại thành phố Trạm Giang, tỉnh Quảng Đông. Dự án này do Tập đoàn thép Baowu vận hành và được coi là bước đi quan trọng trong lộ trình sản xuất thép với công suất lớn nhưng thân thiện với môi trường.
Khác với công nghệ luyện kim truyền thống sử dụng than cốc làm chất khử, dây chuyền này áp dụng quy trình luyện điện sử dụng hydro làm chất khử chính. Đây là công nghệ tiên tiến được toàn thế giới quan tâm, với việc thay thế than bằng hydro giúp thay đổi hoàn toàn phản ứng hóa học trong lò luyện, từ đó giảm mạnh lượng khí CO2 thải ra trong quá trình khử quặng sắt.

Trái tim của dây chuyền là lò trục chạy bằng hydro, có công suất 1 triệu tấn mỗi năm, sản xuất sắt hoàn nguyên trực tiếp đạt tỷ lệ kim loại hóa theo đúng kỳ vọng, đủ điều kiện để chế tạo các sản phẩm thép cao cấp. Sắt này sau đó được chuyển qua các lò điện hiệu suất cao để luyện thành phôi thép chất lượng cao.
Dựa trên dữ liệu kỹ thuật từ cơ sở Trạm Giang, công nghệ này giúp giảm từ 50% đến 80% khí thải carbon so với phương pháp lò cao truyền thống. Ước tính mỗi năm, dây chuyền này có thể giảm hơn 3,14 triệu tấn CO2, tương đương với việc trồng khoảng 2.000 km2 rừng.
Cùng với công nghệ luyện bằng hydro, các viện nghiên cứu Trung Quốc cũng đang thử nghiệm phương pháp luyện sắt siêu tốc, nơi bột quặng sắt được bơm vào lò phản ứng nhiệt độ cao bằng ống xoáy và phản ứng khử diễn ra gần như ngay lập tức. Kỹ thuật này được cho là nhanh hơn tới 3.600 lần so với các phương pháp phòng thí nghiệm cũ.
Sự thành công của dây chuyền Trạm Giang cũng đóng vai trò quan trọng trong việc giúp ngành thép Trung Quốc đạt được mục tiêu của Kế hoạch 5 năm lần thứ 14 (2021-2025), trong đó “phát triển chất lượng cao” và “chuyển đổi xanh” được xác định là ưu tiên hàng đầu. Đến năm 2024, đã có 126 nhà máy thép xanh mới được cấp chứng nhận hoạt động tại Trung Quốc.
Công nghệ thép gần như không phát thải không chỉ mang lại lợi ích về môi trường, mà còn giúp Trung Quốc đối phó hiệu quả với các rào cản thương mại quốc tế như Cơ chế Điều chỉnh Biên giới Carbon của EU (CBAM). Lợi thế này còn mở ra cơ hội xuất khẩu thép cao cấp, đặc biệt là thép mỏng phục vụ ngành ô tô và sản xuất thiết bị công nghệ cao, với dấu ấn “gần như không carbon”.
Vu Lam
Theo IE
