1. Tham khảo số 4
Nhà thơ Mai Liễu (1949 – 2020), tên khai sinh là Ma Văn Liễu, sinh năm 1950 tại xã Cống Đa, huyện Yên Sơn, tỉnh Tuyên Quang, đã để lại dấu ấn sâu đậm trong nền văn học Việt Nam. Trong sự nghiệp sáng tác và làm báo của mình, ông thường được biết đến qua bút danh Mai Liễu. Là một nhà thơ của dân tộc Tày, ông nổi bật với những tác phẩm diễn tả tình yêu quê hương, đất nước, và đặc biệt là những cảm nhận về đời sống của các dân tộc thiểu số ở vùng cao và biên giới. Thơ của Mai Liễu đa dạng về nội dung, từ những bài thơ viết về Bác Hồ, hình ảnh chiến tranh và người lính, đến các vấn đề thời sự và tình yêu quê hương của đồng bào miền núi.
Trong suốt hành trình sáng tác, ông đã để lại cho đời nhiều tác phẩm giá trị với hàng chục tập thơ, tiêu biểu như: “Suối làng” (1994), “Mây vẫn bay về núi” (1995), “Lời then ai buộc” (1996), “Tìm tuổi” (1998), “Giấc mơ của núi” (2001), “Đầu nguồn mây trắng” (2004), “Bếp lửa nhà sàn” (2005), “Núi vẫn còn mưa” (2013), và bộ tuyển tập “Thơ Mai Liễu”. Đặc biệt, bài thơ “Nếu mai em về Chiêm Hóa” được trích từ tuyển tập “Thơ Mai Liễu”, do Nxb Hội Nhà Văn phát hành tại Hà Nội vào năm 2015.
Tác phẩm “Nếu mai em về Chiêm Hóa” chủ yếu bộc lộ nỗi nhớ quê hương tha thiết của tác giả. Nỗi nhớ này không chỉ được thể hiện qua những hình ảnh tươi đẹp của thiên nhiên và con người mà còn là nét thanh bình đặc trưng của Chiêm Hóa. Ông khéo léo sử dụng những hình ảnh gợi nhớ, như cái lạnh của tháng 12 hay hình ảnh mùa măng mới trong núi rừng. Các địa danh gần gũi cũng được mô tả một cách sinh động, thể hiện rõ nỗi khao khát trở về quê hương trong tâm hồn tác giả.

2. Tài liệu tham khảo số 7
Chiêm Hóa, một vùng đất quý giá trong lòng quê hương cách mạng Tuyên Quang, được tác giả khắc họa rất sống động qua bài thơ "Nếu mai em về Chiêm Hóa". Qua từng hình ảnh, tác giả đã vẽ nên bức tranh thiên nhiên, con người và những địa danh nơi đây một cách tỉ mỉ và cuốn hút, tạo nên một không gian bình yên và đậm dấu ấn hoài niệm. Tình cảm chân thành của tác giả dành cho quê hương được thể hiện rõ nét, thể hiện sự yêu thương và trân trọng đối với mảnh đất thân thuộc này. Ngay từ tiêu đề, tác giả đã gợi lên nỗi nhớ da diết trong lòng người đọc. Những xúc cảm ấy được bộc lộ qua hình ảnh cái rét tháng giêng và khung cảnh mùa măng mới. Nỗi nhớ ấy còn lan tỏa đến những địa danh quen thuộc, không chỉ là minh chứng cho tình cảm tha thiết mà tác giả dành cho cảnh đẹp bình dị nơi quê hương. Một trong những hình ảnh tạo ấn tượng mạnh mẽ nhất chính là những con phố, nơi mà những cô gái Dao và Tày trong trang phục truyền thống rạng rỡ xuất hiện. Toàn bộ bài thơ như một bản nhạc, mang theo nỗi nhớ cùng tình cảm sâu sắc mà tác giả dành cho quê hương.

