Buzz
Vì sao người mất gốc lại gặp khó khăn trong việc học ngữ pháp?
Thiếu hụt vốn từ vựng
Khi học các khóa học ngữ pháp cơ bản, người học sẽ được dạy những kiến thức cơ bản về các thì của động từ, bổ ngữ của động từ, mệnh đề trạng ngữ, mệnh đề quan hệ, mệnh đề danh từ, câu điều kiện,... Trong từng bài học, sẽ có các bài tập đặt câu, hoặc dịch các câu tiếng Việt sang tiếng Anh.
Ví dụ:
Dịch câu sau sang tiếng Anh: “Mặc dù không khí ở các thành phố lớn bị ô nhiễm nghiêm trọng, mọi người vẫn muốn sống ở thành phố.”
Trong quá trình giảng dạy, các giáo viên nhận thấy học sinh có một vấn đề lớn là họ không dịch được từng từ đơn lẻ từ tiếng Việt sang tiếng Anh, chẳng hạn họ chưa biết những từ như “không khí”, “ô nhiễm”, “nghiêm trọng”... dịch sang tiếng Anh là gì. Điều này dẫn đến những vấn đề sau:
Học sinh liên tục sử dụng từ điển để tra cứu từng từ, gây mất thời gian, ảnh hưởng đến thời lượng của buổi học
Học sinh sử dụng các công cụ dịch từ tiếng Việt sang tiếng Anh (ví dụ Google dịch) và dịch “nghiêm trọng” thành serious. Sau đó học sinh dịch từng từ sang tiếng Anh (word-for-word) là “Although air in big cities is pollute serious…” (Câu đúng là: Although the air in big cities is seriously polluted…)
Vấn đề thiếu từ vựng ở người mới học tiếng Anh hoặc bắt đầu xây lại gốc tiếng Anh là một vấn đề rất phổ biến, là một trong những nguyên nhân chính gây ra sự khó khăn trong quá trình học ngữ pháp.
Chưa thành thạo kiến thức ngữ pháp tiếng Việt
Các câu văn trong tiếng Anh có điểm tương đồng với tiếng Việt. Nếu trong tiếng Việt, một câu văn trần thuật hoàn chỉnh cần có chủ ngữ và vị ngữ, thì câu văn trong tiếng Anh có chủ ngữ và động từ là 2 thành phần bắt buộc.
Khi dịch một câu từ tiếng Việt sang tiếng Anh, chủ ngữ trong tiếng Việt cũng là chủ ngữ trong tiếng Anh, còn vị ngữ trong câu tiếng Việt sẽ được bắt đầu bằng động từ chính của câu tiếng Anh.
Ví dụ: Những đứa trẻ chơi thể thao thường xuyên thường khỏe mạnh hơn những đứa trẻ khác.
Câu trả lời sai mà học sinh thường mắc là “Children play sports regularly tend to be stronger than others”. Lý do của lỗi sai này là:
Câu có 2 động từ thường làm động từ chính cho chủ ngữ (play và tend), tức là thừa động từ chính
Dịch từng từ sang tiếng Anh (word-for-word)
Chưa xác định được rằng câu này cần dùng mệnh đề quan hệ ở chỗ “chơi thể thao thường xuyên”
Chưa xác định được chủ ngữ chính của câu, phải là “Những đứa trẻ chơi thể thao thường xuyên” và vị ngữ chính của câu “thường khỏe mạnh hơn những đứa trẻ khác.”
Để dịch đúng câu này, học sinh cần làm được những bước sau:
Bước 1: Xác định đúng chủ ngữ chính và vị ngữ chính của câu (là “Những đứa trẻ chơi thể thao thường xuyên” chứ không phải “Những đứa trẻ”)
Bước 2: Nếu trong chủ ngữ chính lại có động từ khác thì đưa nó thành mệnh đề quan hệ bổ nghĩa cho danh từ chính trong chủ ngữ. (Ở đây danh từ chính là “những đứa trẻ” còn “chơi thể thao thường xuyên” sẽ trở thành mệnh đề quan hệ để bổ nghĩa)
Bước 3: Dịch vị ngữ tiếng Việt, bắt đầu bằng một động từ tiếng Anh (“thường khỏe mạnh hơn những đứa trẻ khác” => “tend to be stronger than others”)
Vậy câu văn hoàn chỉnh sẽ là: Children who play sports regularly tend to be stronger than others.
Lỗi không xác định đúng chủ ngữ và vị ngữ chính trong câu cũng là một nguyên nhân lớn khiến người học ngữ pháp cơ bản không thể diễn đạt chính xác câu văn sang tiếng Anh. Vì vậy khi diễn đạt, người học cần vận dụng kiến thức ngữ pháp tiếng Việt đã học để đặt câu chính xác hơn.
Thiếu kỹ năng học tập tự chủ
Với những học sinh mất gốc tiếng Anh, họ chưa có nhiều kỹ năng tự học tại nhà, vì vậy sẽ tìm gia sư hoặc đến trung tâm tiếng Anh để học các khóa ngữ pháp cơ bản. Tuy nhiên, có một số vấn đề về khiến hiệu quả học không được như mong muốn, đó là:
Các trung tâm chỉ có thể cung cấp từ vựng cho người học. Để nhớ được những từ vựng đó, người học cần tự học từ vựng tại nhà và ôn lại nhiều lần theo chu kỳ. Tuy nhiên nhiều người học ngữ pháp cơ bản lại không quan tâm tới việc tự học và ôn tập từ vựng, từ đó dẫn đến khó khăn khi dạy và học ngữ pháp.
Khi cung cấp các khóa học ngữ pháp, các trung tâm thiết kế giáo án để mỗi buổi học, học sinh được cung cấp một kiến thức ngữ pháp mới. Giáo viên có thể nhắc lại kiến thức của bài cũ nhưng rất khó để ôn tập toàn bộ kiến thức của tất cả các bài học trước. Tuy nhiên nhiều người học không có kĩ năng tự ôn tập kiến thức cũ, nên học nhiều nhưng nhớ không nhiều.
Vì vậy, để tận dụng tối đa hiệu quả khi học có người hướng dẫn hoặc đến trung tâm tiếng Anh, người học vẫn cần phải tự làm những điều này tại nhà:
Học từ vựng mới và ôn tập đều đặn mỗi ngày
Ôn lại các kiến thức ngữ pháp đã học
Chuẩn bị trước các kiến thức ngữ pháp sắp học
Cách học ngữ pháp dành cho người mất gốc
Người học cần tích cực học và ôn từ vựng thường xuyên tại nhà. Trước hết, nên chọn học từ vựng theo chủ đề (thường là danh từ và động từ) và học theo nhóm từ đồng nghĩa, trái nghĩa (thường là tính từ, ví dụ như “fast / quick” cùng với “slow”)
Luyện kỹ năng xác định chủ ngữ và vị ngữ chính qua việc đọc nhiều câu văn mẫu có đáp án
Thường xuyên ôn tập kiến thức ngữ pháp đã học thông qua đọc lý thuyết và làm bài tập từ các nguồn uy tín như British Council, IDP, các sách của Cambridge, Oxford,...
Chủ động chuẩn bị trước kiến thức ngữ pháp cần học.
Tác giả: Vũ Thanh Thảo
