Tháng 4 vừa qua, các chuyên gia từ Trung tâm Nhiệt đới Việt-Nga đã chính thức công bố khám phá về hai loài sinh vật biển mới sống ở vùng nước sâu
Trong các chuyến thám hiểm tại quần đảo Thổ Chu và Trường Sa vào năm 2019-2020 và 2023, nhóm nghiên cứu đã phát hiện hai loài ốc biển mới thuộc giống Viriola (họ Triphoridae, lớp Gastropoda), công bố chính thức vào tháng 4/2025
Hai loài mới được đặt tên Viriola namyitensis và Viriola thochuensis theo địa danh thu mẫu là đảo Nam Yết (Trường Sa) và quần đảo Thổ Chu (An Giang). Cách đặt tên này không chỉ đánh dấu khám phá khoa học mà còn nhấn mạnh giá trị sinh thái của các vùng biển xa bờ

Viriola namyitensis.
Viriola namyitensis sở hữu vỏ dài hình nón với mặt trên phẳng và mặt dưới cong. Ba đường xoắn ốc mượt mà có màu nâu vàng đặc trưng, kết hợp các sọc trắng ở vòng xoắn đầu, chấm trắng ở vòng thứ hai và tông nâu đỏ nổi bật giữa ba vòng chính
Ngược lại, Viriola thochuensis có vỏ ngắn hơn với đế rộng và hình nón rõ nét. Nền vỏ trắng điểm xuyết các mảng nâu sẫm, trong đó vòng xoắn thứ ba có màu sắc rực rỡ hơn hẳn hai vòng còn lại
Mỗi loài đều sở hữu đặc điểm hình thái độc đáo, dễ dàng phân biệt với các loài cùng giống, góp phần hoàn thiện hệ thống phân loại của họ Triphoridae - nhóm động vật thân mềm có vỏ xoắn trái hiếm thấy trong tự nhiên.
Khám phá hai loài Viriola mới mang ý nghĩa khoa học sâu sắc. Phát hiện này không chỉ bổ sung vào danh sách động vật thân mềm biển Việt Nam mà còn đóng góp vào cơ sở dữ liệu đa dạng sinh học toàn cầu. Mỗi loài mới như một mảnh ghép quan trọng, khẳng định Việt Nam là quốc gia giàu tài nguyên sinh học biển hàng đầu khu vực châu Á - Thái Bình Dương.

Viriola thochuensis.
Về góc độ khoa học, đây là hai đại diện thuộc họ ốc Triphoridae - nhóm còn nhiều bí ẩn cần khám phá. Việc mô tả chi tiết đặc điểm hình thái giúp không chỉ nhận diện chính xác các loài mà còn cung cấp dữ liệu quý cho nghiên cứu phân loại, tiến hóa và mối quan hệ giữa các loài trong họ.
Đáng chú ý, phát hiện này nhấn mạnh vai trò sinh thái quan trọng của các vùng biển xa bờ như Thổ Chu và Trường Sa - những điểm nóng đa dạng sinh học, nơi cư trú của nhiều loài đặc hữu chưa được khám phá. Đây cũng là cơ sở khoa học để xây dựng chính sách bảo tồn và phát triển bền vững, mở ra tiềm năng cho các mô hình như du lịch sinh thái, nghiên cứu dược liệu biển hay phát triển kinh tế xanh.
Bên cạnh giá trị học thuật, quá trình khảo sát và công bố hai loài ốc mới còn có ý nghĩa khẳng định chủ quyền biển đảo thông qua hoạt động khoa học. Điều này chứng minh nỗ lực không ngừng của Việt Nam trong quản lý, bảo tồn và nghiên cứu các vùng biển chiến lược, nâng cao vị thế quốc gia trên trường quốc tế.
Ngọc Minh
