Top 6 Bài viết 'Săn lùng sấu rừng Xã U Minh, Cà Mau' của Sơn Nam học sinh lớp 12 xuất sắc

I. Tác giả
1. Hồ sơ cá nhân
- Sơn Nam, tên thật là Phạm Minh Tài, sinh năm 1926 tại Kiên Giang và mất năm 2008 tại thành phố Hồ Chí Minh.
- Ông đã theo học tại quê nhà trong thời thanh xuân, trước khi chuyển đến Cần Thơ để học trung học.
- Vào năm 1945, ông gia nhập Thanh niên Tiền Phong và hội Văn hóa Cứu Quốc, sau đó làm việc tại Phòng Chính trị Quân khu và Phòng văn nghệ ban tuyên huấn xứ ủy Nam Bộ.
- Đến năm 1955, Sơn Nam chuyển đến Sài Gòn, tham gia vào nhiều tờ báo danh tiếng.
- Trong giai đoạn 1960-1961, ông đã trải qua thời gian bị giam giữ vì lý do chính trị.
- Sau khi rời khỏi trại giam, ông tiếp tục sự nghiệp báo chí, văn học và nghiên cứu về miền Nam.
- Năm 1975, ông trở thành thành viên tích cực trong Hội nhà văn Việt Nam, đóng góp cho văn hóa và văn nghệ.

2. Sự nghiệp sáng tác
a. Phong cách sáng tác
- Sơn Nam là một nhà văn và nhà nghiên cứu có tài năng đặc biệt về miền Nam Việt Nam, thường được gọi với các biệt danh như: “ông già Nam Bộ” và “nhà học giả của miền Nam”.
- Phong cách viết của ông thể hiện rõ nét tinh thần và bản sắc văn hóa miền Nam, với những câu chuyện ly kỳ và những nhân vật sống động, mang đậm nhân văn và sự kiên cường.
b. Các tác phẩm nổi bật
Ông để lại nhiều tác phẩm đáng chú ý trên nhiều thể loại khác nhau, tiêu biểu như: “Chuyện xưa tích cũ”, “Hương rừng Cà Mau”, “Nói về Miền Nam”, “Người Sài Gòn” và “Hồi ký Sơn Nam”,...
c. Giá trị nội dung
- Tác phẩm của ông khắc họa thiên nhiên hùng vĩ, bí ẩn nhưng cũng đầy thử thách đối với con người.
- Nhân vật trong tác phẩm thể hiện đặc điểm phóng khoáng, giản dị, giàu tình cảm và đồng thời là những người thông minh, dũng cảm.
d. Giá trị nghệ thuật
- Nghệ thuật kể chuyện của ông cuốn hút, tự nhiên, với góc nhìn "ẩn mình" của người kể chuyện.
- Ngôn ngữ sử dụng trong tác phẩm sống động và mang đậm màu sắc địa phương.

II. Tác phẩm
1. Tóm tắt
Nhân vật ông Năm Hên – một thợ săn cá sấu tài ba, được gọi đến giúp dân làng khi có tin đồn về con cá sấu khổng lồ xuất hiện tại rạch Cái Tàu. Ông lướt thuyền qua các kênh rạch, hát bài ca giải oan cho các linh hồn nơi rừng sâu. Chuyến đi săn của ông không phải vì lợi ích cá nhân mà là để bảo vệ dân làng và báo thù cho anh trai đã từng bị cá sấu tấn công. Người dân trong làng tôn kính ông như một người hùng.

II. Trả lời câu hỏi

Câu 1 (trang 55 SGK Ngữ văn 12 tập 2)

- Đặc điểm nổi bật của thiên nhiên vùng U Minh Hạ:
+ Hệ thống kênh rạch phong phú, dòng sông bao la, và những cánh rừng tràm trải rộng.
+ Nơi đây xuất hiện nhiều loài động vật hoang dã như cọp, heo rừng, cá sấu...
+ Cá sấu thường bơi ngược dòng sông, tìm kiếm môi trường sống trong các rừng tràm, và có người đã phát hiện một ao cá sấu ở rạch Cái Tàu với số lượng lớn.

