VTV.vn - Khủng hoảng khí hậu đang gây ra tình trạng tan chảy băng chưa từng có, ảnh hưởng lớn đến hệ sinh thái, nông nghiệp và nguồn nước toàn cầu.
Theo một báo cáo mới từ UNESCO, tốc độ tan chảy của các sông băng hiện nay đang đe dọa nguồn nước và lương thực của khoảng 2 tỷ người, đặc biệt là ở những khu vực miền núi phụ thuộc vào băng tuyết.
Báo cáo phát triển tài nguyên nước thế giới 2025 của UNESCO cho biết, khoảng hai phần ba diện tích nông nghiệp có hệ thống tưới tiêu toàn cầu sẽ bị ảnh hưởng bởi sự suy giảm tuyết rơi và sự rút đi của các sông băng ở vùng núi cao. Hơn 1 tỷ người sống tại các vùng núi, trong đó một nửa là người dân của các quốc gia đang phát triển, đang phải đối mặt với vấn đề mất an ninh lương thực, và tình hình sẽ càng thêm nghiêm trọng.
Mối đe dọa này không chỉ xảy ra ở các nước đang phát triển. Tại Mỹ, vùng lưu vực sông Colorado đã trải qua đợt hạn hán kéo dài từ năm 2000. Sự gia tăng nhiệt độ khiến mưa rơi dưới dạng nước thay vì tuyết, làm giảm khả năng tích trữ nước và khiến tình trạng hạn hán trở nên nghiêm trọng hơn.
Bà Audrey Azoulay, Tổng Giám đốc UNESCO, đã nhấn mạnh: "Dù chúng ta ở đâu, tất cả chúng ta đều phụ thuộc vào các dãy núi và sông băng, những ‘tháp nước’ tự nhiên đang phải đối mặt với nguy cơ lớn. Báo cáo này cho thấy sự cấp bách của hành động khẩn cấp".
Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO) cũng khẳng định tốc độ tan chảy sông băng hiện nay là mức tồi tệ nhất từng được ghi nhận. Trong ba năm qua, thế giới đã chứng kiến mức suy giảm khối lượng sông băng lớn nhất trong lịch sử, với những khu vực bị ảnh hưởng nặng nề như Na Uy, Thụy Điển, Svalbard và dãy Andes nhiệt đới.

Du khách đang tham quan trên sông băng Perito Moreno tại Công viên quốc gia Los Glaciares, gần El Calafate, Argentina. (Ảnh: AP)
Ở Đông Phi, một số khu vực đã mất đến 80% lượng băng, trong khi dãy Andes chứng kiến sự tan chảy từ 30% đến 50% sông băng kể từ năm 1998. Tại châu Âu, các sông băng ở dãy Alps và Pyrenees đã thu hẹp khoảng 40% trong cùng thời gian.
Ông Abou Amani, Giám đốc khoa học nước của UNESCO, cảnh báo rằng việc mất lớp băng phản xạ ánh sáng Mặt trời sẽ làm cho bề mặt đất hấp thụ nhiệt nhiều hơn, ảnh hưởng tiêu cực đến hệ thống khí hậu toàn cầu. Hơn nữa, sự tan chảy nhanh chóng của các sông băng còn làm gia tăng nguy cơ lở tuyết, lũ lụt đột ngột tại các thung lũng và giải phóng khí methane từ tầng đất đóng băng vĩnh cửu.
Một nghiên cứu gần đây được công bố trên tạp chí Nature dự báo rằng nếu hiện tượng nóng lên toàn cầu không được ngừng lại, một nửa khối lượng sông băng trên thế giới có thể biến mất vào cuối thế kỷ này. Ông Alex Brisbourne, chuyên gia tại Cơ quan Khảo sát Nam Cực Anh, nhấn mạnh: "Sông băng núi là những hồ chứa nước ngọt lớn nhất trên Trái Đất. Nước tan từ băng vào mùa hè là nguồn sống cho hàng tỷ người và cung cấp nước cho sản xuất nông nghiệp quy mô lớn".
