Buzz
Nguy cơ mắc Alzheimer không chỉ do yếu tố tuổi tác hay di truyền, mà còn âm thầm tích tụ từ những thói quen hàng ngày. Điều đáng chú ý là, có những việc mà nhiều người tin là “có lợi cho não”, nhưng nếu lạm dụng hoặc làm sai cách, lại vô tình đẩy nhanh quá trình suy giảm trí nhớ.
1. Ngủ quá nhiều, nghĩ rằng càng ngủ càng tốt cho não
Ngủ đủ giấc rất quan trọng đối với não bộ, nhưng ngủ quá nhiều lại là một vấn đề khác. Nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng những người ngủ hơn 9–10 giờ mỗi ngày trong thời gian dài có nguy cơ gặp phải vấn đề suy giảm nhận thức cao hơn so với những người ngủ vừa phải.
Khi ngủ quá nhiều, nhịp sinh học bị xáo trộn, não ít được kích thích bởi các hoạt động tư duy và giao tiếp xã hội. Dần dần, điều này có thể làm chậm các kết nối thần kinh – yếu tố quan trọng liên quan đến nguy cơ mắc Alzheimer. Giấc ngủ lý tưởng cho người trưởng thành thường dao động từ 7–8 tiếng mỗi ngày, đều đặn và đúng giờ.
2. Hạn chế giao tiếp, sống “yên tĩnh” quá mức
Nhiều người cho rằng sống ít giao tiếp, tránh ồn ào sẽ giúp tinh thần thư thái và giúp não bộ được nghỉ ngơi. Tuy nhiên, thực tế là não cần được kích thích xã hội để duy trì sự linh hoạt.
Việc ít trò chuyện và tham gia các hoạt động cộng đồng khiến não giảm cơ hội xử lý ngôn ngữ, cảm xúc và trí nhớ. Các chuyên gia thần kinh học cho biết, cô lập xã hội kéo dài có thể làm tăng đáng kể nguy cơ mắc Alzheimer, đặc biệt là ở người cao tuổi. Những hoạt động đơn giản như trò chuyện, chơi cờ hay tham gia câu lạc bộ chính là “bài tập” hiệu quả cho não.
3. Lạm dụng thiết bị điện tử để “tập não”
Nhiều người tin rằng chơi game trí tuệ, xem tin tức, hay lướt mạng xã hội liên tục trên điện thoại sẽ giúp cải thiện hoạt động của não. Tuy nhiên, lạm dụng màn hình lại có thể gây tác dụng ngược.
Việc tiếp nhận thông tin quá nhanh và dồn dập khiến não quen với sự kích thích ngắn hạn, làm giảm khả năng tập trung và ghi nhớ sâu. Hơn nữa, ánh sáng xanh từ thiết bị điện tử còn ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ – yếu tố gián tiếp làm tăng nguy cơ mắc Alzheimer nếu kéo dài nhiều năm.
Vì sao những thói quen “tốt” này lại nguy hiểm?
Điểm chung của các thói quen trên là mất cân bằng. Não bộ cũng giống như một cơ bắp: nếu không được vận dụng sẽ yếu đi, nhưng nếu sử dụng sai cách hoặc quá mức cũng sẽ gây hại. Các tổ chức y tế lớn như Tổ chức Y tế Thế giới đã từng nhấn mạnh rằng lối sống lành mạnh, cân bằng là yếu tố quan trọng trong việc phòng ngừa sa sút trí tuệ.
Làm gì để giảm nguy cơ mắc Alzheimer?
Ngủ đủ giấc, đúng giờ, tránh ngủ bù kéo dài.
Duy trì giao tiếp xã hội, học kỹ năng mới, tham gia các hoạt động cộng đồng.
Sử dụng thiết bị điện tử một cách có kiểm soát, kết hợp đọc sách, vận động và tham gia các trò chơi tư duy truyền thống.
Nguy cơ mắc Alzheimer không phải đến từ một thói quen đơn lẻ, mà là hệ quả của lối sống kéo dài nhiều năm. Những hành động tưởng chừng có lợi, nếu thiếu sự hiểu biết và cân bằng, có thể trở thành “kẻ thù thầm lặng” của não bộ. Việc điều chỉnh sớm ngay từ hôm nay là cách bảo vệ trí nhớ cho tương lai.
Những “mẹo” chữa hóc xương phản khoa học cần tránh