- Đặc điểm nổi bật của con người vùng U Minh Hạ:
+ Họ sở hữu sức sống mãnh liệt, gắn bó lâu dài với mảnh đất đầy thử thách này.
+ Tình cảm nhân văn và sự gắn kết: ông Năm Hên đã lựa chọn trở thành thợ săn cá sấu để trả thù cho anh trai và bảo vệ dân làng.
+ Can đảm, dũng cảm và quyết tâm: những người nơi đây, như ông Năm Hên, đều là những người can đảm, mạnh mẽ, sẵn sàng đối mặt với nguy hiểm.

Câu 2 (trang 55 SGK Ngữ văn 12 tập 2)

* Tính cách của ông Năm Hên:
- Đơn giản và mộc mạc (chỉ với chiếc thuyền ba lá cùng lọn nhang và hũ rượu);
- Khiêm tốn (cho rằng mình chỉ là một thợ săn bình thường với một chút mưu lược);
- Đầy tâm huyết với nghĩa hiệp và tình yêu thương (săn cá sấu không phải vì lợi nhuận mà để bảo vệ người dân);
- Dũng cảm, thông minh và tài năng (đã bắt được hơn bốn mươi con cá sấu).

* Nghệ thuật săn sấu độc đáo:
- Phương pháp săn sấu đầy sáng tạo và dũng cảm: ông sử dụng các kỹ thuật để dụ sấu lên bờ và kiểm soát chúng một cách hiệu quả.
- Tài nghệ của ông được người dân trong vùng kính trọng và công nhận, coi ông như một người hùng thực thụ.

* Ý nghĩa bài hát của ông Năm Hên:
- Bài hát không chỉ đơn thuần là để thể hiện sự tưởng nhớ mà còn ngợi ca những hy sinh cao cả của những người đã khuất vì mưu sinh.
- Nó mang đến những suy nghĩ sâu sắc về cuộc sống và hành trình đầy thách thức của những người lao động nơi miền rừng hoang vu.

Câu 3 (Trang 55 SGK Ngữ văn 12 tập 2)

* Nghệ thuật nổi bật trong truyện:
- Kỹ thuật kể chuyện tự nhiên, hấp dẫn, với góc nhìn độc đáo từ người kể chuyện "ẩn mình".
- Ngôn ngữ sử dụng trong truyện rất sống động, mang đậm không khí và màu sắc của miền Nam Bộ.

Câu 4 (trang 55 SGK Ngữ văn 12 tập 2)

Sự trải nghiệm trong việc săn cá sấu ở rừng U Minh Hạ không chỉ mang đến cho người đọc những khám phá thú vị mà còn mở ra những điều kỳ diệu và đặc sắc về thiên nhiên và con người ở vùng đất phía Nam của đất nước. Người dân nơi đây thật sự là những người lao động kiên cường, tài ba, và luôn lạc quan trong cuộc sống đầy thử thách, góp phần vào việc xây dựng quê hương và đất nước.

1. Tác giả

- Sơn Nam (1926 – 2008) là một nhà văn xuất sắc đến từ Kiên Giang, vùng đất nổi tiếng với truyền thống kháng chiến. Ông đã tham gia tích cực vào cuộc đấu tranh giành độc lập từ năm 1945, đồng thời góp mặt vào dòng chảy nghệ thuật văn chương trong thời kỳ chống Pháp tại Khu IX Nam Bộ. Những hiểu biết sâu sắc về thiên nhiên, lịch sử và con người ở cực Nam Tổ quốc đã giúp ông khẳng định tên tuổi trong lòng độc giả.

