Loài chuột khổng lồ này đang gây ra mối đe dọa nghiêm trọng tại Mỹ, buộc chính phủ phải thực hiện các biện pháp như "truy bắt", treo thưởng và kêu gọi người dân tiêu thụ thịt của chúng.

Những con chuột này không chỉ là nguồn thức ăn không mất tiền mà còn giúp bạn kiếm thêm thu nhập khi thưởng thức chúng.

Trở thành một người sành ăn, yêu nước và góp phần bảo vệ môi trường tại Mỹ chưa bao giờ đơn giản đến thế. Chỉ cần đến một con đê gần nhà, tìm bắt một con chuột Nutria và chế biến thành món ăn.

Cục Cá và Động vật hoang dã Hoa Kỳ (FWS) sẽ ghi nhận hành động của bạn như một đóng góp đáng được công nhận.

"Các loài xâm lấn như chuột Nutria đang đe dọa động vật bản địa, phá hủy môi trường sống và gây hại nghiêm trọng đến hệ sinh thái", Erin Huggins, phát ngôn viên của cơ quan Chính phủ Mỹ chia sẻ.

"Thay vì chỉ phàn nàn về chúng, hãy biến chúng thành món ăn. Việc tiêu thụ thịt các loài này giúp giảm số lượng và hạn chế thiệt hại chúng gây ra cho hệ sinh thái, đồng thời bảo vệ quần thể động vật hoang dã địa phương".

Nếu bạn chưa biết cách chế biến thịt chuột Nutria, đừng lo lắng, FWS đã cung cấp một trang web với nhiều công thức nấu ăn từ món hầm, súp, đến chuột xào ớt chuông để bạn thử nghiệm.

"Thịt của chúng rất nạc, mềm và có hương vị tương tự như thịt thỏ", Huggins chia sẻ.

Dù bạn có ý định chế biến thịt chuột Nutria thành món gì, hãy nhớ giữ lại chiếc đuôi lớn của chúng và gửi đến Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ. Tại đây, họ đang có chương trình thưởng 6 USD, tương đương 153.000 VNĐ, cho mỗi chiếc đuôi chuột Nutria bạn nộp.

Như vậy, những con chuột này không chỉ là nguồn thức ăn miễn phí mà còn giúp bạn kiếm thêm thu nhập. Tất cả là vì…

Chuột Nutria đang bị "truy lùng" khắp nước Mỹ

Nutria là một loài gặm nhấm thuộc họ chuột gai, có tên khoa học là Myocastor coypus. Vốn là loài bán thủy sinh chỉ sống ở Nam Mỹ, nhưng trong vài thập kỷ qua, chuột Nutria đã trở thành mối đe dọa sinh thái tại Hoa Kỳ.

Mọi chuyện bắt đầu từ cuối thế kỷ 19, khi một thương nhân quyết định nhập khẩu loài chuột nước này vào Mỹ để nuôi lấy lông. Chuột Nutria đã phục vụ ngành công nghiệp lông thú trong nhiều thập kỷ, trước khi chúng trốn thoát khỏi các trang trại và trở thành loài xâm lấn nguy hiểm.

Chỉ cần một cặp chuột Nutria xuất hiện trong môi trường tự nhiên đã là một vấn đề lớn, bởi loài gặm nhấm này có khả năng sinh sản cực kỳ nhanh chóng. Một con chuột cái có thể mang thai tới 3 lần mỗi năm, mỗi lần đẻ từ 4 đến 13 con. Như vậy, một cặp chuột có thể sinh ra từ 12 đến 39 con non trong vòng một năm.

Những con non này có thể cai sữa chỉ sau 7 tuần và đạt độ trưởng thành trong vòng 3-4 tháng, nhanh hơn nhiều so với các loài động vật khác. Chuột mẹ thậm chí có thể giao phối và mang thai lứa tiếp theo chỉ một ngày sau khi sinh.

Điều này có nghĩa là những con chuột con từ lứa đầu tiên có thể sinh sản cùng mẹ của chúng ngay từ chu kỳ thứ hai, tạo ra từ 16 đến 169 chuột cháu.

Những con chuột cháu này tiếp tục sinh sản sau 3-4 tháng, tạo ra từ 64 đến 676 chuột chắt. Quá trình này diễn ra song song với thế hệ chuột con thứ ba, tiếp tục sinh ra từ 12 đến 39 chuột cháu non.

Theo lý thuyết, chỉ một cặp chuột Nutria trong một năm có thể sinh ra tối đa 793 hậu duệ, bao gồm 52 con, 234 cháu và 507 chắt. Nếu tính trung bình trong vòng đời 3 năm, chúng có thể đẻ tới 2.356 hậu duệ, bao gồm 36 con, 288 cháu, 592 chắt, 704 chút và 736 chít.

Đó là lý do tại sao chỉ trong vòng 20 năm kể từ khi xuất hiện tại Louisiana vào năm 1930, loài sinh vật này đã phát triển thành một quần thể lên tới 20 triệu con. Tại đỉnh điểm, mỗi km vuông đầm lầy ở Louisiana có thể chứa hơn 2.300 con Nutria.

