Kể từ đầu năm 2025, chính phủ Trung Quốc đã triển khai chính sách hỗ trợ người dân chuyển đổi từ
xe máyđiện dùng pin lithium-ion sang loại axit chì. Dù có vẻ lạc hậu về công nghệ, nhưng chính sách này xuất phát từ những lý do đặc biệt.
Với khoảng 450 triệu xe máy điện đang lưu thông, Trung Quốc hiện là quốc gia sở hữu lượng xe điện hai bánh lớn nhất toàn cầu. Thời gian gần đây, nhiều vụ cháy nổ liên quan đến pin đã xảy ra. Trên thị trường hiện phổ biến 3 dòng pin chính: lithium-ion, lithium sắt phốt phát và axit chì. Các chuyên gia nhận định, qua phân tích ưu nhược điểm của từng loại, có thể thấy Trung Quốc đang ưu tiên vấn đề an toàn hàng đầu.

Pin lithium-ion hiện đang chiếm vị thế dẫn đầu thị trường toàn cầu. Loại pin này được ứng dụng rộng rãi từ thiết bị di động, máy tính cho đến các dòng xe điện. Với mật độ năng lượng vượt trội, trọng lượng nhẹ cùng khả năng sạc nhanh, chúng giúp phương tiện di chuyển quãng đường xa hơn so với các công nghệ pin khác.
Tuy vậy, công nghệ này vẫn tồn tại những hạn chế đáng kể: giá thành cao, hiệu suất giảm sút trong thời tiết lạnh và đặc biệt nguy hiểm khi xảy ra cháy nổ. Cấu tạo từ điện cực lithium-carbon khiến chúng dễ tự bốc cháy khi va đập, sạc không đúng cách hoặc quá nhiệt. Ngọn lửa từ loại pin này lan nhanh, khó kiểm soát và thải ra lượng lớn khí độc, gây thiệt hại nghiêm trọng.
Pin lithium sắt phốt phát (LFP) được phát triển như phiên bản nâng cấp an toàn hơn từ lithium-ion. Khác biệt lớn nhất nằm ở việc thay thế các vật liệu cực dương như cobalt, nickel bằng sắt phốt phát. Cải tiến này mang lại độ ổn định hóa học cao hơn, điện áp ổn định ngay cả khi pin yếu hoặc qua nhiều chu kỳ sạc. Nguyên liệu sản xuất rẻ và thân thiện hơn, đồng thời hạn chế nguy cơ cháy nổ do không sinh ra oxy trong quá trình hoạt động. So với lithium-ion, LFP an toàn hơn đáng kể khi sự cố xảy ra.
Một hạn chế đáng kể của dòng pin này là khả năng tích trữ năng lượng kém hơn so với lithium-ion. Với cùng trọng lượng, quãng đường di chuyển sẽ ngắn hơn đáng kể. Để đạt hiệu suất tương đương, cần sử dụng bộ pin cồng kềnh và nặng nề hơn. Ngoài ra, hiệu năng của pin LFP cũng suy giảm rõ rệt trong điều kiện nhiệt độ thấp.

Pin axit chì sở hữu ưu thế vượt trội khi giúp
xe máyđiện vận hành ổn định và sạc hiệu quả ngay cả trong thời tiết giá lạnh. Chi phí sản xuất cực thấp giúp giá thành rẻ hơn nhiều. Đặc biệt, loại pin này có độ an toàn cao, khó xảy ra cháy nổ khi gặp va đập mạnh so với pin lithium-ion.
Pin axit chì có nhược điểm là khả năng tích trữ năng lượng hạn chế, dẫn đến quãng đường di chuyển của xe điện bị giảm đáng kể. Loại pin này cũng có tuổi thọ ngắn, dễ bị chai và nếu để hết sạch pin trong thời gian dài sẽ nhanh chóng làm giảm hiệu năng sử dụng.
Xét về yếu tố an toàn, pin axit chì được đánh giá cao nhất. Đối với nhu cầu di chuyển cự ly ngắn, việc sử dụng loại pin này vừa đảm bảo an toàn vừa tiết kiệm chi phí đáng kể.
Tương tự Trung Quốc, thị trường xe máy điện Việt Nam hiện cũng phổ biến 3 loại pin này.
Xe máyđiện dùng pin lithium-ion thường có giá thành cao nhất, kế đến là dòng LFP và rẻ nhất là các mẫu sử dụng pin axit chì.
Người dùng nên cân nhắc nhu cầu sử dụng thực tế để chọn loại pin phù hợp. Khi mua xe, cần tìm hiểu kỹ về chủng loại pin, phương pháp bảo quản và hướng dẫn sử dụng để tối ưu tuổi thọ và đảm bảo an toàn.
Theo

Ưu và nhược điểm của những loại pin phổ biến trên xe máy điện