- Nghệ thuật của ông thường xoay quanh bức tranh sinh động của đất rừng và hình ảnh người nông dân ở vùng đầu mũi Cà Mau, thể hiện qua các tác phẩm nổi tiếng như "Hương rừng Cà Mau" và "Hai cõi U Minh".

- Trong các tác phẩm của mình, Sơn Nam khắc họa hình ảnh người dân quê hương Nam Bộ không chỉ cần cù và dũng cảm, mà còn tràn đầy lạc quan và yêu đời.

2. Tác phẩm

a. Nguồn gốc

"Bắt sấu rừng U Minh Hạ" là một trong mười tám truyện ngắn thuộc tập "Hương rừng Cà Mau", được phát hành lần đầu vào năm 1962. Tập truyện này mở ra một thế giới kỳ diệu về con người và đất đai vùng U Minh Nam Bộ. Dù sở hữu vẻ đẹp của rừng vàng, biển bạc, nhưng người dân nơi đây cũng phải đối mặt với nhiều thách thức từ thú dữ, giặc cướp đến sự bóc lột của địa chủ. Tuy nhiên, những người lao động này vẫn thể hiện sự hồn nhiên, lòng hào phóng và tình yêu đời.

b. Tóm tắt tác phẩm

Tại rạch Cái Tàu, vùng U Minh Hạ, xuất hiện một cái ao sấu đông đúc như trái mù u chín rụng. Năm Hên, một thợ săn sấu nổi tiếng từ Kiên Giang, đã nhận được tin và quyết định đến giúp dân làng bắt sấu. Cùng với đồng bọn Tư Hoạch, ông đã thực hiện một kỳ tích - bắt sống 45 con sấu và trở về làng trong sự ngưỡng mộ và thán phục của người dân.

II – Đọc hiểu thêm

Câu 1: Vẻ độc đáo của thiên nhiên và con người U Minh:

a. Thiên nhiên

- Rừng tràm xanh rì.

- Các loại cỏ hoang dại như lau sậy, mốp, cóc kèn...

- Sấu xuất hiện dày đặc, được miêu tả "nhiều như trái mù u chín rụng".

Thông qua câu chuyện này, Sơn Nam đã làm nổi bật những đặc điểm độc đáo của thiên nhiên và con người vùng U Minh Hạ.

b. Con người

Người dân nơi đây thể hiện sự cần cù, thông minh, gan dạ và lạc quan. Họ không chỉ phải đối mặt với sự khắc nghiệt của tự nhiên mà còn tỏ ra mưu trí khi tìm cách bắt sấu - từ câu sấu bằng lưỡi sắt đến việc dùng vịt sống làm mồi hay thậm chí bắt sấu bằng tay không. Những nhân vật này đã góp phần làm sống động vùng U Minh, khiến miền Cà Mau trở nên thu hút hơn.

Câu 2: Phân tích tính cách và tài nghệ của nhân vật Năm Hên

a. Nhân vật ông Năm Hên

- Ông là 'người thợ già chuyên bắt sấu ở Kiên Giang', xuất sắc trong việc bắt sấu bằng tay không.

- Tình nguyện bơi xuồng đến giúp dân với 'một bó nhang và một hũ rượu':

+ Nhang là để tưởng nhớ những người bị sấu bắt.

+ Rượu được dùng để thêm sức mạnh và khôn ngoan.

- Với tài nghệ khéo léo, ông đã bắt sống 45 con sấu:

+ Ông đào rãnh để dẫn dụ sấu lên bờ.

+ Chặn sấu lại và khóa miệng chúng bằng mốp 'dính chặt hai hàm răng'.

+ Dùng mác để xử lý sấu trước khi trói chúng lại và đưa về.

=> Đây thể hiện tâm huyết, sự khiêm tốn và sáng tạo của ông Năm Hên.

b. Bài hát của ông Năm Hên

- 'Tiếng như khóc lóc, nài nỉ. Tiếng như phẫn nộ, bi ai'.

