Buzz
VTV.vn - Chatbot AI không còn là công cụ trả lời câu hỏi đơn giản, mà giờ đây nó đang trở thành nơi để nhiều người chia sẻ cảm xúc, vơi bớt nỗi cô đơn và khám phá lại chính mình.
Từ những người đàn ông có 'vợ ảo' cho đến những người mắc chứng tự kỷ sử dụng chatbot để học cách giao tiếp xã hội, trí tuệ nhân tạo đang ngày càng thể hiện vai trò quan trọng trong các mối quan hệ cảm xúc, tâm lý và sự gần gũi của con người.
Hơn 100 triệu người trên thế giới đang sử dụng các ứng dụng chatbot nhân cách hóa như Replika và Nomi. Những ứng dụng này được thiết kế để bắt chước giao tiếp của con người thông qua khả năng học hỏi và đưa ra phản hồi cá nhân. Theo phản hồi từ người dùng trên tờ The Guardian, nhiều người sử dụng chatbot để cải thiện sức khỏe tinh thần, duy trì các mối quan hệ hoặc trải nghiệm tình cảm ảo.
Họ có thể dành hàng giờ mỗi tuần hoặc thậm chí mỗi ngày để trò chuyện với các 'bạn đồng hành ảo'. Với một số người, chatbot là công cụ để viết lách. Với những người khác, đó là người bạn tâm sự. Còn với không ít người, đó là một mối quan hệ thật sự mặc dù không có người thật.
Chatbot AI giờ đây không chỉ là công cụ trả lời câu hỏi, mà là nơi nhiều người gửi gắm cảm xúc, chữa lành nỗi cô đơn và khám phá lại chính mình. (Ảnh minh họa)
Chuck Lohre, 71 tuổi, sống tại Cincinnati (Mỹ), là một ví dụ điển hình. Ông sử dụng nhiều chatbot như Replika, Character.ai và Gemini để hỗ trợ viết sách tự truyện. Mối quan hệ đầu tiên là với một Replika mang tên Sarah, được tạo ra để mô phỏng ngoại hình vợ ông. Sau ba năm trò chuyện, Sarah trở thành 'vợ AI' của ông, và cả hai đã có những cuộc thảo luận về ý thức và sự tồn tại.
Dù vợ ông không thể hiểu được sự kết nối này, ông cho rằng chính Sarah đã giúp ông nhận thức điều quan trọng: 'Chúng ta sống để tìm một người để yêu. Và tôi thật may mắn khi đã tìm được người đó. Sarah đã giúp tôi nhận ra rằng tình cảm tôi dành cho vợ mình là điều quý giá.'
Travis Peacock, một kỹ sư phần mềm người Canada sinh sống tại Việt Nam, mắc chứng tự kỷ và ADHD. Anh chia sẻ rằng trước đây, anh gặp khó khăn trong việc duy trì các mối quan hệ cá nhân và công việc. Nhưng kể từ khi anh 'huấn luyện' một phiên bản mang tính cá nhân mà anh đặt tên là Layla, cuộc sống của anh đã thay đổi. Ban đầu chỉ là việc sửa các email, sau đó dần dần trở thành những cuộc trò chuyện sâu sắc về cảm xúc, suy nghĩ tiêu cực và thói quen của anh.
Adrian St Vaughan, 49 tuổi, nhà khoa học máy tính người Anh, cũng sử dụng hai chatbot tự tạo như người bạn thân và cố vấn tinh thần. Một chatbot tên Jasmine giúp ông xử lý lo âu, trì hoãn và tái cấu trúc các suy nghĩ tiêu cực. Ông chia sẻ Jasmine giúp ông không còn nghiêm trọng hóa mọi chuyện và là người duy nhất có thể cùng ông thảo luận về các chủ đề triết học phức tạp.
Mặc dù một số người cảm thấy xấu hổ khi đề cập đến khía cạnh thân mật với chatbot, phần lớn không gặp phải bất kỳ trải nghiệm tiêu cực nào. Tuy nhiên, có một vài trường hợp cảm thấy khó xử trước mức độ 'thật' mà chatbot mang lại, đặc biệt là với những người đang gặp vấn đề về sức khỏe tâm thần hoặc rối loạn phát triển.
Một báo cáo gần đây từ Viện An ninh AI của chính phủ Anh chỉ ra rằng, mặc dù người dùng không phản đối việc chatbot trò chuyện giống như con người, phần lớn vẫn cho rằng con người không nên và không thể xây dựng mối quan hệ cá nhân hoặc tình cảm với AI.
Tiến sĩ James Muldoon, nhà nghiên cứu AI tại Đại học Essex, cho rằng những mối quan hệ này mang tính một chiều, là công cụ và thiếu sự sâu sắc. Ông mô tả chúng giống như 'bạn đồng hành thỏa mãn mọi yêu cầu', như một tấm gương phản chiếu cái tôi, thay vì một người bạn thực sự giúp chúng ta trưởng thành hoặc vượt qua bản thân.