Và đó mới chỉ là con số tại một tiểu bang của Mỹ cách đây hơn 70 năm. Hiện nay, loài chuột này đã xuất hiện tại 30/50 tiểu bang của Hoa Kỳ, phát triển mạnh mẽ tại 16 tiểu bang, từ vùng duyên hải Vịnh Mexico đến bờ Thái Bình Dương và Đông Bắc Đại Tây Dương.

Với khả năng sinh sản chóng mặt, khả năng thích nghi đáng kinh ngạc và thiếu vắng thiên địch tự nhiên, chuột Nutria hiện được xem là một trong những loài xâm lấn nguy hiểm nhất tại Mỹ.

Nhưng cuối cùng, chúng gây hại như thế nào?

Một con chuột Nutria bơi dưới nước có thể trông giống như một con capybara, với cái đầu to, hai mắt, hai tai và lỗ mũi nằm trên đỉnh đầu để quan sát và hít thở. Tuy nhiên, đừng để vẻ ngoài đáng yêu đó đánh lừa bạn.

Khi lên bờ, loài chuột nước này lộ rõ bản chất phá hoại của mình. Chúng trông giống như một con chuột cống khổng lồ.

Với kích thước trung bình từ 40-60 cm, chưa kể chiếc đuôi dài 45 cm, một con Nutria có thể đạt trọng lượng lên tới 17 kg, gấp 30 lần so với những con chuột cống lớn nhất.

Sinh sống tại các khu vực ngập nước, chuột Nutria thường tiêu thụ thực vật thủy sinh như cỏ nước, lau sậy. Tuy nhiên, khi xâm nhập vào khu vực nông nghiệp, chúng sẽ ăn cả ngô, mía và lúa mì.

Mỗi con Nutria cần một lượng thức ăn tương đương 25% trọng lượng cơ thể mỗi ngày, tức là khoảng 4 kg thực vật. Đáng chú ý, loài chuột này chỉ ưa thích ăn rễ cây. Khi chúng đào bật rễ cây lên, toàn bộ cây sẽ chết.

Mức độ tàn phá thực vật của một con Nutria cao gấp 10 lần lượng thức ăn chúng tiêu thụ. Các nhà khoa học ước tính rằng tại những khu vực có sự xuất hiện của Nutria, ít nhất 40% thảm thực vật sẽ bị hủy hoại.

Khi thảm thực vật bị phá hủy nhanh chóng, đất đai mất đi lớp rễ giữ chặt sẽ dễ bị xói mòn và sạt lở, đặc biệt ở các vùng đất ngập nước hoặc ven sông. Điều này làm mất môi trường sống của nhiều loài động vật, từ côn trùng, chim chóc đến các loài thủy sinh, gây mất cân bằng sinh thái.

Ví dụ, tại khu bảo tồn sinh thái Blackwater National Wildlife Refuge ở Maryland, chuột Nutria đã xâm chiếm khoảng 2.832 ha đất ngập nước, nơi từng là môi trường sống của các loài chim nước bản địa như vịt đen Mỹ (Anas rubripes).

Theo số liệu từ Cục Cá và Động vật hoang dã Hoa Kỳ, quần thể vịt đen tại đây đã giảm tới 50% từ năm 1930 đến 1990 do sự xuất hiện của chuột Nutria.

Tương tự, tại đồng bằng Sacramento-San Joaquin ở California, từ năm 2018, chuột Nutria đã phá hủy 25% thảm thực vật ven đê, làm suy yếu môi trường sống của các loài cá bản địa như cá hồi Chinook (Oncorhynchus tshawytscha), vốn đã giảm 80% quần thể từ năm 1980.

Quần thể chuột xạ hương (Ondatra zibethicus), một loài gặm nhấm bản địa tại Louisiana, cũng giảm 30% do sự xâm lấn của Nutria. Thực tế, loài chuột ngoại lai này thường chiếm đoạt hang của chuột xạ hương và đẩy chúng vào tình cảnh không nơi ở.

Vì chuột Nutria có kích thước lớn gấp rưỡi chuột xạ hương, hang của chúng cũng rộng và sâu hơn gấp rưỡi so với loài chuột bản địa này.

Hậu quả là sau khi chiếm đoạt hang của chuột xạ hương, chuột Nutria sẽ mở rộng chúng thành những hang khổng lồ, rộng tới 30 cm và dài tới 15 mét. Đặc biệt, một số hang chuột Nutria được ghi nhận có chiều dài lên tới 45 mét.

Việc hang của chuột xạ hương bị thay thế bởi hang Nutria đã làm suy yếu hệ thống cơ sở hạ tầng như đê điều, kênh mương, kè sông và đường sá tại Mỹ, vốn không được thiết kế để chống chọi với tình huống này. Nutria còn đe dọa cả nền móng nhà và bến tàu tại các khu vực đất ngập nước mà chúng sinh sống.