- Nội dung nói về những người đã chết oan ức do bị sấu bắt, trong số đó có cả anh ruột của ông.

- Bài hát còn phản ánh cuộc sống khắc nghiệt của người làm đất, đồng thời thể hiện sự đồng cảm, lòng thương xót đối với đồng bào xấu số.

=> Tấm lòng sâu sắc và sự đồng cảm với những phận đời khốn khổ.

Câu 3. Đặc điểm nghệ thuật kể chuyện, sử dụng ngôn ngữ trong tác phẩm

- Kỹ thuật kể chuyện mang tính giản dị nhưng vẫn giữ được sức hấp dẫn và dễ nhớ.

- Miêu tả cảnh vật và tính cách nhân vật với sự tinh tế, tạo hình ảnh sống động chỉ qua vài chi tiết.

- Ngôn ngữ sử dụng phong phú và linh hoạt, mang đậm bản sắc văn hóa Nam Bộ, diễn tả sâu sắc thiên nhiên và con người sống trên dòng sông Cà Mau.

Câu 4. Cảm nhận về vùng đất và con người miền cực Nam Tổ quốc qua truyện ngắn Bắt sấu rừng U Minh Hạ

Đọc "Bắt sấu rừng U Minh Hạ", độc giả như được đưa vào một chuyến thăm thú đến một vùng đất bí ẩn và khác lạ, đặc biệt là đối với người miền Bắc, miền Trung và cư dân thành phố. Tại đây, thiên nhiên và con người hòa quyện trong những điều độc đáo, gợi lên sự đồng cảm và gần gũi. Đó chính là quê hương đầy kỷ niệm và khắc nghiệt, nơi cư trú của những con người Việt Nam chân chất, dũng cảm và sáng tạo, đặc biệt trong công cuộc xây dựng và bảo vệ đất nước. Qua tác phẩm, người đọc không chỉ trải nghiệm những cảm xúc mới mẻ, mà còn cảm thấy tự hào về quê hương và đất nước thân yêu.

I - KIẾN THỨC CƠ BẢN CẦN NẮM VỮNG

1. Sơn Nam, tên thật là Phạm Minh Tài, sinh ngày 11 - 12 - 1926 tại làng Đông Thới, huyện An Biên, tỉnh Rạch Giá (nay là Kiên Giang). Trong giai đoạn kháng chiến chống thực dân Pháp, ông đã tham gia tích cực vào các hoạt động văn hóa nghệ thuật tại khu IX Nam Bộ. Sau Hiệp định Giơ-ne-vơ, ông ở lại Sài Gòn, cống hiến cho lĩnh vực báo chí và văn chương. Sau khi miền Nam được giải phóng, Sơn Nam tập trung vào sáng tác và nghiên cứu biên khảo. Một số tác phẩm tiêu biểu của ông bao gồm: Bà chúa Hòn, Chuyện xưa tích cũ, Hương rừng Cà Mau (tập truyện), Bên rừng cù lao Dung, Tây đầu đỏ (truyện vừa), và các tài liệu nghiên cứu như Lịch sử khẩn hoang miền Nam, Tìm hiểu đất Hậu Giang,...

2. Trong tập truyện Hương rừng Cà Mau (1962), tác phẩm Bắt sấu rừng U Minh Hạ là một trong 18 truyện ngắn đáng chú ý. Tập truyện này phác họa một cách sống động vẻ đẹp thiên nhiên, cuộc sống và lịch sử truyền thống của con người tại miền cực Nam Tổ quốc. Sơn Nam không chỉ vẽ nên bức tranh dân dã với hình ảnh những nông dân chân chất, dũng cảm mà còn thể hiện rõ phong cách nghệ thuật đặc trưng của mình. Bắt sấu rừng U Minh Hạ lần đầu tiên được công bố trên tuần báo Nhân loại vào năm 1957.

