Xe xăng Trung Quốc: Năng lực sản xuất thừa, thị trường tiêu thụ ở đâu?

Công nghệ chế tạo xe xăng Trung Quốc: Hướng đi nào cho một tương lai bền vững?

Chất lượng xe xăng Trung Quốc hiện nay chưa được đánh giá cao, và khi năng lực sản xuất vượt quá nhu cầu, nguy cơ đẩy những thị trường phụ trở thành nơi tiêu thụ những sản phẩm kém chất lượng.

Sự bùng nổ mạnh mẽ của ngành công nghiệp ô tô điện đang thu hút sự chú ý toàn cầu, với những đột phá vượt bậc về công nghệ và thiết kế.

Trong bối cảnh ngành công nghiệp ô tô đang chịu ảnh hưởng lớn từ sự phát triển của ô tô điện, các nhà sản xuất xe xăng tại Trung Quốc đang phải đối mặt với tình trạng giảm sút nhu cầu trong nước, dẫn đến tình trạng các nhà máy bị bỏ hoang.

Dữ liệu từ Tập đoàn Công nghiệp Ô tô Thượng Hải (SAIC) cho thấy doanh số bán xe xăng tại Trung Quốc đã sụt giảm nghiêm trọng từ 1,4 triệu xe vào năm 2020 xuống còn 435.000 xe vào năm 2024. Các hãng xe lớn như Chery, Geely, Dongfeng và Faw cũng ghi nhận sự giảm sút tương tự.

Trước tình hình khó khăn trong thị trường nội địa, xuất khẩu xe xăng của Trung Quốc đã có sự bứt phá mạnh mẽ. Theo báo cáo từ Automobility, xuất khẩu ô tô của quốc gia này đã tăng từ 1 triệu chiếc năm 2020 lên 6,5 triệu chiếc vào năm 2025, trong đó xe xăng chiếm phần lớn với hơn 4,3 triệu chiếc, chiếm 2/3 tổng số lượng xe xuất khẩu.

Trong khi doanh số xe xăng tại Trung Quốc giảm sút, các hãng xe Trung Quốc lại ghi nhận sự tăng trưởng mạnh mẽ ở thị trường quốc tế. SAIC từ 400.000 xe năm 2020 đã đạt hơn 1 triệu xe vào năm 2024, Chery tăng trưởng vượt bậc từ 730.000 xe lên 2,6 triệu xe, còn Dongfeng đạt 250.000 xe vào năm 2024, tăng gấp bốn lần so với năm 2020.

Chery chia sẻ rằng thị trường ô tô Trung Quốc cạnh tranh quá khốc liệt khiến cho xuất khẩu trở thành yếu tố sống còn đối với sự tăng trưởng và lợi nhuận của họ. Do đó, phần lớn các thương hiệu Trung Quốc đều tập trung vào xuất khẩu xe xăng, bởi đây là loại xe dễ bán ở hầu hết các khu vực trên thế giới.

Để giải quyết lượng xe tồn kho, các hãng xe Trung Quốc đang tìm cách đưa những chiếc xe 'ế ẩm' sang các thị trường có hạ tầng xe điện chưa phát triển và thu nhập còn thấp. Các khu vực như Đông Âu, Nam Mỹ, châu Phi và Đông Nam Á đã trở thành những chiến trường mới, nơi các thương hiệu Trung Quốc đang nỗ lực gia tăng doanh số để bù đắp sự sụt giảm tại thị trường nội địa. Họ cũng đang điều chỉnh sản phẩm sao cho phù hợp với từng nhu cầu cụ thể của các thị trường này.

Ô tô Trung Quốc đang dần chiếm lĩnh thị trường toàn cầu, với mức giá cạnh tranh hơn so với các đối thủ trong cùng phân khúc. Tuy nhiên, điều này cũng làm dấy lên lo ngại về chất lượng sản phẩm, với nhiều chiếc xe bị cho là lạc hậu và không đạt chuẩn.

Việt Nam là một ví dụ điển hình. Các mẫu ô tô Trung Quốc xuất hiện trên thị trường này, không ít trong số đó là những chiếc xe đã cũ và lạc hậu, được bán với mức giá rẻ để tiêu thụ hàng tồn kho. Vào tháng 10/2023, SAIC đã giới thiệu mẫu xe New MG5 tại Việt Nam. New MG5 thuộc phân khúc sedan cỡ C nhưng lại có giá siêu thấp, chỉ từ 399-499 triệu đồng, tương đương với các mẫu xe thuộc phân khúc hạng A. Ngay từ khi ra mắt, nhiều người cho rằng chiếc New MG5 này thực chất chính là mẫu xe Roewe i5, từng được bán tại Trung Quốc từ năm 2018 đến 2020.

Với những chiếc xe không còn khả năng cạnh tranh trên thị trường nội địa, các hãng xe Trung Quốc đang đẩy mạnh xuất khẩu sang các thị trường quốc tế, đặc biệt là các khu vực có thu nhập thấp và hạ tầng ô tô điện chưa phát triển. Những thị trường như Đông Âu, Nam Mỹ, châu Phi và Đông Nam Á đã trở thành điểm đến mới, nơi các thương hiệu Trung Quốc hy vọng có thể bù đắp doanh số thất thu trong nước.

Sự xuất hiện của những mẫu ô tô cũ và lạc hậu từ Trung Quốc tại Việt Nam đã tạo nên không ít tranh cãi về chất lượng và độ an toàn của chúng.

Vào đầu năm 2025, Geely đã đưa mẫu xe Coolray về Việt Nam để phân phối. Đây là một chiếc SUV cỡ B với thiết kế nguyên bản từ năm 2018.

Chỉ sau một thời gian ngắn ra mắt, nhiều mẫu ô tô Trung Quốc đã giảm giá mạnh mẽ, trở thành những chiếc xe siêu rẻ trong phân khúc của chúng. Các mẫu xe như MG ZS, MG RX5, MG HS đã chứng kiến mức giảm giá từ 100 - 120 triệu đồng chỉ trong khoảng 3 tháng kể từ khi mở bán.

Những mẫu xe này thường xuyên có mức giảm giá lớn, khiến cho chúng trở thành lựa chọn hấp dẫn nhưng cũng đặt ra câu hỏi về chất lượng lâu dài của các sản phẩm này.

Các chuyên gia trong ngành nhận định rằng những chiếc ô tô giá rẻ thường là hàng tồn kho lâu ngày không bán được, kèm theo đó là công nghệ lạc hậu và chất lượng bị giảm sút. Những mẫu xe này không đảm bảo độ tin cậy và an toàn, và khi bán lại, giá trị sẽ giảm mạnh. Chắc chắn không có chiếc xe nào đời mới, công nghệ hiện đại lại được bán với giá rẻ. Các mẫu ô tô Trung Quốc với công nghệ tiên tiến bán tại Việt Nam không hề có mức giá thấp, phần lớn đều có giá trên dưới một tỷ đồng, thậm chí đắt hơn cả xe từ các quốc gia như Hàn Quốc, Nhật Bản, Mỹ hay Đức cùng phân khúc.

Công nghệ sản xuất xe xăng của Trung Quốc không được đánh giá cao, khi mà năng lực sản xuất dư thừa và tồn kho ngày càng lớn, họ sẽ tìm cách đẩy sản phẩm sang các thị trường khác. Đây là điều khiến nhiều người lo ngại rằng những thị trường 'hạng hai' sẽ trở thành nơi chứa đựng những chiếc xe cũ, kém chất lượng.

Năng lực dư thừa, xe xăng Trung Quốc 'trút' xuống đâu?