3. Tài liệu tham khảo số 6
Nếu một ngày nào đó, em trở lại Chiêm Hóa, đó sẽ là một trong những tác phẩm nổi bật mà Mai Liễu đã viết về quê hương của mình – vùng đất Chiêm Hóa, nằm ở phía bắc tỉnh Tuyên Quang. Đây là nơi ông đã trải qua thời thơ ấu, nơi lưu giữ những ký ức và tình cảm chân thành. Đối với ông, “Quê hương và tình người miền núi chính là nguồn cảm hứng thúc đẩy tôi sáng tác, và chúng mãi mãi hiện hữu trong hành trình nghệ thuật của tôi.” Nỗi nhớ về quê hương cùng niềm đam mê sáng tạo của ông được thể hiện rõ nét qua nhiều bài thơ, hình thành nên một thế giới nghệ thuật độc đáo không bị phai nhạt qua thời gian. Mỗi câu thơ của Mai Liễu về Chiêm Hóa đều chứa đựng tình yêu và trách nhiệm sâu sắc đối với quê hương, phản ánh sự kính trọng và yêu mến dành cho nơi chôn rau cắt rốn. Ngay từ tiêu đề, ông đã gợi mở nỗi nhớ rạo rực trong trái tim mình. Nỗi nhớ đó được thể hiện qua hình ảnh giá lạnh của tháng giêng và bức tranh mùa măng mới. Qua từng đoạn thơ, nỗi nhớ lan tỏa đến các địa danh quen thuộc, là minh chứng cho tình cảm sâu đậm của ông với vẻ đẹp thanh bình nơi đây. Đỉnh cao của sự thu hút chính là hình ảnh những con phố, nơi các cô gái Dao và Tày khoác lên mình trang phục truyền thống rực rỡ. Toàn bộ bài thơ như một bản nhạc nhẹ nhàng, hòa quyện nỗi nhớ và tình cảm thắm thiết mà ông dành cho quê hương.

4. Tài liệu tham khảo số 8
Bài thơ “Nếu mai em về Chiêm Hóa” của tác giả Mai Liễu là một tác phẩm đặc sắc, để lại những ấn tượng sâu sắc và tinh tế trong lòng người đọc. Tác phẩm mở đầu bằng những dòng thể hiện nỗi nhớ quê hương một cách chân thành, khiến độc giả như bị cuốn vào những ký ức tươi đẹp của tuổi thơ. Việc lựa chọn xưng hô “em – ta” tạo ra không khí cảm xúc phong phú và gần gũi. Tác giả đã dành một khổ thơ xuất sắc để khắc họa vẻ đẹp hùng vĩ của núi rừng Chiêm Hóa. Dòng sông Gâm hiện lên với bờ cát trắng, tạo nên cảnh tưởng tươi đẹp và đầy mộng mơ. Hình ảnh “Đá ngồi dưới bến trông nhau” biểu trưng cho sự chờ đợi và tương tác tinh tế giữa các tảng đá. Những ngọn núi mang tên “Non Thần” rực rỡ hơn bao giờ hết khi mùa xuân tới, như thể đang khoác lên mình chiếc áo xanh tươi mới. Cảnh sắc này không chỉ tôn vinh vẻ đẹp của thiên nhiên mà còn làm nổi bật vẻ đẹp của con người. Các cô gái Dao và Tày trong bài thơ xuất hiện như biểu tượng của sự quyến rũ và duyên dáng. Những cô gái Dao nổi bật với trang sức bạc lấp lánh, trong khi các cô gái Tày với phục trang truyền thống và nụ cười tươi tắn khiến người nhìn say mê, như quên mất cả lối về. Những câu thơ được viết với tình cảm chân thành, mang đến cho độc giả một trải nghiệm nhãn quan tuyệt vời và làm cho họ đắm chìm trong vẻ đẹp quê hương. Khổ thơ cuối cùng hoàn thiện bức tranh bằng một nỗi nhớ và khao khát mãnh liệt trở về quê hương, tham gia vào các lễ hội xuân, tận hưởng niềm vui trong những trò chơi dân gian và gặp gỡ những người bạn thân yêu. Tất cả những điều này góp phần tạo nên một bức tranh sống động và đầy ắp ký ức trong tâm trí người đọc.

5. Bài tham khảo số 1
Núi xanh ngút ngàn.
Những hình ảnh về sông Gâm, đá và núi đã khắc họa nên cảnh sắc đặc trưng của Chiêm Hóa, trong đó biện pháp tu từ nhân hóa đã mang lại sức sống cho những cảnh vật này.
Phố đông tìm nhau
Cô gái Dao xinh đẹp
Vòng bạc rung rinh
Cô gái Tày duyên dáng.
Con người và nét văn hóa của Chiêm Hóa được khắc họa qua hình ảnh của cô gái Dao và cô gái Tày với vẻ đẹp duyên dáng.
Nếu mai em về Chiêm Hóa
Đầu xuân đi hội lùng tùng
Quả còn chạm vai thì nhặt
Ngày lành duyên tốt mừng nhau.
Việc lặp lại câu thơ 'Nếu mai em về Chiêm Hóa' thể hiện rõ nỗi khao khát và mong ước trở về quê hương mãnh liệt từ tác giả.
Với lời thơ đơn giản nhưng đầy cảm xúc, ‘Nếu mai em về Chiêm Hóa’ không chỉ thể hiện tình yêu quê hương mà còn là khát vọng mạnh mẽ về việc trở lại nơi mình đã gắn bó.