II - HƯỚNG DẪN ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN

Câu 1. Qua tác phẩm, cảnh thiên nhiên và cuộc sống ở vùng U Minh Hạ hiện lên như một bức tranh sống động. 'Rừng tràm xanh biếc', những cây cỏ hoang dại như lau sậy, mốp, cóc kèn,... Đặc biệt ở ngọn rạch Cái Tàu, có một ao sấu 'nhiều như trái mù u chín rụng'. Người dân nơi đây mang trong mình những phẩm chất cao đẹp: cần cù, mưu trí, dũng cảm, không chỉ thể hiện sức sống mãnh liệt mà còn chứa đựng tinh thần yêu nước sâu sắc. Họ thương tiếc những người xung quanh bị cá sấu tấn công, và vượt qua thử thách bằng sức mạnh và trí thông minh: câu sấu bằng lưỡi sắt, móc mồi bằng vịt sống, bắt sấu tay không, săn heo rừng,... Những con người này đã tạo nên sự hồi sinh cho vùng đất U Minh, làm cho mũi Cà Mau trở nên thu hút hơn.

Câu 2. Nhân vật Năm Hên để lại ấn tượng mạnh mẽ trong lòng độc giả. Ông là 'người thợ già chuyên bắt sấu ở Kiên Giang'. Khi nghe nói về ao sấu, ông đã đến ngọn rạch Cái Tàu chỉ mang theo 'một lọn nhang trần và một hũ rượu'. Lọn nhang là để tưởng nhớ những người không may đã bị cá sấu bắt, còn hũ rượu để tạo thêm sức mạnh và trí tuệ trong công việc. Với chiến thuật độc đáo của mình, ông đã phát triển các phương pháp như đào đường thoát và nung sấu bằng lửa để chúng trở nên bị kích thích và dễ bị bắt. Cách miêu tả của Sơn Nam đã làm nổi bật hình ảnh một nhân vật giản dị nhưng đầy can đảm và mưu trí.

Bài hát của Năm Hên mang trong mình nỗi nhớ thương về những người đã ra đi do cá sấu tấn công, trong đó có anh trai của ông. Lời bài hát thể hiện nỗi đau buồn của những ai phải rời bỏ quê hương vì những lý do nhỏ nhặt, đồng thời bộc lộ sự đau thương sâu sắc đối với đồng bào. Bản hát xúc động này nhấn mạnh những khó khăn trong cuộc sống tại U Minh, nơi nhiều người phải ly hương vì 'manh áo chén cơm', và thể hiện một tấm lòng đồng cảm sâu sắc.

Câu 3. Sơn Nam thể hiện tài năng độc đáo trong việc kể chuyện và sử dụng ngôn ngữ. Với góc nhìn của người kể chuyện tinh tế, lối kể của ông vừa tự nhiên, vừa mộc mạc, nhưng cũng rất sáng tạo. Nét đặc sắc của cảnh vật và tính cách nhân vật được truyền tải qua những chi tiết giản dị. Ngôn ngữ trong truyện mang âm hưởng miền Nam, phong phú và linh hoạt, khắc họa sâu sắc về con người, thiên nhiên và dòng sông của Cà Mau.

Câu 4. Bắt sấu rừng U Minh Hạ không chỉ mang đến cho người đọc một chuyến phiêu lưu thú vị khi khám phá thiên nhiên và con người độc đáo ở miền cực Nam quê hương, mà còn làm nảy nở tình yêu mạnh mẽ hơn với mảnh đất và tâm hồn Việt Nam. Tác phẩm không chỉ mang tính chất giải trí mà còn là dịp để người đọc hào hứng và tự hào về quê hương đất nước của mình. Ở đây, vẫn là vẻ đẹp hoành tráng và khắc nghiệt của Việt Nam, là tinh thần dũng cảm, sáng tạo và lòng yêu thương vô bờ bến của những con người Việt Nam, họ luôn đấu tranh và xây dựng quê hương.

