Theo một nghiên cứu năm 2020, sự kiện này không phải là hiện tượng hiếm gặp mà có thể đã xảy ra định kỳ trong suốt 11 triệu năm qua
NASA đang quan sát một hiện tượng kỳ lạ trong từ trường của Trái Đất: một vùng có từ trường yếu hơn đáng kể, kéo dài từ Nam Mỹ đến phía tây nam châu Phi. Hiện tượng này, được gọi là Anomaly Nam Đại Tây Dương (SAA), đã thu hút sự chú ý và lo ngại từ các nhà khoa học, đặc biệt là các nghiên cứu viên tại NASA.
Mặc dù SAA không ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống trên mặt đất, nhưng nó lại tạo ra mối nguy hiểm nghiêm trọng cho các vệ tinh và tàu vũ trụ, bao gồm Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS), khi đi qua khu vực này ở quỹ đạo thấp. Sự suy yếu từ trường trong vùng SAA khiến các thiết bị trên vệ tinh dễ bị ảnh hưởng bởi bức xạ từ các hạt proton năng lượng cao từ Mặt Trời, có thể gây lỗi hoặc làm hỏng vĩnh viễn các linh kiện quan trọng.

Để giảm thiểu rủi ro, các nhà điều hành thường phải tắt các hệ thống quan trọng trên vệ tinh khi chúng di chuyển qua khu vực này. Đồng thời, hiện tượng SAA cũng mở ra cơ hội quý giá để NASA nghiên cứu một trong những hiện tượng phức tạp và khó lý giải nhất của từ trường Trái Đất.
Nguyên nhân của hiện tượng SAA
Từ trường của Trái Đất được sinh ra bởi sự chuyển động của dòng sắt nóng chảy trong lõi ngoài của hành tinh, nhưng hiện tượng này không diễn ra đồng đều. Một cấu trúc đá đặc biệt dưới châu Phi, gọi là "Khu vực Tốc độ Cắt Thấp Lớn ở Châu Phi", nằm sâu 2.900 km dưới bề mặt Trái Đất, được cho là nguyên nhân gây suy yếu từ trường tại khu vực này. Hơn nữa, trục từ trường của Trái Đất cũng nghiêng một góc nhất định, làm góp phần tạo ra hiện tượng này.
NASA cũng phát hiện rằng từ trường trong khu vực SAA không chỉ giảm mạnh mà còn đang phân chia thành hai vùng nhỏ, mỗi vùng có cường độ từ trường tối thiểu riêng biệt. Phát hiện này đã được xác nhận qua các nghiên cứu sử dụng CubeSats và vệ tinh từ năm 2016.
Một nghiên cứu vào năm 2020 chỉ ra rằng hiện tượng này không phải là sự kiện hiếm gặp mà có thể đã diễn ra một cách định kỳ trong suốt 11 triệu năm qua. Điều này cho thấy SAA không phải là dấu hiệu của sự đảo cực từ toàn cầu, một hiện tượng xảy ra rất hiếm, chỉ vài trăm nghìn năm một lần.
Bên cạnh đó, SAA còn có ảnh hưởng tới hiện tượng cực quang trên Trái Đất, tạo ra những biến đổi thú vị trong ánh sáng cực quang mà các nhà khoa học vẫn đang tiếp tục nghiên cứu.
Dù SAA di chuyển rất chậm, nhưng cấu trúc của nó vẫn liên tục thay đổi, làm tăng độ phức tạp. "Việc duy trì quan sát liên tục qua các nhiệm vụ nghiên cứu là rất quan trọng," nhà địa vật lý Terry Sabaka của NASA chia sẻ.
Hiện tại, câu hỏi lớn nhất là tương lai của SAA sẽ như thế nào và liệu nó có gây ra tác động sâu rộng hơn đối với Trái Đất hay không. Tuy nhiên, nhờ sự theo dõi chặt chẽ từ NASA, con người có thể hiểu rõ hơn về hiện tượng này.
