Thị trường xe điện toàn cầu đang chứng kiến cuộc cạnh tranh gay gắt, với cơ hội tiềm năng lớn tại Việt Nam.

Ngành xe điện toàn cầu đang đua tranh mạnh mẽ giữa các tên tuổi lớn, với sự bứt phá ấn tượng tại Trung Quốc và cơ hội phát triển không nhỏ tại Việt Nam.

Ngành xe điện (EV) hiện nay đang trong giai đoạn cạnh tranh quyết liệt, đặc biệt là tại Trung Quốc, nơi mà thị trường xe điện đang bùng nổ. Theo dự báo từ HSBC, doanh số xe điện tại Trung Quốc sẽ tăng 20% vào năm 2025, đạt 12,5 triệu xe, trong đó 78% thuộc về 10 thương hiệu lớn, với BYD chiếm 27% thị phần. Điều này tạo ra sự cạnh tranh căng thẳng, khi hơn 50 thương hiệu còn lại chỉ có thể chia sẻ 22% thị phần, làm gia tăng nguy cơ các hãng xe bị loại khỏi thị trường.

Yuqian Ding từ HSBC nhận định rằng thị trường xe điện hiện nay chia thành hai nhóm: các công ty phát triển xe điện thông minh và các công ty không theo kịp xu hướng. Ở Trung Quốc, các hãng xe ra mắt mẫu xe mới gần như mỗi ngày, gia tăng ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và phần mềm lái tự động. Điều này không chỉ tạo ra sự cạnh tranh về sản phẩm mà còn về công nghệ. Các thương hiệu Trung Quốc, như BYD, đang đầu tư mạnh vào công nghệ hỗ trợ lái (ADAS) để cạnh tranh với các thương hiệu quốc tế.

Các hãng xe quốc tế, dù có tiềm lực tài chính vững mạnh, đang phải đối mặt với sự cạnh tranh khốc liệt từ các đối thủ trong nước tại Trung Quốc. Đặc biệt, nếu thị phần của các hãng quốc tế giảm xuống dưới 20%, họ sẽ đối mặt với tình trạng dư thừa công suất lên đến 10 triệu xe mỗi năm, theo phân tích của chuyên gia Paul Gong từ UBS. Điều này buộc các thương hiệu như Volkswagen, Toyota và BMW phải hợp tác với các công ty công nghệ trong nước như Huawei và Alibaba để giữ vững cạnh tranh.

Bên cạnh sự cạnh tranh về công nghệ, sự đổi mới trong thiết kế và tính năng của xe điện cũng là yếu tố quyết định. Ví dụ, kể từ năm 2020, khi Tesla ra mắt Model 3 tại Trung Quốc, hãng chỉ giới thiệu tổng cộng 4 mẫu xe mới hoặc phiên bản nâng cấp, trong khi BYD ra mắt khoảng 130 mẫu xe trong cùng khoảng thời gian, điều này đã khiến Tesla mất dần thị phần tại Trung Quốc.

Tại Việt Nam, thị trường xe điện cũng đang chứng kiến sự cạnh tranh không kém phần gay gắt. VinFast đã vươn lên trở thành “ông lớn” trong ngành xe điện nội địa, đặt mục tiêu bàn giao 87.000 xe trong năm 2024. Tuy nhiên, với sự gia tăng mạnh mẽ của các thương hiệu quốc tế, đặc biệt từ Trung Quốc, VinFast và các hãng xe khác sẽ phải đối mặt với không ít thử thách trong việc duy trì vị thế dẫn đầu.

Nhiều thương hiệu xe điện Trung Quốc đang xâm nhập vào thị trường Việt Nam, như SGMW (GM, SAIC Motor, Wuling Motors) và các hãng như Haima, Chery. Những thương hiệu này không chỉ mang đến những mẫu xe với mức giá cạnh tranh mà còn chú trọng phát triển công nghệ hỗ trợ lái và trí tuệ nhân tạo (AI), giống như những gì đang diễn ra tại Trung Quốc. Điều này tạo nên một ‘cuộc đua công nghệ’ tại Việt Nam, buộc các hãng xe trong nước phải không ngừng cải tiến sản phẩm để duy trì sự cạnh tranh, đặc biệt trong phân khúc cao cấp.

Sự cạnh tranh từ các thương hiệu quốc tế và sự phát triển mạnh mẽ của các công ty trong nước như VinFast đang tạo ra động lực lớn cho thị trường xe điện Việt Nam. Theo ThS Trần Anh Tùng từ Trường ĐH Kinh tế - Tài chính TP HCM, nếu doanh số ô tô toàn thị trường tiếp tục tăng trưởng từ 20%-25%, thì dung lượng thị trường có thể vượt qua 500.000 chiếc trong năm nay. Tính toán này dựa trên xu hướng ngày càng ưa chuộng xe điện và các chính sách ưu đãi cho phương tiện giao thông xanh. Nếu nền kinh tế không diễn biến tích cực, quy mô thị trường ô tô vẫn có thể đạt từ 450.000 - 480.000 chiếc.

Thị trường xe điện không chỉ đơn thuần là nơi tiêu thụ mà còn mở ra cơ hội lớn cho Việt Nam trở thành trung tâm sản xuất và xuất khẩu xe điện. Chính phủ đã tạo ra môi trường thuận lợi, thu hút các nhà đầu tư và phát triển hạ tầng sạc điện để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng. Cùng với sự cạnh tranh mạnh mẽ trên toàn cầu, đặc biệt từ các thương hiệu Trung Quốc, Việt Nam có thể tận dụng cơ hội này để trở thành 'ngôi sao mới' trong ngành xe điện thế giới.

Cuộc cạnh tranh quyết liệt trên thị trường xe điện toàn cầu và cơ hội tại Việt Nam