1. Tác giả

- Sơn Nam (1926 - 2008) còn được biết đến với bút danh Phạm Anh Tài, tên thật là Phạm Minh Tài, ông sinh ra tại làng Đông Thới, huyện An Biên, tỉnh Kiên Giang.

- Ông bắt đầu tham gia hoạt động cách mạng từ năm 1945 và có nhiều đóng góp trong lĩnh vực văn nghệ trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp tại Khu IX.

- Từ năm 1954 đến năm 1975, ông có hoạt động viết báo và sáng tác văn học tại Sài Gòn.

- Sau năm 1975, ông trở thành hội viên của Hội Nhà văn Việt Nam và là Ủy viên Ban Chấp hành Hội Liên hiệp Văn học nghệ thuật TP.Hồ Chí Minh.

- Một số tác phẩm nổi bật của ông bao gồm:

+ Thời kỳ kháng chiến chống Pháp: Tây đầu đỏ, Bên rừng Cù Lao Dung (được tôn vinh bằng Giải thưởng Văn nghệ Cửu Long);

+ Thời kỳ 1954 - 1975: Hương rừng Cà Mau, Hai cõi U Minh, Vọc nước giỡn trăng (tập truyện), Bà Chúa Hòn, Chim quyên xuống đất (tiểu thuyết), Tìm hiểu đất Hậu Giang, Văn minh miệt vườn (khảo cứu);

+ Thời kỳ sau 1975: Bến Nghé xưa, Người Sài Gòn (khảo cứu),...

2. Tác phẩm

- Đoạn trích Bắt sấu rừng U Minh Hạ là một trong số 18 câu chuyện đặc sắc thuộc tập Hương rừng Cà Mau.

- Hương rừng Cà Mau là một tập hợp các truyện ngắn, trong đó có 18 mảnh ghép, vẽ lên một bức tranh sinh động về vùng rừng U Minh, nơi tỏa ra sức sống mạnh mẽ của những người dân lao động vừa có khí phách lại thông minh, gan dạ. Tác phẩm thể hiện tình yêu của nhà văn đối với quê hương đất nước. Những câu chuyện của Sơn Nam luôn thu hút độc giả bởi cốt truyện hấp dẫn cùng chi tiết sinh động, kết hợp với những nhân vật sống động và ngôn ngữ mang đậm phong vị Nam Bộ.

1 - Trang 55 SGK

Những đặc điểm nổi bật của thiên nhiên và con người vùng U Minh Hạ được thể hiện như thế nào?

Trả lời:

Những đặc điểm nổi bật của thiên nhiên và con người vùng U Minh Hạ bao gồm:

- Thiên nhiên nơi đây là một thế giới rộng lớn, đầy bí ẩn: “U Minh đỏ ngòm”, “rừng tràm xanh biếc”, “sấu lội từng đàn”, “những ao sấu”, và đặc biệt là các con lạch mang tên đầu sấu, lưng sấu, bàu sấu tại miền Rạch Giá, Cà Mau. Đây là những khung cảnh kỳ thú thúc đẩy sự khám phá.

- Con người U Minh Hạ là những người có sức sống mãnh liệt, dạt dào tình cảm và tài năng. Nhân vật điển hình là ông Năm Hên, một người sống hòa quyện với thiên nhiên. Ông có năng lực đặc biệt trong việc bắt sấu và phương thức bắt sấu độc đáo với việc sử dụng tay không. Hình ảnh của ông với chiếc xuồng, nhang trầm, và hũ rượu cùng tiếng hát: “Hồn ở đâu đây. Hồn ơi! Hồn hỡi!” mang trong mình nét bí ẩn, thể hiện tinh thần con người miền Tây Nam Bộ.

2 - Trang 55 SGK

Hãy phân tích tính cách và tài năng của nhân vật ông Năm Hên. Bài hát của ông Năm Hên để lại trong bạn những suy nghĩ gì?

