TPO - Một vệ tinh của NASA vừa phát hiện những "hạt đậu hình quả thận" đóng băng trên các đụn cát của sao Hỏa. Việc ghi lại hình ảnh này có thể giúp chúng ta tìm hiểu liệu sao Hỏa đã từng có đủ nước để duy trì sự sống hay chưa.

Những cồn cát đóng băng vẫn nằm yên vị trí ở bán cầu bắc của sao Hỏa, đợi cho đến khi mùa xuân đến và lớp băng tan ra, khiến lớp vỏ băng trên chúng biến mất (Ảnh: NASA/JPL-Caltech/Đại học Arizona)
Những "hạt đậu hình quả thận" của sao Hỏa thực chất là những đụn cát đóng băng ở bán cầu bắc của hành tinh đỏ. Một bức ảnh mới được công bố từ Mars Reconnaissance Orbiter (MRO) của NASA cho thấy góc nhìn từ trên xuống của những đụn cát đóng băng này, giúp các nhà khoa học tìm hiểu xem liệu sao Hỏa có từng đủ điều kiện để sự sống tồn tại từ rất lâu trước đây.
Bức ảnh chụp vào tháng 9/2022 và công bố vào tháng 12/2024 cho thấy các cồn cát có vẻ hoàn toàn bất động. Những đụn cát trong ảnh được bao phủ bởi lớp băng carbon dioxide trong mùa đông ở bán cầu bắc của sao Hỏa. Lớp băng này ngăn gió thổi cát lên, giữ cho các cồn cát không di chuyển cho đến khi mùa xuân đến và băng tan.
Dấu vết của nước cổ đại?
Hình ảnh những cồn cát phủ đầy băng giúp các nhà khoa học tìm hiểu liệu nước có từng tồn tại trên bề mặt sao Hỏa đủ lâu để sự sống có thể tiến hóa và tồn tại trên hành tinh này hay không. Dù băng là carbon dioxide chứ không phải nước, nhưng nó vẫn có ảnh hưởng đến khả năng tồn tại của nước trên sao Hỏa trong thời gian dài trong quá khứ.
Lượng carbon dioxide trên sao Hỏa thay đổi theo góc nghiêng của hành tinh đối với mặt trời. Trái đất chỉ nghiêng nhẹ khi quay quanh trục của mình, điều này tạo ra các mùa khác nhau. Tuy nhiên, trục sao Hỏa nghiêng rất mạnh trong suốt hàng triệu năm, dẫn đến sự thay đổi mạnh mẽ của các mùa trên hành tinh đỏ. Khi sao Hỏa nghiêng đủ xa, băng carbon dioxide sẽ chuyển thành khí, tạo ra một bầu khí quyển dày đặc hơn trên toàn bộ hành tinh. Một khí quyển dày đặc như vậy có thể duy trì nước lỏng trong thời gian dài.
Hiểu rõ hơn về cách băng carbon dioxide hình thành và biến mất trong điều kiện hiện tại của sao Hỏa sẽ giúp các nhà khoa học đưa ra các dự đoán chính xác hơn về khí hậu của hành tinh này trong quá khứ.
Nghiên cứu sự thay đổi của băng carbon dioxide theo mùa có thể giúp các nhà khoa học phát hiện ra các thành tạo địa chất do carbon dioxide gây ra, qua đó tiết lộ thêm thông tin về sự thay đổi khí hậu của sao Hỏa. Nếu trong quá khứ có những giai đoạn khí hậu đủ ấm để duy trì nước lỏng, khả năng sao Hỏa đã từng hỗ trợ sự sống vi khuẩn là điều có thể xảy ra, và thậm chí có thể vẫn còn sự sống tiềm ẩn ở đâu đó.
