Buzz
Sự thay đổi trong ngành xe điện toàn cầu đang diễn ra nhanh chóng, với sự thay đổi rõ rệt về quy mô sản xuất. Việt Nam cũng không đứng ngoài cuộc, nơi cuộc cạnh tranh trong thị trường xe điện đang ngày càng gay gắt.
Theo dữ liệu mới nhất từ SNE Research về doanh số xe điện toàn cầu từ tháng 8/2024 đến tháng 8/2025, Trung Quốc đang dẫn đầu cuộc đua chuyển đổi ngành ô tô sang điện hóa. Nước này không chỉ chiếm ưu thế về công nghệ pin và chuỗi cung ứng, mà còn vượt trội với quy mô sản xuất lớn và khả năng mở rộng ra thị trường quốc tế. Diễn biến này cũng đang được phản ánh rõ nét tại Việt Nam, nơi thị trường xe điện đang đối mặt với sự cạnh tranh khốc liệt.
Theo bảng xếp hạng, BYD tiếp tục đứng đầu thế giới với 2,556 triệu xe được bán ra, bao gồm cả xe thuần điện (BEV) và xe hybrid sạc điện (PHEV). Khoảng cách mà hãng xe Trung Quốc tạo ra với các đối thủ là rất lớn, gần gấp đôi Geely (doanh nghiệp đứng thứ hai với 1,315 triệu xe) và vượt xa Tesla (vị trí thứ ba với 985.000 xe).
Điều đáng chú ý là top 10 không còn chủ yếu là sân chơi của các thương hiệu Mỹ và châu Âu. Bên cạnh BYD và Geely, nhiều hãng xe Trung Quốc khác như SAIC, Changan và Chery cũng đã gia nhập. Điều này phản ánh sự chuyển mình của thị trường xe điện toàn cầu, từ cuộc đua về công nghệ sang cuộc đua về năng lực sản xuất đại trà, nơi Trung Quốc đang chiếm ưu thế nhờ vào hệ sinh thái pin hoàn chỉnh, thị trường rộng lớn và chuỗi cung ứng phát triển nhanh chóng.
Xu hướng này có tác động trực tiếp đến thị trường Việt Nam. Trong hai năm gần đây, Việt Nam đã trở thành điểm đến quan trọng của các dòng xe điện và xe năng lượng mới từ Trung Quốc. Các thương hiệu như BYD, MG, Wuling, Haval, Omoda & Jaecoo hay Geely liên tục gia nhập và mở rộng sản phẩm, tạo ra một sức ép cạnh tranh mạnh mẽ trong phân khúc phổ thông và trung cấp.
Lợi thế lớn nhất của xe Trung Quốc tại Việt Nam là mức giá phải chăng, trang bị công nghệ hiện đại và tốc độ cập nhật sản phẩm nhanh. Đây cũng là yếu tố giúp các thương hiệu này bứt phá trên thị trường toàn cầu. Với quy mô sản xuất tăng trưởng mạnh mẽ, chi phí pin và linh kiện giảm, xe điện Trung Quốc càng có cơ hội tiếp cận nhiều khách hàng Việt, đặc biệt là nhóm người mua xe lần đầu hoặc người dùng dịch vụ vận tải.
Tuy nhiên, khác với nhiều quốc gia Đông Nam Á, Việt Nam hiện vẫn có một đối trọng mạnh mẽ là VinFast. Thương hiệu xe nội địa này đang chiếm ưu thế trong mảng xe điện nhờ vào hệ sinh thái trạm sạc phủ rộng, dải sản phẩm đa dạng từ mini SUV đến SUV cỡ lớn, cùng chính sách hậu mãi mạnh mẽ. Điều này giúp Việt Nam trở thành một trong số ít quốc gia, nơi mà thương hiệu nội địa vẫn duy trì ưu thế trước sự xâm nhập của xe điện Trung Quốc.
Từ một góc nhìn toàn cảnh, sự phát triển toàn cầu chỉ ra rằng cuộc cạnh tranh trong ngành xe điện tại Việt Nam sẽ không chỉ xoay quanh vấn đề công nghệ. Các yếu tố quyết định sẽ là quy mô sản xuất, khả năng kiểm soát chi phí, tốc độ phát triển sản phẩm mới và đặc biệt là hạ tầng dịch vụ hậu mãi. Khi người tiêu dùng ngày càng chú trọng đến chi phí vận hành, độ bền của pin và giá trị bán lại, lợi thế sẽ thuộc về những hãng xây dựng được một hệ sinh thái hoàn chỉnh.
Sự thống trị của các hãng xe Trung Quốc trên toàn cầu cũng tạo ra sức ép buộc thị trường Việt Nam phải nhanh chóng thích nghi với xu hướng điện hóa. Không chỉ doanh nghiệp, mà hạ tầng sạc, chính sách thuế, phí ưu đãi và chuỗi cung ứng linh kiện trong nước cũng cần phát triển đồng bộ để tận dụng cơ hội từ làn sóng chuyển dịch này.
Bảng xếp hạng của SNE Research không chỉ phản ánh bức tranh toàn cảnh của xe điện toàn cầu mà còn chỉ ra một tín hiệu rõ ràng cho tương lai thị trường xe điện tại Việt Nam. Cuộc đua giờ đây không còn chỉ giữa BYD và Tesla, mà đã mở rộng thành sự thống trị của các tập đoàn Trung Quốc. Việt Nam cũng sẽ bước vào một giai đoạn cạnh tranh mới, nơi xe điện sẽ được quyết định bởi giá trị sử dụng, hệ sinh thái dịch vụ và khả năng sản xuất quy mô lớn. Đây sẽ là giai đoạn định hình tương lai của ngành xe điện trong nước trong nhiều năm tới.
Theo Diễn đàn doanh nghiệp
Sự thay đổi lớn trong ngành xe điện toàn cầu, Việt Nam bước vào giai đoạn cạnh tranh khốc liệt hơn