Trả lời:

Tính cách và tài nghệ của Năm Hên là hình mẫu điển hình cho con người vùng U Minh Hạ:

- Ông là người tài giỏi, cởi mở nhưng cũng đầy bí ẩn. Ấn tượng đầu tiên mà ông để lại cho mọi người là như một thầy tướng pháp; ông chỉ mang theo một lọn nhang trầm và một hũ rượu khi đi bắt cá sấu.

- Ông sở hữu tài nghệ phi thường và mưu lược độc đáo. Ông có khả năng bắt sấu bằng tay không, một mình dũng cảm đối diện với nguy hiểm để bắt sống 45 con cá sấu.

- Ông cũng là người có tấm lòng nghĩa khí và tình cảm sâu sắc. Ông khẳng định: "Nghề bắt sấu có thể làm giàu, nhưng tôi không cần đến sự giàu có đó".

- Ông yêu thích ca hát, nhưng lời hát của ông chứa đựng nỗi buồn và sự phẫn nộ:

+ Hình ảnh ông với chiếc áo rách, tóc bù xù và đôi mắt đỏ ngầu mang lại sự liên tưởng đến những nỗi đau mà con người phải gánh chịu để tồn tại trong thiên nhiên khắc nghiệt, đồng thời phản ánh vẻ đẹp bi tráng của con người gan góc.

+ Tiếng hát của ông còn như một phần giải toả cho những linh hồn xấu số đã bị sấu ăn thịt, một cách tri ân đối với họ:

Hồn ở đâu đây

Hồn ơi! Hồn hỡi

...

Ta thương ta tiếc

Lập đàn giải oan...

- Hình tượng nhân vật Năm Hên được xây dựng với tình cảm nhân văn sâu sắc; mộc mạc nhưng cũng trí thức, gan dạ và kiên cường. Tiếng hát của ông không chỉ thể hiện tấm lòng nhân ái mà còn “lập đàn giải oan” cho những người xấu số.

3 - Trang 55 SGK

Hãy nêu bật những nét đặc sắc về nghệ thuật kể chuyện và ngôn ngữ trong tác phẩm của Sơn Nam?

Trả lời:

Những nét đặc sắc về nghệ thuật:

- Nghệ thuật kể chuyện: cốt truyện hấp dẫn, nhiều chi tiết gợi cảm; lối dẫn dắt tự nhiên, mạch lạc và sáng rõ.

- Nhân vật thể hiện sắc nét tính cách con người miền Nam Bộ.

- Ngôn ngữ giàu màu sắc địa phương Nam Bộ, với việc sử dụng phương ngữ một cách khéo léo để làm nổi bật tâm hồn và đặc điểm của vùng đất, con người Cà Mau.

4 - Trang 55 SGK

Cảm nhận của anh (chị) về con người và vùng đất miền cực Nam Tổ quốc qua tác phẩm Bắt sấu rừng U Minh Hạ?

Trả lời:

Bắt sấu rừng U Minh Hạ không chỉ mở ra cho người đọc những điều kỳ thú và độc đáo về thiên nhiên và con người vùng cực Nam Tổ quốc, mà còn tạo ra một tình cảm gắn bó sâu sắc với quê hương. Tác phẩm phản ánh vẻ đẹp vừa phong phú vừa khắc nghiệt của đất Việt, và sự kiên cường, thông minh, yêu đời của người dân trong cuộc đấu tranh sinh tồn và xây dựng quê hương. Chính sự kỳ bí và yêu thương nơi đây đem lại cảm xúc thẩm mỹ sâu sắc mà tác phẩm mang đến cho người đọc.

Bố cục:

- Phần 1: Ông Năm Hên chèo thuyền vào làng Khánh Lâm để săn bắt cá sấu.

- Phần 2: Chuyện bắt cá sấu đầy kịch tính của ông Năm Hên được Tư Hoạch thuật lại.

