Buzz
Lịch sử Việt Nam ghi nhận một nhà bác học với khả năng thông thạo 26 ngoại ngữ ở tuổi 25, khiến người đời không khỏi khâm phục.
Nhân vật đó chính là Trương Vĩnh Ký (1837-1898), một nhà bác học nổi tiếng. Cha ông là một nhà Nho học, được bổ nhiệm làm lãnh binh dưới triều Minh Mạng của nhà Nguyễn.
Theo ghi chép lịch sử, từ khi lên 3 tuổi, ông đã thuộc lòng Tam tự kinh, 4 tuổi biết viết, 5 tuổi đã bắt đầu học chữ Nho, chữ Nôm với sự dạy dỗ của thầy giáo. Sau một thời gian, ông đã thông thạo Minh Tâm Bửu Giám, đọc được Tứ thư, Ngũ kinh và thuộc nhiều bài thơ Đường, thơ Tống...
Sau khi cha qua đời, Trương Vĩnh Ký được gửi đến học tiếng Latin và Pháp dưới sự giảng dạy của người Pháp tên Borelle (tên Việt là Thừa Hòa) tại Vĩnh Long. Sau đó, ông Thừa Hòa phải đi xa, nhờ người Pháp tên Bouilleaux (tên Việt là Cố Long) tiếp tục lo lắng cho việc nuôi dưỡng và học hành của cậu Ký.
Chân dung nhà bác học Trương Vĩnh Ký.
Khi Trương Vĩnh Ký 11 tuổi, ông được Cố Long gửi đến học tại Pinhalu, Phnom Penh, Campuchia, nơi ông học cùng hơn 20 bạn đến từ nhiều quốc gia khác nhau. Tại đây, ông nhanh chóng thành thạo nhiều ngôn ngữ như: Campuchia, Lào, Thái Lan, Myanmar, Trung Quốc, Nhật Bản, Ấn Độ...
Ngoài việc học từ các bạn học cùng, Trương Vĩnh Ký còn tự mày mò học qua sách vở, từ điển trong thư viện của nhà trường. Các nhà ngôn ngữ học thời bấy giờ cho rằng ông đã tự nhận ra những quy luật ngữ pháp tương đồng và khác biệt của các ngôn ngữ để học nhanh chóng và hiệu quả.
Ở tuổi 14, Trương Vĩnh Ký tiếp tục được gửi đến trường Poulo Penang, một hòn đảo nhỏ thuộc Malaysia. Trong suốt 7 năm học tại đây, ông chuyên nghiên cứu ngữ pháp Latin và Hi Lạp. Đồng thời, ông cũng tự học thêm nhiều ngôn ngữ khác như Ấn Độ, Anh, Tây Ban Nha, Malaysia, Nhật, Hi Lạp, Thái Lan, Pháp, Ý…
Nhờ khả năng nắm vững quy tắc học ngoại ngữ và thông thạo ngữ pháp của nhiều quốc gia trong khu vực, Trương Vĩnh Ký đã có thể nói thành thạo 26 ngôn ngữ khác nhau khi mới 25 tuổi.
Vào cuối thập niên 1880, ông cho ra đời những cuốn sách dạy tiếng Thái Lan và Campuchia. Đến năm 1892, ông hoàn thành ba bộ sách dạy tiếng Miến Điện (Myanmar hiện nay). Từ năm 1893, ông tiếp tục biên soạn sách dạy tiếng Lào, Malay, Tamil, Chàm.
Năm 1874, Trương Vĩnh Ký được quốc tế công nhận là nhà bác học ngôn ngữ và được xếp vào danh sách 18 nhà bác học vĩ đại của thế kỷ XIX, đồng thời tên ông được ghi vào Bách khoa Tự điển Larousse như một danh nhân thế giới.
Émile Littré, nhà văn Pháp, từng viết: "Trên trái đất này rất khó tìm ra người thứ hai say mê ngôn ngữ như Trương Vĩnh Ký. Gặp người Anh, Trương Vĩnh Ký nói bằng tiếng Anh nhuần nhị như người Luân Đôn. Tiếp xúc với người Ý Đại Lợi, người Y Pha Nho, người Bồ Đào Nha hay người Nhựt Bổn, Mã Lai, Xiêm... Trương Vĩnh Ký đều nói đúng theo âm luật của kinh đô nước đó. Sự hiểu biết tới 26 ngoại ngữ của Trương Vĩnh Ký đủ để loài người tôn vinh anh như nhà bác ngữ học vào bậc nhất của thời nay".
