Trước khi bị phá hủy, đài thiên văn nhận tín hiệu kỳ lạ từ "vùng đất chết"

(NLĐO) - Các nhà khoa học từ Viện Nghiên cứu Trí tuệ ngoài Trái đất (SETI - Mỹ) đã phát hiện một "kho báu" trong dữ liệu mà đài thiên văn Arecibo để lại.

Theo Live Science, các nhà nghiên cứu SETI đã giải mã thành công bí mật của các tín hiệu từ "ngọn hải đăng vũ trụ" được nuôi dưỡng bởi các ngôi sao đã chết, thông qua việc phân tích dữ liệu mà đài thiên văn Arecibo thu thập trước khi sụp đổ.

Arecibo là một trong những đài thiên văn vô tuyến hàng đầu thế giới, nổi tiếng với nhiệm vụ gửi thông điệp tới cụm sao cầu M13, với hy vọng rằng người ngoài hành tinh sẽ nhận được.

Tuy nhiên, vào ngày 1-12-2020, đĩa chính rộng 305 m của Arecibo đã bị phá hủy do sự cố đứt cáp, chấm dứt gần 40 năm phục vụ.

Khi rà soát kho dữ liệu khổng lồ mà đài thiên văn này để lại, nhóm nghiên cứu dẫn đầu bởi TS Sofia Sheikh từ Viện SETI đã chú ý đến hiện tượng các tín hiệu từ sao xung bị biến dạng khi chúng di chuyển qua không gian.

Sao xung là một dạng sao neutron, là tàn tích của những ngôi sao khổng lồ đã qua đời. So với những sao neutron khác, sao xung đặc biệt mạnh mẽ và kỳ lạ hơn nhờ vào khả năng quay với tốc độ cực nhanh, lên đến 700 vòng mỗi giây, đồng thời phát ra những chùm bức xạ mạnh mẽ quét qua không gian khi chúng xoay.

Trạm Arecibo từng thu được nhiều tín hiệu kỳ lạ từ các sao xung trước khi bị sụp đổ. Điều này đi kèm với một câu hỏi lớn: Có thể có một yếu tố nào đó can thiệp vào những tín hiệu đó khi chúng truyền đến Trái Đất.

Nhóm các nhà khoa học đã nghiên cứu 23 sao xung, trong đó có 6 sao hoàn toàn mới mẻ chưa từng được nghiên cứu trước đây.

Họ đã phát hiện ra tác nhân can thiệp vào tín hiệu, một khám phá quan trọng đối với ngành thiên văn học, mặc dù không phải là do người ngoài hành tinh như nhiều người vẫn kỳ vọng.

Tác nhân này được gọi là "sự nhấp nháy liên sao nhiễu xạ" (DISS), hiện tượng do các hạt điện tích trong môi trường giữa các vì sao gây ra, làm biến dạng tín hiệu vô tuyến từ sao xung truyền tới các đài thiên văn trên Trái Đất.

Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng băng thông của tín hiệu sao xung rộng hơn so với các mô hình vũ trụ học hiện tại, điều này cho thấy nhân loại cần phải điều chỉnh lại một số lý thuyết vũ trụ học đang được chấp nhận để tiếp tục nghiên cứu vũ trụ một cách chính xác hơn.

Ngoài ra, các cấu trúc thiên hà, chẳng hạn như các nhánh xoắn ốc của Ngân Hà, cũng đóng vai trò trong hiện tượng DISS này.

Hiểu cách thức tín hiệu từ sao xung hoạt động là vô cùng quan trọng, bởi khi nghiên cứu trên quy mô lớn, những tín hiệu tuần hoàn chính xác tuyệt đối từ sao xung có thể trở thành một công cụ đo thời gian cực kỳ hiệu quả.

Chẳng hạn, cơ chế này được áp dụng để đo lường những biến dạng cực nhỏ trong không-thời gian do sóng hấp dẫn tạo ra.

"Dù Arecibo đã sụp đổ từ lâu, dữ liệu thu thập từ trạm vẫn tiếp tục mở ra những thông tin quý giá, giúp nâng cao hiểu biết của chúng ta về các thiên hà và mở rộng khả năng nghiên cứu các hiện tượng như sóng hấp dẫn" - các tác giả viết trên The Astrophysical Journal.