Câu 1 (trang 55 SGK Ngữ văn 12, tập 2)

a, Thiên nhiên vùng U Minh Hạ hiện lên như một thế giới rộng lớn, huyền bí:

+ Cánh rừng tràm mãi xanh trong sắc đỏ của U Minh, nơi đàn sấu bơi lội; miền đất ngập nước bạch giá.

+ Cà Mau nổi bật với các con lạch có tên như đầu sấu, lưng sấu, bàu sấu.

→ Đây thực sự là nơi sâu thẳm, bí hiểm và đầy điều kỳ thú.

b, Con người ở U Minh Hạ là những cá thể sống động, mang sức sống mãnh liệt, giàu tình nghĩa, và có tài năng cùng ý chí kiên cường:

- Hình ảnh ông Năm Hên toát lên sự phóng khoáng giữa thiên nhiên bao la, với năng lực bắt cá sấu nổi bật.

+ Ông cùng chiếc xuồng của mình, với lọn nhang và hũ rượu, bình thản chèo thuyền trong khi ngân nga câu hát “Hồn ở đâu đấy”.

+ Sự bí ẩn và dấu ấn của con người vùng đất rừng phương Nam đều đậm nét trong hình ảnh này.

Câu 2 (trang 55 SGK Ngữ văn 12, tập 2)

Tính cách và tài năng của Năm Hên biểu trưng cho con người U Minh Hạ:

- Con người có tài năng xuất chúng, cởi mở và đầy bí ẩn: ấn tượng ban đầu của mọi người về ông có thể như một thầy tướng pháp.

- Ông sở hữu những kỹ năng phi thường và mưu kế vô cùng khéo léo: là thợ bắt cá sấu mà không cần đến lưới.

+ Sự can đảm, dũng cảm của ông thể hiện qua việc bắt sấu trên cạn, mà không cần đến lưới bắt.

+ Ông từng bắt giữ 45 con cá sấu sống nguyên vẹn.

- Một người sống giàu nghĩa khí, tràn đầy tình cảm.

- Ông thích ca hát, nhưng tiếng hát của ông mang âm hưởng như tiếng khóc chúc phận.

+ Hình ảnh gợi cảm như chiếc áo rách vai, mái tóc rối, đôi mắt đỏ ngầu và nén nhang cháy đỏ trong tay gợi nhớ đến những khổ đau mà con người đã trải qua trên mảnh đất đầy thử thách.

+ Tiếng hát của ông như một cách để xoa dịu những linh hồn khốn khổ bị cá sấu ăn thịt.

→ Hình tượng Năm Hên hiện lên thật mộc mạc, đầy tình thương, sự khiêm tốn cùng với trí tuệ và lòng dũng cảm.

Tiếng hát ấy chính là tấm lòng sâu nặng của ông dành cho con người, bằng những hành động khéo léo, ông đã làm dịu đi nỗi đau cho những linh hồn bất hạnh.

Câu 3 (trang 55 SGK Ngữ văn 12, tập 1)

Nét đặc sắc trong nghệ thuật kể chuyện và ngôn ngữ của Sơn Nam trong tác phẩm:

Lối dẫn dắt câu chuyện thật thô mộc, tự nhiên, nhưng cũng rất rõ ràng và dễ hiểu.

- Ngôn ngữ vùng Nam Bộ không chỉ thể hiện rõ nét mà còn khắc họa sâu sắc tâm hồn con người và vẻ đẹp của thiên nhiên Cà Mau.

Câu 4 (trang 55 SGK Ngữ văn 12, tập 1)

Con người và vùng đất cực Nam Tổ quốc qua truyện ngắn "Bắt sấu rừng U Minh Hạ":

- Tháng chất, thật thà và tràn đầy tình yêu thương giữa con người với con người.

- Siêng năng, cần cù, dũng cảm và tài trí trong cuộc sống và việc xây dựng đất nước.

- Những con người tử tế, luôn sẵn lòng hết mình vì cộng đồng.