Hàng năm, loài động vật này gây thiệt hại lên tới hàng chục triệu USD cho nền kinh tế, nông nghiệp và cơ sở hạ tầng tại các tiểu bang Hoa Kỳ. Chưa kể đến những tổn thất lớn, vĩnh viễn và không thể đo đếm được mà sự xâm lấn của loài ngoại lai này gây ra cho hệ sinh thái.

Treo thưởng cho thợ săn chuột Nutria và khuyến khích người dân tiêu thụ thịt chúng

Để đối phó với sự xâm lấn của loài chuột khổng lồ này, từ năm 2002, bang Louisiana đã triển khai chương trình tiêu diệt Nutria trên quy mô lớn. Ban đầu, họ sử dụng các loại bẫy đơn giản để bắt chuột. Tuy nhiên, khi số lượng chuột tăng lên, phương pháp này trở nên kém hiệu quả.

Chính quyền sau đó chuyển sang sử dụng bè chứa thức ăn tẩm kẽm photphua, một loại thuốc diệt chuột đắt đỏ. Tuy nhiên, kẽm photphua không chỉ tiêu diệt Nutria mà còn ảnh hưởng đến các loài chuột bản địa và gây ô nhiễm môi trường nếu tồn tại lâu dài.

Đây là lúc ý tưởng treo thưởng cho thợ săn chuột được đề xuất.

Với sự hỗ trợ của Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ, Sở Động vật hoang dã và Thủy sản Louisiana đã loại bỏ chuột Nutria khỏi danh sách động vật hoang dã được bảo vệ. Thay vào đó, họ cấp phép và khuyến khích thợ săn tiêu diệt loài xâm lấn này. Mỗi chiếc đuôi chuột Nutria thu được, thợ săn sẽ nhận 4 USD, và số tiền này tăng lên 6 USD từ năm 2007.

Kết quả của chương trình rất khả quan khi chỉ trong năm đầu tiên (2002-2003), hơn 300.000 con Nutria đã bị tiêu diệt, và hơn 1,2 triệu USD tiền thưởng đã được trao.

Đỉnh điểm vào mùa 2009-2010, hơn 445.000 chiếc đuôi chuột Nutria đã được thu thập, giải ngân hơn 2,2 triệu USD tiền thưởng cho các thợ săn.

Ban đầu, chính quyền Louisiana không quan tâm đến việc thợ săn làm gì với thịt chuột Nutria sau khi chặt đuôi. Tuy nhiên, một công ty chuyên thu mua thịt chuột Nutria để chế biến thức ăn cho chó đã được thành lập tại tiểu bang này.

Năm 2012, công ty Marsh Dog đã nhận giải thưởng "Doanh nghiệp bảo tồn môi trường của năm" nhờ ý tưởng sử dụng bền vững nguồn protein từ thịt chuột Nutria.

Các thợ săn Nutria từ đó có thể kiếm tiền thưởng từ việc thu thập đuôi chuột, bán thịt cho công ty sản xuất thức ăn thú cưng, và đóng góp lông của chúng cho Righteous Fur, một tổ chức phi lợi nhuận chuyên thu thập lông Nutria để đưa nó trở lại ngành thời trang lông thú, vốn từng bị chỉ trích vì đe dọa nhiều loài động vật.

Righteous Fur, với tên gọi mang ý nghĩa "Lông thú chính nghĩa", hướng đến việc sử dụng lông Nutria để giáo dục công chúng về các giải pháp bảo vệ môi trường bền vững, đặc biệt là các vùng đất ngập nước bị Nutria tàn phá.

Trong nỗ lực kiểm soát chuột Nutria, Cục Cá và Động vật hoang dã Hoa Kỳ (FWS) đã đưa loài này vào danh sách 5 loài xâm lấn mà con người có thể tiêu thụ để bảo vệ môi trường.

Họ đang khuyến khích người dân Mỹ ăn thịt chuột Nutria vì thịt của chúng "nạc và ngon". Phân tích cho thấy thịt Nutria chứa 25% protein, ít chất béo (chỉ 3-5%) so với 20% ở thịt bò, đồng thời giàu khoáng chất như sắt và kẽm, rất tốt cho sức khỏe.

Để thu hút sự chú ý đến chiến dịch, chính phủ Mỹ đã mời các đầu bếp nổi tiếng sáng tạo những món ăn từ thịt chuột Nutria như súp gumbo, xúc xích, và thịt hầm. Các đầu bếp cũng khẳng định rằng thịt của loài chuột này có vị ngọt, thơm ngon tương tự thịt thỏ, và mang hương vị gần giống thịt gà, phù hợp với khẩu vị của nhiều người.

Tuy nhiên, nhiều người dân Mỹ vẫn tỏ ra thờ ơ trước lời kêu gọi ăn thịt chuột Nutria của FWS. Các cuộc khảo sát cho thấy đa số vẫn không thể vượt qua định kiến về hình ảnh của một con chuột khổng lồ, loài vật vốn bị xem là đáng sợ trong văn hóa phương Tây và không có truyền thống tiêu thụ thịt chúng.