1. Thú răng khắc
Thú răng khắc - loài động vật sống ở Nam Mỹ, đã tuyệt chủng cách đây khoảng 11 nghìn năm. Chúng có kích thước to lớn như một chiếc ô tô, với đuôi dài và nhọn như một cây gậy. Thách thức lớn đối với các nhà khoa học là việc tìm ra mẫu DNA còn bảo tồn trong môi trường lạnh, cũng như phát hiện loài vật có thể phù hợp mang thai cho thú răng khắc.
Loài thú răng khắc có kích thước rất đa dạng, dài từ 13cm đến 150cm và cân nặng từ 1,4kg đến 54kg. Chúng có thể có màu sắc hồng, nâu đậm, đen, đỏ, xám hoặc vàng. Toàn bộ cơ thể của loài thú răng khắc (bao gồm đầu, lưng, chân và đuôi) được bao phủ bởi lớp vảy sừng cứng như xương. Loài thú răng khắc có thị lực yếu, vì vậy chúng dựa vào khứu giác cực kỳ nhạy bén để tìm kiếm thức ăn.


2. Người ở hang
Người ở hang đã tuyệt chủng hơn 25 nghìn năm trước, nhưng hiện nay các nhà khoa học đang tiến hành giải mã và tái tạo gen. Hi vọng rằng công trình nghiên cứu này sẽ giúp chúng ta hiểu rõ hơn sự khác biệt giữa loài người và tổ tiên gần gũi của họ.
Svante Paabo, nhà nghiên cứu thuộc Viện nghiên cứu loài người tiến hóa Max Planck, Leipzig, Đức, cho biết: “Để có thể thu được tổ hợp gen chất lượng, như tổ hợp có thể so sánh với gen của loài vượn đen, có thể mất đến 2 năm hoặc lâu hơn”. Ông và nhóm nghiên cứu có thể dùng gen tái tạo này để phục sinh người ở hang, vì loài người ở hang có mối quan hệ huyết thống rất gần với con người. Do đó, con người có thể là người hiến trứng và mang thai hộ lý tưởng.


3. Gấu mặt ngắn
Gấu mặt ngắn khổng lồ hay gấu Arctodus (tên gọi từ tiếng Hy Lạp, nghĩa là “gấu răng”) là loài gấu tuyệt chủng từ khoảng 3 triệu đến 11 nghìn năm trước, thuộc kỷ băng hà Pleistocen. Đây là loài động vật ăn thịt lớn nhất trên cạn từng xuất hiện trên Trái Đất. Chúng sống chủ yếu ở Bắc Mỹ, đặc biệt là khu vực bờ Tây Hoa Kỳ, có hình dáng tương tự gấu xám Bắc Mỹ nhưng có kích thước vượt trội hơn bất kỳ loài gấu nào khác. Gấu mặt ngắn có thể cao bằng 1/3 chiều cao của gấu Bắc Cực khi đứng thẳng và đạt trọng lượng lên đến 1 tấn.
Gấu mặt ngắn khổng lồ đã tuyệt chủng khoảng 12.000 năm trước. Nguyên nhân có thể là do một phần lớn con mồi của chúng cũng đã tuyệt chủng trước đó, cùng với sự cạnh tranh từ những loài gấu nhỏ hơn, ăn tạp và dễ thích nghi hơn như gấu nâu, loài này đã di cư từ Á-Âu sang Bắc Mỹ. Thêm vào đó, sự săn bắn của những người thuộc nền Văn hóa Clovis đã dẫn đến sự tuyệt diệt của gấu mặt ngắn. Các nhà khoa học hy vọng sẽ thu thập được mẫu DNA của loài này trong thời gian sớm nhất.


