Cục diện thị phần xe điện trên toàn thế giới tiếp tục có nhiều biến chuyển

Làn sóng điện hóa của ngành

đang bùng nổ trên khắp thế giới, khi doanh số xe điện liên tục tăng mạnh và thế cân bằng cạnh tranh giữa các hãng xe cũng thay đổi không ngừng.

Theo số liệu tổng hợp từ công ty nghiên cứu thị trường TrendForce, trong năm 2025 người dùng toàn cầu đã tiêu thụ khoảng 20,53 triệu phương tiện điện hóa, bao gồm xe thuần điện chạy pin (BEV), hybrid sạc ngoài (PHEV) và xe sử dụng pin nhiên liệu. Mức này cao hơn khoảng 26% so với năm trước, cho thấy nhu cầu đối với các dòng xe dùng năng lượng mới vẫn tăng trưởng đáng kể, dù tốc độ mở rộng thị trường đã bắt đầu chậm lại so với giai đoạn bùng nổ trước đó.

Bảng xếp hạng doanh số năm 2025 cho thấy nhiều biến động đáng chú ý trong nhóm dẫn đầu. Nhà sản xuất Trung Quốc BYD lần đầu tiên vượt qua Tesla để trở thành hãng bán nhiều xe thuần điện nhất toàn cầu. Trong năm vừa qua, doanh số xe điện của BYD tăng khoảng 25%, trong khi Tesla lại giảm gần 9%. Theo nhiều chuyên gia phân tích, Tesla đang gặp thách thức khi danh mục sản phẩm thiếu những mẫu xe hoàn toàn mới hoặc các bản nâng cấp đủ sức hấp dẫn để lôi kéo thêm người mua.

Không chỉ BYD, nhiều hãng xe Trung Quốc khác cũng tăng trưởng nhanh chóng. Geely đã vươn lên vị trí thứ tư trên toàn cầu khi thị phần tăng gấp đôi, từ 3% lên khoảng 6%. Thành công này chủ yếu nhờ các dòng xe giá rẻ, nổi bật là mẫu Xingyuan có mức giá dưới 100.000 nhân dân tệ (khoảng 14.500 USD). Bên cạnh đó, một công ty công nghệ như Xiaomi cũng nhanh chóng tạo dấu ấn khi chỉ sau một năm gia nhập thị trường đã chiếm khoảng 3% thị phần xe điện toàn cầu.

Trong phân khúc hybrid sạc ngoài (PHEV), BYD vẫn giữ vị trí thống trị với khoảng 31,5% thị phần. Các vị trí tiếp theo lần lượt thuộc về Geely, AITO, Chery và Li Auto. Dù vậy, sự cạnh tranh ngày càng khốc liệt khiến một số hãng gặp khó khăn. Li Auto, từng đứng thứ hai trong phân khúc PHEV, đã chứng kiến doanh số sụt giảm mạnh khoảng 30% trong năm 2025 và tụt xuống vị trí thứ năm.

Xét theo khu vực, Trung Quốc tiếp tục giữ vai trò là thị trường xe điện lớn nhất thế giới khi chiếm khoảng 66% tổng lượng xe bán ra toàn cầu trong năm 2025. Tuy nhiên, mức tăng trưởng tại đây đạt khoảng 24%, thấp hơn đôi chút so với mức trung bình toàn cầu, cho thấy thị trường đang dần tiến vào giai đoạn trưởng thành sau nhiều năm bùng nổ.

Trong khi đó, khu vực Tây Âu đang cho thấy tín hiệu phục hồi rõ rệt khi doanh số xe điện tăng gần 30% trong năm vừa qua, mức tăng mạnh nhất kể từ năm 2022. Động lực cho sự khởi sắc này đến từ các chính sách hỗ trợ của chính phủ cùng với việc nhiều hãng xe liên tục mở rộng danh mục sản phẩm.

Dự báo cho năm 2026 cho thấy thị trường xe điện toàn cầu vẫn duy trì đà đi lên nhưng tốc độ tăng trưởng sẽ chậm hơn trước. Theo TrendForce, tổng lượng xe điện hóa bán ra có thể đạt khoảng 23,4 triệu chiếc, tương ứng mức tăng khoảng 14%. Nguyên nhân quan trọng là thị trường Trung Quốc đang dần tiến tới trạng thái bão hòa, khiến đà mở rộng chung của toàn ngành hạ nhiệt.