4. Nai Ireland
Nai Ireland có chiều cao ấn tượng khoảng 2,1 mét và nổi bật với đôi gạc lớn trên đầu dài đến 3,65 mét, nặng từ 40 đến 50 kg. Kích thước cơ thể của chúng tương tự như loài nai sừng tấm Alaska. Nai Ireland có thể đạt trọng lượng cơ thể lên đến 540–600 kg, với những cá thể lớn có thể nặng hơn 700 kg, tương tự như Nai sừng tấm Alaska. Một bộ sưu tập quan trọng của loài này là bộ xương của chúng, hiện được lưu giữ tại Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên ở Dublin. Nai Ireland là loài nai nặng nhất trong số các loài Nai Cựu Thế giới và có sự khác biệt với các loài Nai Tân Thế giới ở cấu trúc bàn chân.
Nai Ireland đã tuyệt chủng cách đây 7700 năm, và nguyên nhân chính dẫn đến sự tuyệt diệt của chúng chính là việc bị con người săn bắt quá mức. Cho đến nay, việc tái tạo giống loài này từ gen vẫn là một thách thức lớn đối với các nhà khoa học.


5. Đà điểu khổng lồ
Loài đà điểu khổng lồ này đã tuyệt chủng hoàn toàn vào khoảng năm 1850. Các nhà khoa học đã thu thập được mẫu DNA từ xương và thậm chí là trứng của chúng, được bảo tồn trong các hang động ở New Zealand. Nhờ vào đó, họ đã có thể thu được tổ hợp gen có khả năng sử dụng. Việc phục sinh loài chim khổng lồ này, với chiều cao khoảng 3 mét, rất thu hút sự chú ý của các nhà nghiên cứu.
Đà điểu hiện đại là họ hàng gần của loài đà điểu khổng lồ này, và trong trứng của chúng, người ta có thể tìm thấy các tổ hợp gen của loài đà điểu khổng lồ. Mặc dù việc nhân bản loài chim này chưa thành công, phương pháp khả thi nhất hiện nay là thay đổi phôi thai đà điểu thành phôi thai của đà điểu khổng lồ.


6. Tê giác lông dài
Chắc hẳn bạn đã từng tự hỏi một con tê giác có bộ lông dày đặc sẽ trông như thế nào, và tê giác lông dài chính là câu trả lời. Hóa thạch của chúng, có niên đại khoảng 3,6 triệu năm, đã được phát hiện ở nhiều nơi trên thế giới, từ châu Á, châu Âu cho đến Bắc Phi, với mẫu vật lâu đời nhất được tìm thấy tại Tây Tạng. Loài này từng bị săn đuổi bởi tổ tiên loài người và trở thành nguồn cảm hứng cho những bức tranh khắc trên hang đá. Một ngọn giáo được chế tác từ sừng tê giác lông dài đã được phát hiện ở Siberia vào năm 2014, có niên đại lên tới 13.000 năm.
Giống như loài voi ma mút, tê giác lông dài đã tuyệt chủng khoảng 10.000 năm trước, tuy nhiên các nhà khoa học hiện nay có thể lấy mẫu DNA từ lông, sừng, móng của chúng. Hi vọng rằng chúng ta sẽ sớm có thể tạo ra tổ hợp gen hoàn chỉnh của loài tê giác này.


7. Lưỡi khổng lồ
Lưỡi khổng lồ đã tuyệt chủng cách đây khoảng 8000 năm. Loài này có chiều cao lên đến 6m và cân nặng khoảng 4 tấn. Với bàn chân lớn và đuôi mập mạp, chúng có thể đứng thẳng để ăn lá cây. Các chi trước của chúng có ba móng vuốt phát triển mạnh mẽ giúp tách lá và xé cành cây. Các nghiên cứu khoa học chỉ ra rằng lưỡi khổng lồ chủ yếu ăn lá cây, cỏ cứng, cây bụi và cây ngọc. Loài này đã tồn tại từ khoảng 35 triệu năm trước cho đến 8.000 năm trước, trùng với thời kỳ Kỷ Băng Hà muộn.
Mẫu lông của lưỡi khổng lồ chứa DNA rất tốt. Vì chúng tuyệt chủng không lâu, việc thu thập tổ hợp gen của loài này sẽ dễ dàng hơn rất nhiều.