Bên cạnh đó, chính sách hỗ trợ xe điện tại nhiều quốc gia cũng đang có sự điều chỉnh. Trung Quốc dự định chuyển cơ chế trợ giá từ khoản tiền cố định sang hình thức tính theo tỷ lệ phần trăm dựa trên giá xe, điều có thể làm giảm sức hút của các mẫu xe giá rẻ. Tại Mỹ, chương trình ưu đãi liên bang dành cho xe điện đã chính thức kết thúc. Trong khi đó, Đức đang cân nhắc khôi phục chương trình hỗ trợ và không phân biệt nơi sản xuất, qua đó tạo thêm cơ hội cho các mẫu xe nhập khẩu.

Ngoài những yếu tố liên quan đến thị trường và chính sách, ngành xe điện còn phải đối diện với thách thức từ chuỗi cung ứng. Các mẫu xe điện hiện đại ngày càng phụ thuộc nhiều vào chip nhớ và linh kiện điện tử. Mặc dù những linh kiện này chỉ chiếm khoảng 1-5% tổng chi phí sản xuất, bất kỳ sự gián đoạn nào trong nguồn cung cũng có thể làm ảnh hưởng đến dây chuyền lắp ráp, điều từng xảy ra trong giai đoạn khủng hoảng thiếu chip toàn cầu trước đây.

Làn sóng điện hóa đang lan rộng trên toàn thế giới cũng phần nào phản ánh những thay đổi tại thị trường Việt Nam. Dù quy mô vẫn còn khiêm tốn so với các thị trường lớn, quá trình chuyển dịch sang các phương tiện điện hóa trong nước đang tăng tốc rõ rệt trong vài năm trở lại đây.

Trong phân khúc xe thuần điện, VinFast hiện giữ vai trò tiên phong tại thị trường nội địa khi sớm lựa chọn chiến lược tập trung hoàn toàn vào xe điện. Các mẫu như VF 3, VF 5, VF 6, VF 7 và VF 8 giúp hãng xây dựng danh mục sản phẩm phủ nhiều phân khúc, từ xe đô thị cỡ nhỏ đến SUV hạng trung, đồng thời góp phần thúc đẩy việc mở rộng mạng lưới trạm sạc trên khắp cả nước.

Ngoài ra, một số thương hiệu quốc tế cũng đã bắt đầu mang xe điện vào thị trường Việt Nam. Những hãng cao cấp như BMW, Mercedes-Benz và Volvo đã giới thiệu một số mẫu xe điện cho khách hàng trong nước. Tuy nhiên, các sản phẩm này chủ yếu thuộc phân khúc giá cao, trong khi hạ tầng trạm sạc vẫn chưa phát triển rộng như ở nhiều thị trường lớn, khiến quy mô tiêu thụ của nhóm xe này hiện vẫn còn khá hạn chế.

Trong khi đó, các hãng xe Trung Quốc cũng đang tích cực triển khai chiến lược điện hóa tại Việt Nam bằng cách đưa vào nhiều mẫu xe thuần điện và hybrid sạc ngoài. Dù vậy, kết quả ban đầu chưa thật sự nổi bật khi doanh số còn khá khiêm tốn và chưa tạo được sự bứt phá rõ ràng trên thị trường.

Ở chiều ngược lại, phân khúc hybrid lại ghi nhận tốc độ phát triển nhanh hơn do phù hợp với điều kiện hạ tầng hiện nay. Những mẫu hybrid của Toyota và Honda đang duy trì doanh số ổn định nhờ ưu điểm tiết kiệm nhiên liệu và không phụ thuộc vào hệ thống trạm sạc.

Trong bối cảnh xu hướng điện hóa lan rộng trên toàn cầu, thị trường Việt Nam được dự đoán sẽ tiếp tục tăng trưởng trong thời gian tới. Tuy vậy, quá trình chuyển sang xe điện có thể diễn ra theo lộ trình thận trọng hơn, khi hạ tầng, chính sách hỗ trợ và thói quen tiêu dùng vẫn cần thêm thời gian để hoàn thiện.

Bức tranh thị phần xe điện toàn cầu tiếp tục biến động