8. Hổ răng kiếm
Smilodon, hay còn gọi là hổ răng kiếm, được cho là đã tồn tại từ khoảng 3 triệu năm đến 10.000 năm trước tại Bắc và Nam Mỹ. Chúng được trang bị khả năng săn mồi mạnh mẽ nhất, khiến mọi loài khác phải sợ hãi. Hổ răng kiếm có trọng lượng khoảng 350 kg, đuôi ngắn, chân to khỏe và đầu lớn. Với kích thước tương đương hổ Siberia, hổ răng kiếm sở hữu sức mạnh vượt trội. Quai hàm của chúng có thể mở rộng đến 95 độ, và răng nanh dài đến 17 cm.
Hổ răng kiếm đã tuyệt chủng cách đây 10.000 năm. Hiện nay, DNA của loài này đã được bảo tồn khá tốt, nhưng vẫn chưa có ai thành công trong việc phân tích toàn bộ trình tự DNA của chúng. Loài thú với răng nanh khổng lồ này chắc chắn sẽ là một kỳ quan nếu được tái sinh.


9. Chim Dodo
Loài chim Dodo được cho là đã tuyệt chủng từ 1690 năm trước. Hiện nay, các nhà khoa học chỉ mới tìm được một đoạn DNA của loài chim này, đó là DNA từ ty lạp thể. Mặc dù cơ hội phục sinh loài chim này vẫn còn, các nhà khoa học hy vọng có thể cấy trình tự gen vào chim bồ câu để phục hồi loài chim Dodo.
Các di tích hóa thạch cho thấy chim Dodo cao khoảng 1 mét và có trọng lượng từ 10,6 đến 21,1 kg. Vẻ ngoài của loài chim này chỉ được biết đến qua những bức tranh và các mô tả từ thế kỷ 17. Tuy nhiên, hình dáng chính xác của chúng vẫn còn là một câu hỏi, vì mô tả về chúng không thống nhất và chỉ một số ít tranh vẽ được thực hiện từ mẫu vật sống. Bên cạnh đó, con người cũng chưa biết rõ về môi trường sống cũng như hành vi của Dodo. Những mô tả chỉ ra rằng chúng có bộ lông xám pha nâu, đuôi có lông xù, chân vàng, đầu xám và trọc, mỏ xanh, vàng, đen.


10. Hổ Tasmanian
Hổ Tasmania, một loài thú ăn thịt có túi, nổi bật bởi dáng vẻ giống họ chó và những vằn đặc trưng ở cuối lưng, đã tiến hóa cách đây khoảng 4 triệu năm. Chúng là loài động vật đặc hữu của đảo Tasmania, New Guinea và lục địa Úc. Hổ Tasmania là một trong số ít loài thú có túi mà cả con đực lẫn con cái đều mang túi. Mặc dù loài này đã trở nên cực kỳ hiếm và gần như tuyệt chủng trên lục địa Úc trước khi người Anh đến, nhưng chúng vẫn tồn tại trên đảo Tasmania cùng với nhiều loài đặc hữu khác. Việc săn bắn được khuyến khích và phần thưởng hậu hĩnh là một nguyên nhân lớn khiến loài này tuyệt chủng, nhưng các yếu tố khác như bệnh tật, sự cạnh tranh từ hổ và sự xâm lấn của con người vào môi trường sống của chúng cũng có thể đã góp phần vào sự biến mất của loài này.
Vào năm 1936, hổ Tasmania đã hoàn toàn tuyệt chủng. Tuy nhiên, nhờ vào việc các nhà khoa học có thể thu thập được gen chất lượng cao, việc tạo ra trình tự gen hoàn chỉnh của loài này là khả thi. Việc hồi sinh hổ Tasmania có thể sẽ dễ dàng hơn nhiều so với các loài động vật có vú khác.


